{"id":54221,"date":"2026-07-28T17:38:39","date_gmt":"2026-07-28T17:38:39","guid":{"rendered":"https:\/\/www.donbosco.press\/?p=54221"},"modified":"2026-07-28T17:39:09","modified_gmt":"2026-07-28T17:39:09","slug":"chiny-1926-2026-sto-lat-laski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/ksiadz-bosko-w-swiecie\/chiny-1926-2026-sto-lat-laski\/","title":{"rendered":"Chiny 1926-2026: Sto lat \u0142aski"},"content":{"rendered":"

28 maja 2026 roku Chi\u0144ska Inspektoria Salezja\u0144ska pw. Maryi Wspomo\u017cycielki (CIN) sko\u0144czy\u0142a 100 lat. Ta pi\u0119kna i czcigodna rocznica sk\u0142ania nas do dzi\u0119kowania Bogu z g\u0142\u0119bi serca. Zach\u0119ca nas r\u00f3wnie\u017c do spojrzenia wstecz na te 100 lat, aby \u201epoliczy\u0107 nasze b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwa\u201d. Wszystkie Bo\u017ce b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwa, podobnie jak to najwy\u017csze b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwo dane nam przez Boga Ojca w Jego Synu, naszym Panu Jezusie Chrystusie, maj\u0105 charakter paschalny, to znaczy s\u0105 udzielane w ramach Misterium Paschalnego dzia\u0142aj\u0105cego w ludzkiej historii: \u201eCzy\u017c Mesjasz nie mia\u0142 tego cierpie\u0107, aby wej\u015b\u0107 do swej chwa\u0142y?\u201d (\u0141k 24, 26) oraz \u201eprzez wiele ucisk\u00f3w trzeba nam wej\u015b\u0107 do kr\u00f3lestwa Bo\u017cego\u201d (Dz 14, 22).<\/i><\/em><\/p>\n

Nasz przegl\u0105d 100 lat chi\u0144skiej Inspektorii CIN, podobnie jak \u201eWspomnienia Oratorium \u015bw. Franciszka Salezego\u201d Ksi\u0119dza Bosko, zostanie podzielony na \u201eDekady\u201d. Podczas gdy dekad Ksi\u0119dza Bosko jest 5, naszych dekad jest 10. Poprzedzimy te 10 dekad, zn\u00f3w wzorem Ksi\u0119dza Bosko (kt\u00f3ry poprzedza swoje 5 dekad \u201eDziesi\u0119cioma latami dzieci\u0144stwa\u201d), nie dziesi\u0119cioma, ale osiemdziesi\u0119cioma latami \u201edzieci\u0144stwa CIN\u201d.<\/i><\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

Pocz\u0119cie, narodziny i dzieci\u0144stwo CIN<\/b><\/strong><\/p>\n

Dziesi\u0119\u0107 lat dzieci\u0144stwa Ksi\u0119dza Bosko ko\u0144czy si\u0119 opowie\u015bci\u0105 o jego \u201e\u015bnie z 9. roku \u017cycia\u201d. Osiemdziesi\u0105t lat pocz\u0119cia, narodzin i dzieci\u0144stwa CIN koncentruje si\u0119 wok\u00f3\u0142 misyjnych sn\u00f3w Ksi\u0119dza Bosko, w szczeg\u00f3lno\u015bci snu z Barcelony z 1886 roku, w kt\u00f3rym widzia\u0142 Hongkong i Pekin. Jednak chi\u0144ski sen Ksi\u0119dza Bosko rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 ju\u017c w 1841 roku, w roku jego \u015bwi\u0119ce\u0144 kap\u0142a\u0144skich, kiedy to dotar\u0142a do niego wiadomo\u015b\u0107, \u017ce m\u0142ody misjonarz ze zgromadzenia lazaryst\u00f3w, Gabriel Perboyre (obecnie kanonizowany \u015bwi\u0119ty), poni\u00f3s\u0142 w 1839 roku w Chinach \u015bmier\u0107 m\u0119cze\u0144sk\u0105 za wiar\u0119. W tym w\u0142a\u015bnie 1841 roku CIN pocz\u0119\u0142a si\u0119 w sercu Ksi\u0119dza Bosko. Od tego momentu Ksi\u0105dz Bosko nosi\u0142 Chiny w swoim sercu. Na pocz\u0105tku lat 70. XIX wieku rozpocz\u0105\u0142 korespondencj\u0119 z pierwszym biskupem Hongkongu, ks. bp. Timoleone Raimondim, na temat zak\u0142adu poprawczego w West Point, za\u0142o\u017conego w latach 1863-1864 przez tego gorliwego misjonarza dla ch\u0142opc\u00f3w z ulicy i z wi\u0119zie\u0144 dla nieletnich. Ostatecznie projekt przej\u0119cia tego dzie\u0142a nie doszed\u0142 do skutku, ale to nie oddali\u0142o Chin od serca Ksi\u0119dza Bosko, kt\u00f3ry w ostatnich latach swojego \u017cycia nadal my\u015bla\u0142 i m\u00f3wi\u0142 o Chinach. W trzecim od ko\u0144ca akapicie swojego Testamentu Duchowego<\/i><\/em> (napisanego prawdopodobnie w ostatnich miesi\u0105cach 1886 roku) Ksi\u0105dz Bosko napisa\u0142: W swoim czasie nasze pole misyjne rozszerzy si\u0119 na Chiny – a dok\u0142adnie na Pekin. Ale nie zapominajmy, \u017ce istniejemy dla ch\u0142opc\u00f3w biednych i opuszczonych. W\u015br\u00f3d tych, kt\u00f3rzy wiedz\u0105 niewiele lub nic o prawdziwym Bogu, zobaczycie cuda, kt\u00f3re kiedy\u015b uwa\u017cano za niewiarygodne, a kt\u00f3re wszechmog\u0105cy B\u00f3g objawi \u015bwiatu<\/i><\/em>.<\/p>\n

