{"id":54140,"date":"2026-07-23T07:03:00","date_gmt":"2026-07-23T07:03:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.donbosco.press\/?p=54140"},"modified":"2026-07-23T07:03:37","modified_gmt":"2026-07-23T07:03:37","slug":"swiety-franciszek-salezy-jako-misjonarz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/nasi-swieci\/swiety-franciszek-salezy-jako-misjonarz\/","title":{"rendered":"\u015awi\u0119ty Franciszek Salezy jako misjonarz"},"content":{"rendered":"

Ksi\u0105dz Bosko widzia\u0142 w \u015bwi\u0119tym Franciszku Salezym nie tylko mistrza \u0142agodno\u015bci, ale prawdziwy wz\u00f3r misjonarza. W trudnej misji w Chablais, po\u015br\u00f3d wrogo\u015bci, niebezpiecze\u0144stw i religijnego oporu, sabaudzki \u015bwi\u0119ty wybra\u0142 najbardziej ewangeliczn\u0105 bro\u0144: cierpliwo\u015b\u0107, mi\u0142o\u015b\u0107, g\u0142oszenie s\u0142owa, pisma i ufno\u015b\u0107 w \u0142ask\u0119. Jego dzia\u0142anie, dalekie od jakiejkolwiek przemocy, mia\u0142o na celu zdobywanie serc poprzez dialog, \u0142agodno\u015b\u0107 i prawd\u0119. W\u0142a\u015bnie ten styl g\u0142\u0119boko poruszy\u0142 Ksi\u0119dza Bosko, kt\u00f3ry uczyni\u0142 go punktem odniesienia dla swojej metody wychowawczej i duszpasterskiej. Od Chablais po Valdocco, ta sama apostolska pasja: \u201eDa mihi animas, cetera tolle\u201d.<\/i><\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

To, co najbardziej uderzy\u0142o Ksi\u0119dza Bosko, piemonckiego ucznia \u015bw. Franciszka Salezego, to jego dzia\u0142alno\u015b\u0107 misyjna w Chablais (1594-1598). Warto przytoczy\u0107 akapit po\u015bwi\u0119cony tej misji w jego Historii ko\u015bcielnej<\/i><\/em>:<\/p>\n

 <\/p>\n

Wiedziony g\u0142osem Boga, kt\u00f3ry wzywa\u0142 go do wielkich rzeczy; z jedyn\u0105 broni\u0105 \u0142agodno\u015bci i mi\u0142o\u015bci wyrusza do Chablais. Na widok zburzonych ko\u015bcio\u0142\u00f3w, zniszczonych klasztor\u00f3w, powalonych krzy\u017cy, ca\u0142y p\u0142onie gorliwo\u015bci\u0105 i rozpoczyna sw\u00f3j apostolat. Heretycy wrzeszcz\u0105, zniewa\u017caj\u0105 i pr\u00f3buj\u0105 go zamordowa\u0107; on swoj\u0105 cierpliwo\u015bci\u0105, kazaniami, pismami i wybitnymi cudami uspokaja wszelkie zamieszki, zjednuje sobie morderc\u00f3w, rozbraja ca\u0142e piek\u0142o, a wiara katolicka triumfuje w taki spos\u00f3b, \u017ce w kr\u00f3tkim czasie w samym Chablais sprowadzi\u0142 z powrotem na \u0142ono prawdziwego Ko\u015bcio\u0142a ponad siedemdziesi\u0105t dwa tysi\u0105ce heretyk\u00f3w.<\/i><\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

Ksi\u0105dz Bosko pisze, \u017ce \u015bw. Franciszek Salezy by\u0142 \u201eprowadzony g\u0142osem Boga\u201d. Nie wydaje si\u0119, aby mia\u0142 jak\u0105\u015b nadzwyczajn\u0105 wizj\u0119; poniewa\u017c g\u0142os Boga zosta\u0142 mu przekazany poprzez formalne zaproszenie jego biskupa Claude’a de Granier. Jego program podboju zosta\u0142 przez niego wyra\u017anie okre\u015blony w s\u0142ynnej \u201emowie\u201d, kt\u00f3r\u0105 wyg\u0142osi\u0142 jako prepozyt przed Kapitu\u0142\u0105 katedraln\u0105 w Annecy:<\/p>\n