Zadanie rozpocz\u0119cia misji salezja\u0144skich w Chinach przypad\u0142o nast\u0119pcy \u015bw. Jana Bosko, b\u0142ogos\u0142awionemu Micha\u0142owi Rua. Jego zadanie u\u0142atwi\u0142a gorliwa inicjatywa w\u0142oskiego misjonarza w Chinach, o. Francesco Saverio Rondiny SJ. Wydalony z Makau w 1871 roku z polecenia masonerii, spotka\u0142 si\u0119 z Ksi\u0119dzem Bosko w Rzymie i opowiedzia\u0142 mu o Chinach. Po \u015bmierci Ksi\u0119dza Bosko o. Rondina utrzymywa\u0142 kontakt z salezjanami i biskupem Makau, kt\u00f3ry w 1904 roku zaprosi\u0142 salezjan\u00f3w do Makau. Pierwsza grupa salezjan\u00f3w wyl\u0105dowa\u0142a w Makau 13 lutego 1906 roku. By\u0142o ich sze\u015bciu, a przewodzi\u0142 im ks. Alojzy Versiglia: trzech salezjan\u00f3w koadiutor\u00f3w (braci) i trzech salezjan\u00f3w kap\u0142an\u00f3w (w\u015br\u00f3d nich Francuz, ks. Ludovic Olive). Pierwsze cztery lata w Makau to powolny i \u017cmudny rozw\u00f3j powierzonego salezjanom dzie\u0142a, Orfanato da Imaculada Concei\u00e7\u00e3o<\/i><\/em> (Sieroci\u0144ca Niepokalanego Pocz\u0119cia). Pozostawi\u0142o to ks. Versigli\u0119 bardzo niezadowolonym. Maso\u0144skie wydalenie wszystkich os\u00f3b konsekrowanych z Makau w 1910 roku okaza\u0142o si\u0119 dla ks. Versiglii b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwem w nieszcz\u0119\u015bciu: w 1911 roku salezjanom zaoferowano terytorium misyjne diecezji Makau w pobliskim Heung Shan (Chiny kontynentalne), a w 1912 roku zostali odwo\u0142ani do Makau i zaoferowano im znacznie lepsze warunki pracy.<\/p>\n

Aby sprosta\u0107 temu nowemu wyzwaniu misyjnemu, z Turynu wys\u0142ano drug\u0105 i trzeci\u0105 grup\u0119 misjonarzy. W drugiej grupie (1911) znale\u017ali si\u0119 ks. Vincenzo Bernardini i ks. Giovanni Pedrazzini. W trzeciej grupie (1912) byli mi\u0119dzy innymi ks. Ignazio Canazei i pan Ottavio Fantini. B\u0119d\u0105 oni g\u0142\u00f3wnymi bohaterami pierwszych dekad historii CIN. W 1917 roku diecezja M.E.P. w Kantonie poprosi\u0142a Stolic\u0119 Apostolsk\u0105 o powierzenie salezjanom najbardziej wysuni\u0119tej na p\u00f3\u0142noc cz\u0119\u015bci jej rozleg\u0142ej misji. Aby tam s\u0142u\u017cy\u0107, w 1918 i 1919 roku wys\u0142ano z Turynu do Chin dwie wyprawy misyjne. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z tych misjonarzy s\u0142u\u017cy\u0142a jako kapelani wojskowi podczas I wojny \u015bwiatowej, osoby takie jak ks. Bassano Lareno-Faccini, ks. Galdino Bardelli, ks. Luigi Boccassino, ks. Stefano Bosio, ks. Carlo Braga, ks. Giuseppe Cucchiara, czyli salezjanie, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 o\u017cywia\u0107 CIN a\u017c do czwartej i pi\u0105tej dekady jej historii. W 1919 roku pierwszy salezjanin, kt\u00f3ry zmar\u0142 w Chinach, ks. Ludovic Olive, umiera przedwcze\u015bnie w Kantonie w wieku 52 lat. W 1921 roku ks. Alojzy Versiglia zostaje wy\u015bwi\u0119cony na biskupa Shiuchow w katedrze Naj\u015bwi\u0119tszego Serca w Kantonie. W zwi\u0105zku z tym w 1920 roku przekazuje kierownictwo nad salezjanami w Chinach ks. Vincenzo Bernardiniemu, dyrektorowi Domu Macierzystego w Makau. Kierownictwo to w 1923 roku przechodzi na ks. Ignazio Canazei, mianowanego wizytatorem nowo powsta\u0142ej chi\u0144skiej quasi-inspektorii, kt\u00f3ra jest \u015bwiadkiem ekspansji dzie\u0142a salezja\u0144skiego w Szanghaju i przybycia pierwszych C\u00f3rek Maryi Wspomo\u017cycielki (FMA) do Shiuchow. 11 stycznia 1926 roku pierwszy chi\u0144ski salezjanin, Kanto\u0144czyk pan Simon Tse Ping Yuen, ginie tragicznie w katastrofie statku wraz z trzema aspirantami, kt\u00f3rym towarzyszy\u0142 w drodze do Szanghaju, aby rozpocz\u0105\u0107 nowicjat.<\/p>\n