 <\/p>\n

To poprzez mi\u0142o\u015b\u0107 musimy zburzy\u0107 mury Genewy, poprzez mi\u0142o\u015b\u0107 j\u0105 najecha\u0107, odzyska\u0107. […] Nie proponuj\u0119 wam ani \u017celaza, ani tego prochu, kt\u00f3rego zapach i smak przypominaj\u0105 piekielny piec […]. Chcecie \u0142atwego sposobu na zdobycie miasta szturmem? Prosz\u0119 was, aby\u015bcie nauczyli si\u0119 tego z przyk\u0142adu Holofernesa. Obl\u0119\u017caj\u0105c Betuli\u0119, przecina akwedukt i stawia stra\u017ce przy wszystkich \u017ar\u00f3d\u0142ach. […] Istnieje akwedukt, kt\u00f3ry zasila i o\u017cywia, \u017ce tak powiem, wszystkie rasy heretyk\u00f3w: s\u0105 to przyk\u0142ady przewrotnych ksi\u0119\u017cy, dzia\u0142ania, s\u0142owa, w istocie niegodziwo\u015b\u0107 wszystkich, ale w szczeg\u00f3lno\u015bci duchownych. […] Trzeba obali\u0107 mury Genewy za pomoc\u0105 \u017carliwych modlitw i przypu\u015bci\u0107 szturm braterskiej mi\u0142o\u015bci. To w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki tej mi\u0142o\u015bci nasze oddzia\u0142y szturmowe musz\u0105 nabra\u0107 si\u0142y.<\/i><\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

Aby przygotowa\u0107 si\u0119 do misji, 27-letni Franciszek Salezy, od roku kap\u0142an, wyposa\u017cy\u0142 si\u0119 w \u201epotr\u00f3jny sznur, kt\u00f3ry trudno zerwa\u0107\u201d: modlitw\u0119, post i mi\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n

 <\/p>\n

Chablais<\/b><\/strong><\/p>\n

Chablais to niewielkie terytorium ograniczone od p\u00f3\u0142nocy przez Jezioro Genewskie (lub Lema\u0144skie), a od po\u0142udnia przez g\u00f3ry Faucigny. Stolic\u0105 jest miasteczko Thonon, po\u0142o\u017cone nad brzegiem jeziora. Region liczy\u0142 w\u00f3wczas oko\u0142o 25 000 mieszka\u0144c\u00f3w, podzielonych niegdy\u015b na oko\u0142o pi\u0119\u0107dziesi\u0105t parafii. Politycznie przez d\u0142ugi czas znajdowa\u0142 si\u0119 pod panowaniem ksi\u0105\u017c\u0105t sabaudzkich, ale potem cz\u0119sto przechodzi\u0142 z r\u0105k do r\u0105k, mi\u0119dzy Szwajcarami, Francj\u0105 a Sabaudi\u0105.<\/p>\n

Z ko\u015bcielnego punktu widzenia nale\u017ca\u0142 do diecezji genewskiej. Jednak w 1536 roku Chablais zosta\u0142o najechane przez protestant\u00f3w z Berna i Genewy, a\u017c po Thonon i potok Dranse. Po kilku miesi\u0105cach tolerancji narzucili now\u0105 religi\u0119: zrujnowane klasztory, zniszczone ko\u015bcio\u0142y, zburzone obrazy i pos\u0105gi, obowi\u0105zek uczestnictwa w kulcie protestanckim, zakaz odprawiania mszy katolickiej, promowania \u201epapistowskich przes\u0105d\u00f3w i ba\u0142wochwalstwa\u201d. Na 25 000 mieszka\u0144c\u00f3w pozosta\u0142o zaledwie oko\u0142o stu katolik\u00f3w.<\/p>\n

Pierwsza pr\u00f3ba \u201erekatolicyzacji\u201d mia\u0142a miejsce w 1589 roku, kiedy to ksi\u0105\u017c\u0119 Karol Emanuel poprosi\u0142 biskupa de Granier o przys\u0142anie oko\u0142o pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu ksi\u0119\u017cy. Ponie\u015bli ca\u0142kowit\u0105 pora\u017ck\u0119, a przera\u017ceni ksi\u0119\u017ca wycofali si\u0119. Potrzebna by\u0142a inna metoda.<\/p>\n