 <\/p>\n

Pierwsza dekada (1926-1936). Siew Ewangelii zroszony krwi\u0105 m\u0119czennik\u00f3w<\/b><\/strong><\/p>\n

28 maja 1926 roku Chi\u0144ska Inspektoria Maryi Wspomo\u017cycielki (CIN) zostaje erygowana przez Prze\u0142o\u017conego Generalnego ks. Filipa Rinaldiego (obecnie b\u0142ogos\u0142awionego), a jej pierwszym inspektorem zostaje ks. Ignazio Canazei. Ta chi\u0144ska inspektoria rodzi si\u0119 i funkcjonuje przez rok jako Inspektoria Chi\u0144sko-Japo\u0144ska (CIN-GIA), dop\u00f3ki salezja\u0144ska Japonia nie staje si\u0119 niezale\u017cna. W 1927 roku z Makau i Shiuchow wysy\u0142ani s\u0105 salezjanie, aby rozpocz\u0105\u0107 misje salezja\u0144skie w Tajlandii i Timorze Wschodnim (sk\u0105d niekt\u00f3rzy misjonarze pochodz\u0105 r\u00f3wnie\u017c z zamkni\u0119tej misji Kimberly w Australii Zachodniej). R\u00f3wnie\u017c w 1927 roku salezjanie zostaj\u0105 zaproszeni przez diecezj\u0119 Hongkongu do przej\u0119cia od ojc\u00f3w i braci z Maryknoll St. Louis Industrial School (dawnego zak\u0142adu poprawczego w West Point z czas\u00f3w biskupa Raimondiego i ksi\u0119dza Bosko).<\/p>\n

25 lutego 1930 roku bp Alojzy Versiglia i m\u0142ody misjonarz ks. Kalikst Caravario ponosz\u0105 \u015bmier\u0107 m\u0119cze\u0144sk\u0105 in odium fidei<\/i><\/em> za pr\u00f3b\u0119 obrony godno\u015bci trzech m\u0142odych kobiet. Biskupa Versigli\u0119 na stanowisku biskupa Shiuchow zast\u0119puje bp Ignazio Canazei, kt\u00f3rego z kolei na stanowisku inspektora CIN zast\u0119puje ks. Carlo Braga.<\/p>\n

Pod koniec tego samego roku zostaje otwarty Salezja\u0144ski Dom Misyjny w Shau Kei Wan w Hongkongu. W 1932 roku zostaje otwarty Instytut Salezja\u0144ski Ksi\u0119dza Bosko w Szanghaju-Yangtsepoo. W 1934 roku zostaje otwarta salezja\u0144ska szko\u0142a podstawowa w Szanghaju-Neziang. W 1935 roku zostaje otwarta Aberdeen Trade School<\/i><\/em> w Aberdeen w Hongkongu. W tym samym roku zostaje otwarty Institut Salesien w Kun Ming (Junnan). W 1936 roku Siostry Zwiastunki Pana, za\u0142o\u017cone pocz\u0105tkowo przez biskupa Versigli\u0119 w 1924 roku, zostaj\u0105 formalnie erygowane jako zgromadzenie zakonne na prawie diecezjalnym przez biskupa Ignazio Canazei. W 1936 roku w Chinach jest oko\u0142o 150 salezjan\u00f3w, z czego 17 to miejscowi.<\/p>\n

 <\/p>\n

Druga dekada (1936-1946). Dynamiczny rozw\u00f3j wbrew wszelkim przeciwno\u015bciom<\/b><\/strong><\/p>\n

Pod charyzmatycznym i dynamicznym przyw\u00f3dztwem ks. Carlo Bragi (obecnie S\u0142ugi Bo\u017cego), pomimo wybuchu w 1937 roku wojny oporu przeciwko japo\u0144skiej inwazji, a w 1939 roku II wojny \u015bwiatowej, dzie\u0142o salezja\u0144skie nadal szybko si\u0119 rozwija w ca\u0142ych Chinach kontynentalnych, a wsp\u00f3lnoty powstaj\u0105 w Szanghaju-Chapei (1938), Szanghaju-Nantao (1940, kilka instytucji), Suchow (1943) i Pekinie (1946).<\/p>\n

W Makau w 1940 roku salezjanie otwieraj\u0105 Col\u00e9gio Dom Bosco<\/i><\/em>; w 1942 roku przejmuj\u0105 od dw\u00f3ch gorliwych protestanckich pa\u0144 Yuet Wah College<\/i><\/em>; w 1943 roku uruchamiaj\u0105 Drukarni\u0119 Salezja\u0144sk\u0105, kt\u00f3rej dynamiczny \u201eApostolat Druku\u201d zaleje Chiny kontynentalne dobrymi publikacjami katolickimi i salezja\u0144skimi. W tym samym roku zak\u0142adaj\u0105 Casa Agricola Sacrada Familia<\/i><\/em> w Coloane dla najbiedniejszych ch\u0142opc\u00f3w.<\/p>\n

W ostatnich latach II wojny \u015bwiatowej (1944-1945) Inspektoria CIN traci czterech misjonarzy, zamordowanych w trakcie pe\u0142nienia pos\u0142ugi duszpasterskiej. S\u0105 to: W\u0119gier ks. Giovanni Matkowics, 36 lat; W\u0142och ks. Bassano Lareno-Faccini, 55 lat; Sycylijczyk ks. Vincenzo Munda, 56 lat; oraz Francuz ks. Fran\u00e7ois Dupont, 37 lat. By\u0107 mo\u017ce z sercem z\u0142amanym tymi tragicznymi wydarzeniami, w 1946 roku bp Ignazio Canazei umiera przedwcze\u015bnie w Shiuchow w wieku 63 lat. Liczba salezjan\u00f3w w Chinach wzrasta do 210, z czego 57 to miejscowi.<\/p>\n