W 1593 roku, po abiuracji Henryka IV we Francji, co os\u0142abi\u0142o presj\u0119 protestanck\u0105, Chablais zosta\u0142o zwr\u00f3cone ksi\u0119ciu Sabaudii Karolowi Emanuelowi, kt\u00f3ry chcia\u0142 przywr\u00f3ci\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w do wiary katolickiej, prosz\u0105c biskupa de Granier o podj\u0119cie niezb\u0119dnych krok\u00f3w. Ten zebra\u0142 swoje duchowie\u0144stwo i poprosi\u0142 o ochotnik\u00f3w… Tylko Franciszek Salezy przyj\u0105\u0142 propozycj\u0119, mimo sprzeciwu ojca.<\/p>\n

 <\/p>\n

Kr\u00f3tka chronologia misji<\/b><\/strong><\/p>\n

14 wrze\u015bnia 1594 roku Franciszek przybywa do twierdzy Allinges, swojego katolickiego schronienia w kalwi\u0144skiej prowincji. Z tego miejsca wyrusza codziennie pieszo do swojego apostolatu po odprawieniu mszy w kaplicy twierdzy. 18 wrze\u015bnia wyg\u0142asza pierwsze kazanie w stolicy Thonon, w ko\u015bciele \u015bw. Hipolita, kt\u00f3ry od lat by\u0142 \u015bwi\u0105tyni\u0105 protestanck\u0105, na temat autorytetu i misji kaznodziej\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a: \u201eKalwinie, kto ci\u0119 pos\u0142a\u0142?\u201d. Wkr\u00f3tce potem protestanccy przyw\u00f3dcy Thonon przysi\u0119gaj\u0105, \u017ce nigdy nie p\u00f3jd\u0105 na kazania \u201epapistowskiego\u201d ksi\u0119dza. 27 listopada Franciszek zaczyna g\u0142osi\u0107 kazania adwentowe dla \u201eczterech lub pi\u0119ciu ma\u0142ych os\u00f3b\u201d. Zima 1594-1595 jest pe\u0142na niebezpiecze\u0144stw: silny mr\u00f3z, watahy wilk\u00f3w i zastraszanie.<\/p>\n

Na pocz\u0105tku 1595 roku Franciszek pada ofiar\u0105 pr\u00f3by zab\u00f3jstwa. 25 stycznia, w \u015bwi\u0119to nawr\u00f3cenia \u015bw. Paw\u0142a, Franciszek pr\u00f3buje nowej metody: zaczyna co tydzie\u0144 rozprowadza\u0107 kartki lub \u201eulotki\u201d, w kt\u00f3rych wyja\u015bnia prawdziw\u0105 doktryn\u0119 katolick\u0105. W po\u0142owie marca kolejna pr\u00f3ba zamachu. 11 kwietnia informuje swojego przyjaciela Favre’a, \u017ce w\u015br\u00f3d pierwszych \u201ek\u0142os\u00f3w\u201d \u017cniwa jest prawnik Pierre Poncet, kt\u00f3ry decyduje si\u0119 zosta\u0107 katolikiem. 25 maja, w \u015bwi\u0119to Bo\u017cego Cia\u0142a, o trzeciej nad ranem, Franciszek prze\u017cywa mistyczne do\u015bwiadczenie zwi\u0105zane z Eucharysti\u0105. 1 lipca zostaje zaatakowany w lasach Voiron, a kolejny raz 18 lipca u podn\u00f3\u017ca Allinges. 18 wrze\u015bnia mo\u017ce napisa\u0107 do przyjaciela Favre’a: \u201eOto wreszcie, m\u00f3j bracie, otwieraj\u0105 si\u0119 przed nami szersze i pi\u0119kniejsze drzwi\u201d. Baron d’Avully i niekt\u00f3rzy przedstawiciele miasta przyszli go pos\u0142ucha\u0107, nie daj\u0105c si\u0119 zauwa\u017cy\u0107.<\/p>\n

Na pocz\u0105tku 1596 roku protestancki pastor Viret nie ma odwagi zmierzy\u0107 si\u0119 z prepozytem w publicznej debacie. Baron d’Avully sk\u0142ada abiuracj\u0119 w ko\u015bciele w Thonon. Franciszek odwa\u017ca si\u0119 g\u0142osi\u0107 kazanie na rynku w Thonon przez dwie godziny; ludzie reaguj\u0105 m\u00f3wi\u0105c: \u201eNiech B\u00f3g postawi nas po w\u0142a\u015bciwej stronie!\u201d. W marcu odbywa publiczn\u0105 debat\u0119 w Genewie z pastorem Antoine’em de La Faye, wsp\u00f3\u0142pracownikiem Teodora Bezy, na temat Rzeczywistej Obecno\u015bci, Czy\u015b\u0107ca, wzywania \u015awi\u0119tych… 16 lipca organizuje publiczny katechizm w formie dialogu ze swoim trzynastoletnim bratem Bernardem. 25 grudnia 1596 roku, po raz pierwszy od ponad p\u00f3\u0142 wieku, Franciszek odprawia trzy Msze bo\u017conarodzeniowe w ko\u015bciele \u015bw. Hipolita w Thonon.<\/p>\n

W 1597 roku ponownie udaje si\u0119 do Genewy na rozmow\u0119 z Teodorem Bez\u0105, nast\u0119pc\u0105 Kalwina, na temat problemu zbawienia w Ko\u015bciele. Nast\u0119puje nawr\u00f3cenie Pierre’a Fouriera. Kolejna rozmowa z Teodorem Bez\u0105 w Genewie na temat ludzkiej wsp\u00f3\u0142pracy z \u0142ask\u0105 i konieczno\u015bci dobrych uczynk\u00f3w. We wrze\u015bniu obchody eucharystyczne Czterdziestogodzinnego Nabo\u017ce\u0144stwa w miasteczku Annemasse, naprzeciwko Genewy. W listopadzie ci\u0119\u017cka choroba Franciszka, trwaj\u0105ca a\u017c do stycznia.<\/p>\n

13 czerwca 1598 roku Franciszek prosi Nuncjusza o interwencj\u0119 w celu uzyskania mo\u017cliwo\u015bci sprawowania kultu katolickiego w Genewie. We wrze\u015bniu-pa\u017adzierniku w Thonon obchodzone jest Nabo\u017ce\u0144stwo Czterdziestogodzinne w obecno\u015bci ksi\u0119cia i kardyna\u0142a-legata. Franciszek Salezy wskrzesza dziecko protestanckiej matki, kt\u00f3ra si\u0119 nawraca. Oko\u0142o 2300 ojc\u00f3w rodzin powraca do Ko\u015bcio\u0142a katolickiego.<\/p>\n

 <\/p>\n

Da mihi animas cetera tolle<\/i><\/b><\/em><\/strong><\/p>\n

Strategia Franciszka Salezego polega\u0142a na zbli\u017ceniu si\u0119 do \u201ePan\u00f3w\u201d z Thonon, stolicy Chablais, aby nawi\u0105za\u0107 z nimi dialog, ale tak\u017ce na nawi\u0105zaniu kontaktu z prostymi lud\u017ami ze wsi.<\/p>\n

Pocz\u0105tki by\u0142y bardzo trudne. Nazywano go papist\u0105, magiem, czarownikiem, bigle<\/i><\/em> (zezowatym). We wszystkich swoich wyst\u0105pieniach wobec protestant\u00f3w Franciszek liczy przede wszystkim na argumentacj\u0119 i perswazj\u0119, skupiaj\u0105c si\u0119 na pewnych nieodzownych elementach prawdziwej wiary: interpretacji ksi\u0105g kanonicznych, widzialno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a, prymacie \u015bw. Piotra i jego nast\u0119pc\u00f3w, realnej obecno\u015bci Chrystusa w Eucharystii, wzywaniu \u015awi\u0119tych, usprawiedliwieniu przez wiar\u0119 i uczynki.<\/p>\n

Gorliwo\u015b\u0107 Franciszka zosta\u0142a wychwalona przez jego przyjaciela i ucznia, biskupa Jean-Pierre’a Camusa, biskupa Belley, w jego ksi\u0105\u017cce o Duchu b\u0142ogos\u0142awionego Franciszka Salezego<\/i><\/em>, w kt\u00f3rej wyja\u015bnia prawdziwy motyw jego apostolatu:<\/p>\n