 <\/p>\n

Trzecia dekada (1946-1956). Ekspansja stymulowana przez ucisk<\/b><\/strong><\/p>\n

W tych latach dzie\u0142o salezja\u0144skie CIN z jednej strony rozprzestrzenia si\u0119 na Filipinach (Tarlac 1947-1951, Victorias 1951, Cebu 1954, Makati 1954, Montinglupa 1956), na Tajwanie (Tajpej 1951) i w Wietnamie (Hanoi 1944-1952, Thu Duc 1952, Go Vap 1955). Z drugiej strony, dzie\u0142o salezja\u0144skie zostaje zdewastowane na kontynencie przez zmian\u0119 re\u017cimu: Wykaz CIN z 1956 roku odnotowuje 10 dom\u00f3w \u201etymczasowo zamkni\u0119tych\u201d (a\u017c do dzi\u015b) w Chinach kontynentalnych. W Shiuchow zmar\u0142ego biskupa Canazei zast\u0119puje w 1948 roku biskup Michele Arduino, kt\u00f3ry zostanie wydalony w 1951 roku.<\/p>\n

W 1952 roku ks. Carlo Brag\u0119, kt\u00f3ry zostaje wys\u0142any na Filipiny, zast\u0119puje na stanowisku inspektora CIN dyrektor z Pekinu, ks. Mario Acquistapace. Tego ostatniego zast\u0119puje w Pekinie jako dyrektor pierwszy chi\u0144ski dyrektor CIN, ks. Paul Fong Ting Chung, kt\u00f3ry w 1954 roku zostanie aresztowany i b\u0119dzie przetrzymywany w wi\u0119zieniu oraz obozach pracy przez 37 lat. Podobny jest los 15 innych chi\u0144skich wsp\u00f3\u0142braci, z kt\u00f3rych sze\u015bciu umiera w wi\u0119zieniu jako wyznawcy, a nawet m\u0119czennicy za wiar\u0119; s\u0105 to: kleryk Peter Yeh Ming Zen, 30 lat; ks. Simon Leong Shu Tchi, 43 lata; ks. Joseph Fu Yuk Tong, 44 lata; pan Francis Tsiang Si Zhung, 56 lat; ks. Barnabas Ly Wun Pin, 38 lat; pan Jerome Yip Kat Kwong, 55 lat.<\/p>\n

Jako opatrzno\u015bciowa rekompensata za utrat\u0119 dzie\u0142 na kontynencie, w 1951 roku zostaje otwarta Salesian School w Shau Kei Wan, dojrza\u0142y owoc salezja\u0144skiego sieroci\u0144ca, kt\u00f3ry dzia\u0142a\u0142 podczas II wojny \u015bwiatowej i po jej zako\u0144czeniu w Salezja\u0144skim Domu Misyjnym. W 1952 roku zostaje otwarta du\u017ca szko\u0142a techniczna Tang King Po School<\/i><\/em> w Kowloon. Obok tej szko\u0142y nowo powsta\u0142e Salezja\u0144skie Centrum Katechetyczne kontynuuje dzie\u0142o rozpocz\u0119te przez Drukarni\u0119 Salezja\u0144sk\u0105 w Makau. W tych latach parafia \u015bw. Antoniego w West Point zyskuje w\u0142asn\u0105 St. Anthony\u2019s Primary School<\/i><\/em>. Dekada ta ko\u0144czy si\u0119 pierwsz\u0105 wizyt\u0105 Prze\u0142o\u017conego Generalnego w CIN, ks. Renato Ziggiottiego, w 1955 roku. Salezjan\u00f3w na trzech terytoriach (Chiny, Filipiny, Wietnam) jest 294, z czego 127 to miejscowi.<\/p>\n

 <\/p>\n

Czwarta dekada (1956-1966). Rozw\u00f3j na wszystkich frontach!<\/b><\/strong><\/p>\n

W 1957 roku Studentat Filozoficzny (Salezja\u0144ski Dom Studi\u00f3w) zostaje przeniesiony na peryferyjn\u0105 wysp\u0119 Cheung Chau i jest otwarty dla m\u0142odych salezjan\u00f3w z s\u0105siednich inspektorii, przede wszystkim z nowo powsta\u0142ej filipi\u0144skiej Wizytatorii, kt\u00f3ra jest na drodze do stania si\u0119 niezale\u017cn\u0105 Inspektori\u0105. Wkr\u00f3tce rozpoczyna dzia\u0142alno\u015b\u0107 bardzo popularne Oratorium \u015awi\u0105teczne ksi\u0119dza Bosko w Cheung Chau. Przeniesienie Studentatu pozostawia Salezja\u0144ski Dom Misyjny w Shau Kei Wan do dyspozycji oko\u0142o 70 aspirant\u00f3w, kt\u00f3rzy nazywaj\u0105 swoj\u0105 now\u0105 rezydencj\u0119 Studentatem Savio<\/i><\/em> lub Domem Savio<\/i><\/em>. Salezja\u0144ski Dom Studi\u00f3w w Cheung Chau, pocz\u0105tkowo mieszcz\u0105cy si\u0119 w trzech ma\u0142ych domach, w 1963 roku zyskuje trzy nowe bloki mog\u0105ce pomie\u015bci\u0107 do 70 student\u00f3w filozofii. Uroczysta inauguracja odbywa si\u0119 pod przewodnictwem pierwszego dyrektora w Cheung Chau, ks. Luigiego Massimino, kt\u00f3ry jest teraz Inspektorem CIN (1962-1968), zast\u0119puj\u0105c ks. Bernarda Tohilla, Inspektora w latach 1958-1962. Pod koniec 1962 roku ks. Tohill, przed ko\u0144cem swojej kadencji jako Inspektor CIN, zostaje powo\u0142any na stanowisko Inspektora Inspektorii Zachodniej Stan\u00f3w Zjednoczonych; nast\u0119pnie zostaje wybrany przez Kapitu\u0142y Generalne najpierw na pierwszego Radc\u0119 Regionalnego Regionu Angloj\u0119zycznego w 1965 roku, a nast\u0119pnie, na dwie kolejne kadencje, na Radc\u0119 Generalnego ds. Misji w 1972 i 1978 roku. Ks. Luigi Massimino, kt\u00f3ry zast\u0119puje go w CIN jako Inspektor, dba o to, aby jego nast\u0119pc\u0105 na stanowisku Inspektora by\u0142 Chi\u0144czyk, pierwszy chi\u0144ski Inspektor CIN, ks. Alejandro Ma Yiu Hon (Machuy), urodzony w Meksyku.<\/p>\n