 <\/p>\n

Kiedy Aposto\u0142owie nie mieli nic, posiadali wszystko, a kiedy duchowni chc\u0105 posiada\u0107 zbyt wiele, to zbyt wiele sprowadza si\u0119 do niczego. On wzdycha\u0142 jedynie do nawr\u00f3cenia tych dusz zbuntowanych przeciwko \u015bwiat\u0142u prawdy, kt\u00f3ra ja\u015bnieje tylko w prawdziwym Ko\u015bciele. W rzeczywisto\u015bci jest rzecz\u0105 dobrze udowodnion\u0105, \u017ce dusza to wi\u0119cej ni\u017c pokarm, a cia\u0142o to wi\u0119cej ni\u017c odzienie. M\u00f3wi\u0142 czasem z westchnieniem: \u201eDa mihi animas, cetera tolle tibi\u201d, m\u00f3wi\u0105c o swojej Genewie, kt\u00f3r\u0105 zawsze nazywa\u0142 swoj\u0105 biedn\u0105 lub swoj\u0105 drog\u0105 \u2013 okre\u015blenia wsp\u00f3\u0142czucia i mi\u0142o\u015bci \u2013 pomimo jej buntu.<\/i><\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

Franciszek Salezy nosi\u0142 kr\u00f3tk\u0105 sutann\u0119, aby nie straszy\u0107 ludzi, i unika\u0142 inwektyw, s\u0142ownej przemocy. Nazywa\u0142 swoich przeciwnik\u00f3w \u201ebra\u0107mi\u201d, \u201edzie\u0107mi Ko\u015bcio\u0142a w dyspozycji\u201d, \u201ebra\u0107mi w nadziei na to samo powo\u0142anie do zbawienia\u201d, nie daj\u0105c si\u0119 zastraszy\u0107 oskar\u017ceniami o \u201epochlebstwo\u201d. Inni misjonarze, zw\u0142aszcza kapucyni, stosowali gorzkie lekarstwo, relacjonuje Camus, staraj\u0105c si\u0119 wzbudzi\u0107 strach, u\u017cywaj\u0105c s\u0142\u00f3w takich jak \u201enieobrzezani, zbuntowani przeciwko \u015bwiat\u0142u, uparci, plemi\u0119 \u017cmijowe, zgni\u0142e cz\u0142onki, dzieci diab\u0142a i ciemno\u015bci\u201d.<\/p>\n

 <\/p>\n

Nasz b\u0142ogos\u0142awiony Ojciec pod\u0105\u017ca\u0142 zupe\u0142nie inn\u0105 drog\u0105 i \u0142apa\u0142 wi\u0119cej much na \u0142y\u017ck\u0119 tego miodu, kt\u00f3ry by\u0142 dla niego tak naturalny, ni\u017c oni wszyscy na beczki octu. Jego zachowanie zewn\u0119trzne i wewn\u0119trzne by\u0142o pe\u0142ne dostosowania, jego s\u0142owa, gesty i dzia\u0142ania pe\u0142ne uprzejmo\u015bci. Je\u015bli inni chcieli wzbudza\u0107 strach, on pragn\u0105\u0142 by\u0107 kochanym i wnika\u0107 w umys\u0142y przez drzwi uprzejmo\u015bci.<\/p>\n

 <\/p>\n

Franciszek martwi\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c o nawr\u00f3cenie i formacj\u0119 m\u0142odych ludzi. Widz\u0105c, \u017ce w ko\u015bciele \u015bw. Hipolita byli rzadko obecni, szuka\u0142 sposobu, aby \u201eprzyci\u0105gn\u0105\u0107 m\u0142odzie\u017c z miasta, z kt\u00f3r\u0105 nie m\u00f3g\u0142 pokona\u0107 trudno\u015bci, chocia\u017c mia\u0142 ju\u017c kilku neofit\u00f3w, ale raczej w tajemnicy ni\u017c otwarcie\u201d. Zredagowa\u0142 ma\u0142y katechizm w formie dialogu z pytaniami i odpowiedziami, i poprosi\u0142 swojego brata Bernarda, kt\u00f3ry przyjecha\u0142 go odwiedzi\u0107, aby udziela\u0142 odpowiedzi przed publiczno\u015bci\u0105 zaproszon\u0105 z tej okazji (16 lipca 1596 r.). Franciszek prowadzi\u0142 katechizm tak cz\u0119sto, jak to mo\u017cliwe, publicznie lub w domach prywatnych.<\/p>\n

 <\/p>\n

Pisma<\/b><\/strong><\/p>\n

Ksi\u0105dz Bosko wspomina\u0142 r\u00f3wnie\u017c o roli pism jako \u015brodka nawr\u00f3cenia, w szczeg\u00f3lno\u015bci ulotek, zebranych p\u00f3\u017aniej w ksi\u0105\u017ck\u0119. Tytu\u0142 Kontrowersje<\/i><\/em>, nadany zbiorowi tych lu\u017anych kartek, pochodzi od wydawc\u00f3w, a nie od autora, kt\u00f3ry nazywa\u0142 je Memoria\u0142em<\/i><\/em>. Wydawcy chcieli podkre\u015bli\u0107 charakter dzie\u0142a, nawi\u0105zuj\u0105c do punkt\u00f3w zbie\u017cnych z Controversiae<\/i><\/em> kardyna\u0142a Bellarmina.<\/p>\n

Og\u00f3lny ton Franciszka Salezego jest \u017cywy, zwi\u0119z\u0142y, a wr\u0119cz polemiczny, zw\u0142aszcza gdy pisze o Lutrze, Kalwinie i ich wsp\u00f3\u0142pracownikach. Ale kiedy zwraca si\u0119 do \u201ePan\u00f3w z Thonon\u201d, robi to z wielk\u0105 \u017cyczliwo\u015bci\u0105 i wsp\u00f3\u0142czuciem. \u201eZapewniam was \u2013 pisze \u2013 \u017ce nigdy nie b\u0119dziecie mogli przeczyta\u0107 pisma skierowanego do was przez kogo\u015b, kto by\u0142by bardziej oddany waszej duchowej pos\u0142udze ni\u017c ja\u201d.<\/p>\n

G\u0142\u00f3wnym celem autora jest wykazanie, \u017ce wszyscy ci, kt\u00f3rzy s\u0105 oddzieleni od Ko\u015bcio\u0142a Rzymskiego, \u017cyj\u0105 w b\u0142\u0119dzie. Po serdecznym li\u015bcie do \u201ePan\u00f3w z Thonon\u201d i wst\u0119pie na temat zgorszenia, ksi\u0105\u017cka dzieli si\u0119 na trzy cz\u0119\u015bci.<\/p>\n

Pierwsza to obrona autorytetu Ko\u015bcio\u0142a. Franciszek Salezy pokazuje, \u017ce pastorzy nie otrzymali swojej misji ani od ludu, ani od \u015bwieckich w\u0142adc\u00f3w, ani od katolickich biskup\u00f3w, i nie mog\u0105 ro\u015bci\u0107 sobie prawa do misji nadzwyczajnej. Ponadto pastorzy tkwi\u0105 w b\u0142\u0119dzie co do natury Ko\u015bcio\u0142a. Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest widzialny i zawiera w sobie dobrych i z\u0142ych; Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie mo\u017ce zgin\u0105\u0107; nigdy nie pozostawa\u0142 w ukryciu i nie mo\u017ce b\u0142\u0105dzi\u0107. Prawdziwy Ko\u015bci\u00f3\u0142 musi by\u0107 jeden, \u015bwi\u0119ty, wsparty cudami i duchem proroctwa, d\u0105\u017c\u0105cy do doskona\u0142o\u015bci \u017cycia ewangelicznego, powszechny i wieczny, p\u0142odny i apostolski.<\/p>\n

W drugiej cz\u0119\u015bci autor opisuje osiem norm wiary, kt\u00f3re zosta\u0142y naruszone przez przyw\u00f3dc\u00f3w Reformacji: przede wszystkim Pismo \u015awi\u0119te, nast\u0119pnie tradycje apostolskie, autorytet Ko\u015bcio\u0142a, Sobor\u00f3w, staro\u017cytnych Ojc\u00f3w, Papie\u017ca, cud\u00f3w i naturalnego rozumu.<\/p>\n