W tych latach salezjanie z Salezja\u0144skiego Domu Studi\u00f3w rozpoczynaj\u0105 pos\u0142ug\u0119 odwiedzania wi\u0119zie\u0144, kt\u00f3ra b\u0119dzie kontynuowana, w mniejszym lub wi\u0119kszym stopniu, bez przerw a\u017c do dzi\u015b. R\u00f3wnie\u017c w tych latach maj\u0105ca ju\u017c czterdzie\u015bci lat wymiana wiadomo\u015bci \u201eInter nos\u201d mi\u0119dzy salezjanami staje si\u0119 Biuletynem CIN, publikowanym nieprzerwanie do dzi\u015b. To samo dotyczy Biuletynu Salezja\u0144skiego w j\u0119zyku chi\u0144skim, r\u00f3wnie\u017c publikowanego nieprzerwanie do dzi\u015b, cennego narz\u0119dzia promuj\u0105cego \u017cywotno\u015b\u0107 Rodziny Salezja\u0144skiej CIN.<\/p>\n

W 1963 roku ks. Gaetano Nicosia (obecnie S\u0142uga Bo\u017cy) rozpoczyna swoj\u0105 47-letni\u0105 pos\u0142ug\u0119 na rzecz chorych na tr\u0105d w Wiosce Matki Bo\u017cej w Coloane w Makau. R\u00f3wnie\u017c w 1963 roku salezjanie powracaj\u0105 na Tajwan (po kr\u00f3tkiej obecno\u015bci w latach 1951-1953), aby za\u0142o\u017cy\u0107 to, co stanie si\u0119 wielk\u0105 Salezja\u0144sk\u0105 Szko\u0142\u0105 Techniczn\u0105 w Tainan i misyjn\u0105 Parafi\u0105 Maryi Wspomo\u017cycielki (Houjia, Tuku, Kweiren, Kwanmiao), a nast\u0119pnie w 1964 roku Parafi\u0119 \u015bw. Jana Bosko w Tajpej.<\/p>\n

W 1965 roku zostaje otwarty Hong Kong Tang King Po College<\/i><\/em> na dzia\u0142ce podarowanej przez tego samego wielkiego dobroczy\u0144c\u0119, Tanga King Po, kt\u00f3ry umo\u017cliwi\u0142 powstanie Tang King Po School<\/i><\/em> w Kowloon. W tym samym roku zostaje otwarta Don Bosco Technical School<\/i><\/em> w Kwai Chung na Nowych Terytoriach (w 1968 roku staje si\u0119 Ng Siu Mui Secondary School<\/i><\/em>).<\/p>\n

W Wietnamie w 1962 roku, ze wzgl\u0119du na liczne powo\u0142ania, zostaje utworzony Nowicjat w Tram Hanh, a w 1965 roku CIN zaczyna by\u0107 nazywana Inspektori\u0105 Chi\u0144sko-Wietnamsk\u0105. Najwy\u017csza liczba wsp\u00f3\u0142braci w historii CIN zostanie osi\u0105gni\u0119ta w nast\u0119pnej dekadzie (rok szkolny 1969-1970), kiedy to, nie licz\u0105c salezjan\u00f3w z innych Inspektorii, w Inspektorii Chi\u0144sko-Wietnamskiej b\u0119dzie 340 salezjan\u00f3w, z czego 254 to miejscowi (152 Chi\u0144czyk\u00f3w i 102 Wietnamczyk\u00f3w).<\/p>\n

 <\/p>\n

Pi\u0105ta dekada (1966-1976). Dalsze us\u0142ugi dla ubogiej m\u0142odzie\u017cy i nag\u0142y spadek liczby cz\u0142onk\u00f3w<\/b><\/strong><\/p>\n

W nast\u0119pstwie wcze\u015bniejszego promowania \u201eTowarzystw Salezja\u0144skich\u201d, w tych latach zaczyna kszta\u0142towa\u0107 si\u0119 Salezja\u0144ski Ruch M\u0142odzie\u017cowy, kt\u00f3ry w pe\u0142ni rozkwitnie w ostatnich dekadach XX wieku i pierwszych dekadach XXI wieku.<\/p>\n