W trzeciej cz\u0119\u015bci autor proponuje rozwi\u0105zanie, w \u015bwietle wy\u0142\u0105cznie \u201eczystego i prostego s\u0142owa Bo\u017cego\u201d, pewnych szczeg\u00f3lnych kwestii, kt\u00f3re sprawia\u0142y trudno\u015bci protestantom: sakrament\u00f3w, zw\u0142aszcza Eucharystii, spowiedzi i ma\u0142\u017ce\u0144stwa, kultu \u015bwi\u0119tych, ceremonii ko\u015bcielnych, zas\u0142ugi dobrych uczynk\u00f3w, usprawiedliwienia i odpust\u00f3w. Z tej cz\u0119\u015bci pozosta\u0142y jednak tylko dwa rozdzia\u0142y: jeden o sakramentach, a drugi, nieplanowany, o czy\u015b\u0107cu.<\/p>\n

Kontrowersje<\/i><\/em> to dzie\u0142o apologetyczne i teologiczne. Niekt\u00f3rzy s\u0105 wr\u0119cz zdania, \u017ce jest to najbardziej teologiczne dzie\u0142o Doktora Ko\u015bcio\u0142a, jakie posiadamy. W rzeczywisto\u015bci w jasny i przekonuj\u0105cy spos\u00f3b przedstawiaj\u0105 one natur\u0119 i misj\u0119 Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n

Inne pismo z tego okresu nosi tytu\u0142: Obrona Sztandaru Krzy\u017ca \u015awi\u0119tego<\/i><\/em>. To dzie\u0142o Franciszka Salezego jest, podobnie jak poprzednie, z natury apologetyczne i polemiczne, i r\u00f3wnie\u017c powsta\u0142o w okresie jego apostolatu w Chablais. We wrze\u015bniu 1597 roku, z pomoc\u0105 o. Cherubina, kapucyna, zorganizowa\u0142 wielk\u0105 manifestacj\u0119 eucharystyczn\u0105 (Czterdziestogodzinne Nabo\u017ce\u0144stwo) w Annemasse, naprzeciwko Genewy. Jeden z punkt\u00f3w programu przewidywa\u0142 wzniesienie wielkiego krzy\u017ca. By\u0142 to moment wielkiego triumfu, tak\u017ce dlatego, \u017ce wielu protestant\u00f3w powr\u00f3ci\u0142o do katolicyzmu.<\/p>\n

Aby zaprosi\u0107 ludno\u015b\u0107 do oddania czci krzy\u017cowi i wyja\u015bni\u0107 jego znaczenie, misjonarze u\u0142o\u017cyli trzy manifesty (placards<\/i><\/em>). Genewa zareagowa\u0142a, powierzaj\u0105c pastorowi Antoine’owi de La Faye zredagowanie odpowiedzi, kt\u00f3ra zosta\u0142a zatytu\u0142owana: Kr\u00f3tki traktat o mocy Krzy\u017ca i sposobie oddawania mu czci<\/i><\/em>. Dla kalwinist\u00f3w bowiem \u201eadoracja\u201d krzy\u017ca przez katolik\u00f3w by\u0142a uwa\u017cana za ba\u0142wochwalstwo lub przes\u0105d, i z tego te\u017c powodu wsz\u0119dzie niszczyli krucyfiksy i kalwarie.<\/p>\n

Franciszek napisa\u0142 w\u00f3wczas odpowied\u017a do protestanckiego pastora, zatytu\u0142owan\u0105 Obrona Sztandaru Krzy\u017ca \u015awi\u0119tego<\/i><\/em>. Dzie\u0142o sk\u0142ada si\u0119 z czterech ksi\u0105g. Pierwsza traktuje o czci i mocy prawdziwego krzy\u017ca; druga o czci i mocy wizerunku krzy\u017ca; trzecia o czci i mocy znaku krzy\u017ca; a czwarta o jako\u015bci czci, jaka nale\u017cy si\u0119 krzy\u017cowi. W tej ksi\u0105\u017cce \u015bw. Franciszek Salezy objawia nam swoj\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 do Krzy\u017ca Jezusowego, miejsce, jakie zajmuje on w jego my\u015bli, w jego \u017cyciu, w jego dzia\u0142aniu. Misjonarz z Chablais kroczy pod sztandarem Krzy\u017ca, sadzi go nie tylko w umys\u0142ach i sercach, ale tak\u017ce na placach publicznych i na g\u0142\u00f3wnych drogach; wsz\u0119dzie chce odnawia\u0107 sprofanowane kalwarie.<\/p>\n