W 1972 roku salezjanie \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 z jezuitami, diecezj\u0105 Hongkongu i diecezj\u0105 Makau, aby za\u0142o\u017cy\u0107 mi\u0119dzydiecezjalne i mi\u0119dzyzakonne Seminarium Duchowne Holy Spirit Seminary College of Philosophy and Theology w Aberdeen w Hongkongu. Aby dostosowa\u0107 si\u0119 do tej wsp\u00f3lnej inicjatywy, Salezja\u0144ski Dom Studi\u00f3w opuszcza Cheung Chau (kt\u00f3re staje si\u0119 Salezja\u0144skim Domem Rekolekcyjnym) i wraca do Salezja\u0144skiego Domu Misyjnego w Shau Kei Wan, podczas gdy Dom Savio dla aspirant\u00f3w zostaje przeniesiony do pobliskiej Szko\u0142y Salezja\u0144skiej.<\/p>\n

R\u00f3wnie\u017c w 1972 roku Wietnam staje si\u0119 autonomiczn\u0105 Delegatur\u0105 podlegaj\u0105c\u0105 bezpo\u015brednio Prze\u0142o\u017conemu Generalnemu, kt\u00f3ra w 1975 roku b\u0119dzie musia\u0142a stawi\u0107 czo\u0142a ogromnym wyzwaniom. W 1974 roku salezjanie przyjmuj\u0105 od diecezji Makau opiek\u0119 duszpastersk\u0105 nad parafi\u0105 \u015bw. Franciszka Ksawerego w Coloane. W Kowloon w Hongkongu Shek Lei Don Bosco Youth Centre<\/i><\/em> (Oratorium \u015awi\u0105teczne) kontynuuje dzie\u0142o Oratorium \u015awi\u0105tecznego FMA-SDB w Tsz Wan Shan.<\/p>\n

W Hongkongu jest to r\u00f3wnie\u017c czas powstawania \u201eSzk\u00f3\u0142 Satelitarnych\u201d, aby odpowiedzie\u0107 na potrzeby m\u0142odzie\u017cy w ubogich dzielnicach robotniczych: St. John Bosco School <\/i><\/em>(Blok 47, Tsz Wan Shan, Kowloon); St. John Bosco School<\/i><\/em> (Blok 4, Lower Ngau Tau Kok Estate, Kowloon); Shek Yam Salesian Primary School <\/i><\/em>(Blok 1, Shek Yam Estate, Kwai Chung, Tsuen Wan, Nowe Terytoria). Ta ostatnia szko\u0142a satelitarna w 1993 roku stanie si\u0119 obecn\u0105 Salesian Yip Hon Primary School.<\/i><\/em><\/p>\n

Wraz z niepodleg\u0142o\u015bci\u0105 Wietnamu, ale tak\u017ce z powodu odp\u0142ywu personelu spowodowanego zawirowaniami w Ko\u015bciele w latach 70., liczba cz\u0142onk\u00f3w Inspektorii CIN drastycznie spada do 182 cz\u0142onk\u00f3w w 1976 roku (\u015brednia wieku: 47,9 lat, zgodnie z obliczeniami z Rocznego Wykazu Inspektorialnego 1976-1977).<\/p>\n

 <\/p>\n

Sz\u00f3sta dekada (1976-1986). Dalsza ekspansja, pomimo spadku liczby personelu<\/b><\/strong><\/p>\n

W 1976 roku salezjanie przejmuj\u0105 zarz\u0105dzanie St. Francis Xavier Professional School <\/i><\/em>(wi\u0119zieniem dla nieletnich) w Coloane. W 1979 roku w Hongkongu kaplica Szko\u0142y Salezja\u0144skiej staje si\u0119 Salezja\u0144skim O\u015brodkiem Mszalnym Matki Bo\u017cej Wniebowzi\u0119tej. W 1980 roku salezjanie przejmuj\u0105 w Chaochou (Ping Tung, Tajwan) Miasto Ch\u0142opc\u00f3w<\/i><\/em> za\u0142o\u017cone przez ojca z Maryknoll Justina McCabe’a, kt\u00f3ry p\u00f3\u017aniej zostaje trapist\u0105. Pod koniec 1980 roku ks. Silvio Lomazzi, m\u0119czennik mi\u0142o\u015bci, po 20 latach opieki po\u015bwi\u0119conej rehabilitacji narkoman\u00f3w, zostaje zamordowany przez jednego z nich. R\u00f3wnie\u017c pod koniec 1980 roku ks. Gaetano Nicosia rozszerza swoje us\u0142ugi dla chorych na chorob\u0119 Hansena (tr\u0105d) na kontynent. W 1983 roku salezjanie przyjmuj\u0105 od diecezji Hongkongu opiek\u0119 duszpastersk\u0105 nad ko\u015bcio\u0142em Matki Bo\u017cej Chi\u0144skiej w Tai Kok Tsui w Kowloon. W 1986 roku ca\u0142kowita liczba cz\u0142onk\u00f3w CIN spada do 152.<\/p>\n

\u00a0<\/b><\/strong><\/p>\n

Si\u00f3dma dekada (1986-1996). Otwieraj\u0105 si\u0119 nowe horyzonty<\/b><\/strong><\/p>\n

W 1987 roku zostaje zainaugurowane Jockey Club Cheung Chau Don Bosco Youth Centre<\/i><\/em>. W 1991 roku zostaje otwarte Don Bosco Learning Centre<\/i><\/em> w West Point, a ks. Peter Newbery, wspierany przez Inspektora CIN ks. Johna Baptista Zen Shing Yeha, formalnie zak\u0142ada Youth Outreach<\/i><\/em>. W tym samym roku otwarta kaplica Tang King Po School<\/i><\/em> zostaje erygowana przez diecezj\u0119 Hongkongu jako parafia Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny Wspomo\u017cycielki Wiernych. W 1993 roku Wsp\u00f3lnota Salezja\u0144ska w Hong Kong Tang King Po College zostaje zamkni\u0119ta. W 1995 roku Salezja\u0144ski O\u015brodek Mszalny Matki Bo\u017cej Wniebowzi\u0119tej w Szkole Salezja\u0144skiej zostaje uznany przez parafi\u0119 \u015awi\u0119tego Krzy\u017ca za jeden z jej O\u015brodk\u00f3w Mszalnych. W 1996 roku liczba cz\u0142onk\u00f3w CIN spada do 133.<\/p>\n

 <\/p>\n

\u00d3sma dekada (1996-2006). Zmniejszenie skali i dywersyfikacja<\/b><\/strong><\/p>\n

W 1996 roku by\u0142y Inspektor CIN ks. Joseph Zen Ze Kiun zostaje mianowany przez papie\u017ca Jana Paw\u0142a II biskupem koadiutorem Hongkongu. W 1997 roku CIN w Hongkongu zaczyna stawia\u0107 czo\u0142a zmianie suwerenno\u015bci narodowej. W Makau nast\u0105pi to w 1999 roku, kiedy Col\u00e9gio Dom Bosco<\/i><\/em> nale\u017c\u0105ce do Inspektorii portugalskiej zostaje zamkni\u0119te, a Sekcja Chi\u0144ska tego Col\u00e9gio, zapocz\u0105tkowana w 1998 roku, przejmuje wszystkie lokale jako Col\u00e9gio Dom Bosco (Yuet Wah) Primary School.<\/p>\n

W 1998 roku Wsp\u00f3lnota Salezja\u0144ska w Don Bosco Technical School<\/i><\/em> w Kwai Chung zostaje zamkni\u0119ta. W tym samym roku CIN przejmuje Escola Dom Lu\u00eds Versiglia<\/i><\/em> za\u0142o\u017con\u0105 przez ks. Gaetano Nicosi\u0119 w 1985 roku. Na wzg\u00f3rzu naprzeciwko niej, w 1999 roku zostaje zainaugurowana Wioska Don Bosco<\/i><\/em> z r\u00f3\u017cnymi pos\u0142ugami dla m\u0142odzie\u017cy.<\/p>\n

W 2002 roku biskup koadiutor Joseph Zen Ze Kiun zostaje biskupem Hongkongu a\u017c do 2009 roku. R\u00f3wnie\u017c w 2002 roku parafia Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny Wspomo\u017cycielki Wiernych w Kowloon przejmuje opiek\u0119 duszpastersk\u0105 nad pobliskim O\u015brodkiem Liturgicznym Holy Spirit<\/i><\/em> i O\u015brodkiem Liturgicznym Ling To<\/i><\/em>. W 2003 roku Centrum Duchowo\u015bci Don Bosco<\/i><\/em> zostaje utworzone jako aneks do Domu Savio. W 2004 roku salezjanie przyjmuj\u0105 zarz\u0105dzanie C & W District St. Anthony\u2019s School<\/i><\/em> jako rozszerzenie St. Anthony\u2019s School<\/i><\/em> w naszej parafii w West Point. R\u00f3wnie\u017c w 2004 roku szko\u0142a satelitarna Ngau Tau Kok Primary School <\/i><\/em>zostaje zamkni\u0119ta przez rz\u0105d. W 2005 roku salezjanie przyjmuj\u0105 zarz\u0105dzanie Salesian Yip Hon Millennium Primary School<\/i><\/em> jako rozszerzenie szko\u0142y satelitarnej Salesian Yip Hon Primary School<\/i><\/em>.<\/p>\n

W 2006 roku liczba cz\u0142onk\u00f3w CIN wynosi 131.<\/p>\n

 <\/p>\n

Dziewi\u0105ta dekada (2006-2016). Zmniejszenie skali<\/b><\/strong><\/p>\n

W 2006 roku uroczy\u015bcie obchodzone jest stulecie przybycia salezjan\u00f3w do Chin. R\u00f3wnie\u017c w 2006 roku papie\u017c Benedykt XVI mianuje biskupa Hongkongu Josepha Zen Ze Kiuna kardyna\u0142em \u015awi\u0119tego Ko\u015bcio\u0142a Rzymskiego. W 2009 roku kard. Joseph Zen Ze Kiun rezygnuje z funkcji biskupa Hongkongu. W Makau w 2010 roku zostaj\u0105 otwarte Salezja\u0144skie Centrum Duszpasterstwa M\u0142odzie\u017cowego Valdocco oraz Salezja\u0144skie Centrum Duszpasterstwa Edukacyjnego dla M\u0142odzie\u017cy i Rodziny. W 2011 roku papie\u017c Benedykt XVI konsekruje by\u0142ego Inspektora CIN ks. Savio Hon Tai Faia na arcybiskupa i mianuje go Sekretarzem Kongregacji ds. Ewangelizacji Narod\u00f3w. R\u00f3wnie\u017c w 2011 roku Wsp\u00f3lnota Salezja\u0144ska Szko\u0142y Salezja\u0144skiej w Shau Kei Wan zostaje zamkni\u0119ta. W 2013 roku Wsp\u00f3lnota Salezja\u0144ska w Yuet Wah College zostaje zamkni\u0119ta i po\u0142\u0105czona. W 2014 roku Wsp\u00f3lnota Salezja\u0144ska Miasta Ch\u0142opc\u00f3w w Chaochou (Tajwan) zostaje zamkni\u0119ta i po\u0142\u0105czona. W tym samym roku Wsp\u00f3lnota Salezja\u0144ska Domu Salezja\u0144skiego w Cheung Chau, po 42 latach, zostaje przywr\u00f3cona. W 2016 roku liczba cz\u0142onk\u00f3w CIN wynosi 118.<\/p>\n