 <\/p>\n

Zako\u0144czenie<\/b><\/strong><\/p>\n

Ksi\u0105dz Bosko s\u0142usznie podkre\u015bli\u0142 cztery \u015brodki, kt\u00f3rymi pos\u0142ugiwa\u0142 si\u0119 nasz misjonarz: cierpliwo\u015b\u0107, kazania, pisma i cuda. W \u017cyciu i dzia\u0142aniu piemonckiego ucznia sabaudzkiego \u015bwi\u0119tego, zw\u0142aszcza w jego misji wychowawczej wobec m\u0142odzie\u017cy, mo\u017cemy odnale\u017a\u0107 te podstawowe elementy z pewnymi szczeg\u00f3lnymi akcentami.<\/p>\n

Cierpliwo\u015b\u0107 i mi\u0142o\u015b\u0107 to charakterystyczne cechy systemu prewencyjnego ksi\u0119dza Bosko w wychowaniu m\u0142odzie\u017cy. W 1880 roku Ksi\u0105dz Bosko powie do swoich by\u0142ych wychowank\u00f3w, kt\u00f3rzy zostali ksi\u0119\u017cmi: \u201eNigdy nie zapominajcie o \u0142agodno\u015bci w obej\u015bciu; zdobywajcie serca m\u0142odych ludzi poprzez mi\u0142o\u015b\u0107; zawsze pami\u0119tajcie o maksymie \u015bw. Franciszka Salezego: wi\u0119cej much \u0142apie si\u0119 na talerz miodu ni\u017c na beczk\u0119 octu\u201d.<\/p>\n

Kazania w ko\u015bciele, poza ko\u015bcio\u0142em, na dziedzi\u0144cu, na placach, czyli przem\u00f3wienia, spotkania, dialogi z m\u0142odzie\u017c\u0105 s\u0105 fundamentalne.<\/p>\n

A kiedy wypu\u015bci\u0142 do publiczno\u015bci swoje Czytanki Katolickie<\/i><\/em>, z pewno\u015bci\u0105 zainspirowa\u0142 go przyk\u0142ad sabaudzkiego \u015bwi\u0119tego. Musz\u0105c odpowiedzie\u0107 Piusowi IX na temat swojej dzia\u0142alno\u015bci w Turynie, Ksi\u0105dz Bosko wskaza\u0142 te dwie: wychowanie m\u0142odzie\u017cy i Czytanki Katolickie<\/i><\/em>.<\/p>\n

Je\u015bli chodzi o cuda, jest pewne, \u017ce wskrzeszenie dziecka z Thonon by\u0142o pocz\u0105tkiem nawr\u00f3cenia ca\u0142ej rodziny i wielu os\u00f3b z Thonon. R\u00f3wnie\u017c Ksi\u0119dzu Bosko przypisywano liczne cuda: uzdrowienia, rozmno\u017cenia hostii i kasztan\u00f3w, prorocze sny i wizje.<\/p>\n

Przyk\u0142ad \u015bw. Franciszka Salezego inspirowa\u0142 Ksi\u0119dza Bosko na r\u00f3\u017cne sposoby, z pewno\u015bci\u0105 dlatego, \u017ce obaj byli o\u017cywieni silnym duchem misyjnym.<\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ksi\u0105dz Bosko widzia\u0142 w \u015bwi\u0119tym Franciszku Salezym nie tylko mistrza \u0142agodno\u015bci, ale prawdziwy wz\u00f3r misjonarza….<\/p>\n","protected":false},"author":17,"featured_media":54128,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"iawp_total_views":0,"footnotes":""},"categories":[153],"tags":[1718,2024,1742,1820,1724,1970],"class_list":["post-54140","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nasi-swieci","tag-charyzmat-salezjanski","tag-cnoty","tag-kosciol","tag-laska","tag-milosc-blizniego","tag-swieci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54140","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=54140"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54140\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":54141,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54140\/revisions\/54141"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/54128"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=54140"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=54140"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=54140"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}