 <\/p>\n

Dziesi\u0105ta dekada (2016-2026). Kontynuacja zmniejszania skali<\/b><\/strong><\/p>\n

W 2017 roku Wsp\u00f3lnota Salezja\u0144ska w St. Louis School<\/i><\/em> zostaje zamkni\u0119ta i po\u0142\u0105czona. W 2018 roku zostaje otwarta Faza Specyficznej Formacji Salezja\u0144skiej dla Kap\u0142an\u00f3w z Tajpej we Wsp\u00f3lnocie Salezja\u0144skiej Parafii \u015bw. Jana Bosko; zostaje zamkni\u0119ta w 2024 roku. W 2020 roku Wsp\u00f3lnota Salezja\u0144ska w St. Louis School<\/i><\/em> zostaje ponownie utworzona, podczas gdy niedawno przywr\u00f3cona Wsp\u00f3lnota Salezja\u0144ska Domu Salezja\u0144skiego w Cheung Chau zostaje ponownie zamkni\u0119ta.<\/p>\n

W latach 2020-2022 kryzys Covid-19 blokuje kilka mniejszych dzie\u0142 salezja\u0144skich, skupionych zw\u0142aszcza na s\u0142u\u017cbie ubogiej i opuszczonej m\u0142odzie\u017cy. Po kryzysie niekt\u00f3re z nich zostaj\u0105 ponownie otwarte, jak 95-letnie Oratorium \u015awi\u0105teczne St. Louis<\/i><\/em>, obecnie powierzone Salezjanom Wsp\u00f3\u0142pracownikom; inne nie zostaj\u0105 otwarte, jak 70-letnie Shau Kei Wan Don Bosco Youth Centre<\/i><\/em> (Oratorium \u015awi\u0105teczne). W 2022 roku Wsp\u00f3lnota Salezja\u0144ska w Escola Dom Lu\u00eds Versiglia<\/i><\/em> zostaje zamkni\u0119ta. W 2023 roku 64-letnie Oratorium Don Bosco<\/i><\/em> w Cheung Chau zostaje tymczasowo zamkni\u0119te. W lipcu 2026 roku 52-letnie Shek Lei don Bosco Youth Centre<\/i><\/em> (Oratorium \u015awi\u0105teczne) zostanie zamkni\u0119te. Pocz\u0105wszy od 2025 roku i kontynuuj\u0105c w 2026 roku, 120. rocznica przybycia salezjan\u00f3w do Chin jest obchodzona na wszystkich trzech terytoriach CIN poprzez seri\u0119 znacz\u0105cych wydarze\u0144.<\/p>\n

W 2026 roku, z powodu a) liczniejszych zgon\u00f3w starszych wsp\u00f3\u0142braci i b) braku nowych powo\u0142a\u0144, liczba cz\u0142onk\u00f3w CIN spada do 75.<\/p>\n

 <\/p>\n

Zako\u0144czenie<\/b><\/strong><\/p>\n

Historia CIN jest prawdziwie histori\u0105 paschaln\u0105: histori\u0105, w kt\u00f3rej ofiara sta\u0142a si\u0119 dowodem wierno\u015bci, ka\u017cda strata otworzy\u0142a nowe drogi, ka\u017cde ziarno rzucone z trudem przynios\u0142o owoce \u0142aski. \u015awi\u0119tuj\u0105c 120. rocznic\u0119 przybycia salezjan\u00f3w do Chin i 100. rocznic\u0119 ustanowienia CIN jako Inspektorii, patrzymy w przesz\u0142o\u015b\u0107 z wdzi\u0119czno\u015bci\u0105, a w przysz\u0142o\u015b\u0107 z odnowion\u0105 ufno\u015bci\u0105. Krew m\u0119czennik\u00f3w, pot wielu pokole\u0144 salezjan\u00f3w, oddanie \u015bwieckich, m\u0142odzie\u017cy i Rodziny Salezja\u0144skiej nadal u\u017cy\u017aniaj\u0105 t\u0119 ziemi\u0119 umi\u0142owan\u0105 przez Ksi\u0119dza Bosko. W Tajemnicy Paschalnej Chrystusa uznajemy, \u017ce nic z tego, co zosta\u0142o dane z mi\u0142o\u015bci, nie ginie: wszystko staje si\u0119 obietnic\u0105, nadziej\u0105 i nowym \u017cyciem.<\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

28 maja 2026 roku Chi\u0144ska Inspektoria Salezja\u0144ska pw. Maryi Wspomo\u017cycielki (CIN) sko\u0144czy\u0142a 100 lat. Ta…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":54207,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"iawp_total_views":3,"footnotes":""},"categories":[149],"tags":[1718,1856,2576,1826,1958,2618],"class_list":["post-54221","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ksiadz-bosko-w-swiecie","tag-charyzmat-salezjanski","tag-inspektorie-salezjanskie","tag-ksiadz-bosko","tag-otrzymane-laski","tag-salezjanie","tag-swiadkowie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54221","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=54221"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54221\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":54222,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54221\/revisions\/54222"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/54207"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=54221"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=54221"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=54221"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}