{"id":52958,"date":"2026-04-17T12:43:50","date_gmt":"2026-04-17T12:43:50","guid":{"rendered":"https:\/\/www.donbosco.press\/?p=52958"},"modified":"2026-04-17T12:44:33","modified_gmt":"2026-04-17T12:44:33","slug":"wychowanie-do-duchowosci-codziennosci-ze-swietym-franciszkiem-salezym","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/nasi-swieci\/wychowanie-do-duchowosci-codziennosci-ze-swietym-franciszkiem-salezym\/","title":{"rendered":"Wychowanie do duchowo\u015bci codzienno\u015bci ze \u015bwi\u0119tym Franciszkiem Salezym"},"content":{"rendered":"<p><em><i>Duchowo\u015b\u0107 chrze\u015bcija\u0144ska jest cz\u0119sto postrzegana jako wy\u0142\u0105czne dziedzictwo dusz uprzywilejowanych, dalekie od konkretnego \u017cycia tych, kt\u00f3rzy \u017cyj\u0105 w \u015bwiecie. \u015awi\u0119ty Franciszek Salezy odwraca t\u0119 wizj\u0119, przedstawiaj\u0105c radykaln\u0105 propozycj\u0119: Boga nie znajduje si\u0119 w jakim\u015b idealnym \u201egdzie indziej\u201d, ale w pulsuj\u0105cym sercu zwyk\u0142ej egzystencji. Biskup, kierownik duchowy i pisarz z XVII wieku, Franciszek Salezy opracowa\u0142 drog\u0119 do \u015bwi\u0119to\u015bci dost\u0119pn\u0105 dla wszystkich \u2014 dla kupca, \u017cony, \u017co\u0142nierza, rolnika \u2014 bez konieczno\u015bci porzucania w\u0142asnego stanu \u017cycia. Poni\u017cszy tekst zg\u0142\u0119bia filary tej duchowo\u015bci dnia codziennego: pe\u0142n\u0105 mi\u0142o\u015bci akceptacj\u0119 w\u0142asnej sytuacji, konkretne praktykowanie cn\u00f3t, spotkanie z Bogiem w codziennych wydarzeniach i przemienienie tego, co zwyczajne, poprzez mi\u0142o\u015b\u0107.<\/i><\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>B\u00f3g objawia mi swoj\u0105 wol\u0119 i swoj\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 w \u017cyciu codziennym i poprzez nie, kt\u00f3re stanowi zatem opatrzno\u015bciowe miejsce, w kt\u00f3rym mog\u0119 Go spotka\u0107. Cz\u0142owiek jest nieustannie kuszony, by szuka\u0107 Go gdzie indziej, w innej epoce lub w warunkach \u017cyciowych odmiennych od w\u0142asnych, podczas gdy B\u00f3g jest obecny w \u017cyciu ka\u017cdego z nas. By\u0107 mo\u017ce spontanicznie my\u015bli, \u017ce \u017cycie duchowe jest zarezerwowane dla elity i zamkni\u0119te w ksi\u0105\u017ckach oczywi\u015bcie niezrozumia\u0142ych dla zwyk\u0142ych \u015bmiertelnik\u00f3w.<\/p>\n<p>Franciszek Salezy proponuje duchowo\u015b\u0107 <em><i>\u017cycia zwyczajnego<\/i><\/em>, duchowo\u015b\u0107 codzienno\u015bci. Stwierdza to wyra\u017anie w przedmowie do <em><i>Filotei<\/i><\/em>: moim zamiarem \u2013 pisa\u0142 \u2013 jest pouczenie tych, kt\u00f3rzy <em><i>ze wzgl\u0119du na sw\u00f3j stan s\u0105 zmuszeni prowadzi\u0107 na zewn\u0105trz \u017cycie zwyczajne<\/i><\/em>. Zewn\u0119trznie nic nie wydaje si\u0119 ich odr\u00f3\u017cnia\u0107 od innych; wewn\u0119trznie za\u015b rozpala ich ogie\u0144 mi\u0142o\u015bci. Je\u015bli Franciszek Salezy wybra\u0142 na patronk\u0119 swojego zgromadzenia Matk\u0119 Bo\u017c\u0105 Nawiedzenia, to dlatego, \u017ce <em><i>najchwalebniejsza Dziewica dokona\u0142a tego uroczystego aktu mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego, udaj\u0105c si\u0119 z wizyt\u0105 i pos\u0142ug\u0105 do \u015bwi\u0119tej El\u017cbiety w trudnym okresie jej ci\u0105\u017cy, a mimo to u\u0142o\u017cy\u0142a pie\u015b\u0144 \u201eMagnificat\u201d, najs\u0142odsz\u0105, najwznio\u015blejsz\u0105, najbardziej duchow\u0105 i kontemplacyjn\u0105, jaka kiedykolwiek zosta\u0142a napisana<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><b>\u201eTrzeba kwitn\u0105\u0107 tam, gdzie B\u00f3g nas zasadzi\u0142\u201d<\/b><\/strong><\/p>\n<p>To zdanie, przypisywane Franciszkowi Salezemu, niew\u0105tpliwie okre\u015bla jedn\u0105 z fundamentalnych cech tej duchowo\u015bci. Polega ona przede wszystkim na szczerym umi\u0142owaniu w\u0142asnego stanu \u017cycia. Pow\u00f3d jest jasny:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em><i>Je\u015bli jeste\u015bmy \u015bwi\u0119tymi wed\u0142ug naszej woli, nigdy nie b\u0119dziemy \u015bwi\u0119tymi jak nale\u017cy; musimy by\u0107 nimi wed\u0142ug woli Bo\u017cej. A wol\u0105 Bo\u017c\u0105 jest, aby\u015bcie z mi\u0142o\u015bci do Niego szczerze mi\u0142owali obowi\u0105zki waszego stanu \u017cycia.<\/i><\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Dotykamy tutaj palcem duchowego realizmu Franciszka Salezego, kt\u00f3ry niczego tak si\u0119 nie obawia, jak mno\u017cenia bezowocnych pragnie\u0144. Trzeba s\u0142u\u017cy\u0107 Bogu \u2013 m\u00f3wi\u0142 do m\u0142odej nowicjuszki spragnionej natychmiastowej doskona\u0142o\u015bci \u2013 <em><i>na spos\u00f3b ludzki, w\u0142a\u015bciwy czasowi, czekaj\u0105c, a\u017c pewnego dnia b\u0119dzie mo\u017cna to czyni\u0107 na spos\u00f3b boski lub anielski, na spos\u00f3b w\u0142a\u015bciwy wieczno\u015bci<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>\u201e<em><i>Dobrze jest wiele pragn\u0105\u0107, ale trzeba te\u017c uporz\u0105dkowa\u0107 pragnienia i przekszta\u0142ca\u0107 je w czyny, w miar\u0119 jak nadarza si\u0119 odpowiedni moment i mo\u017cliwo\u015b\u0107.<\/i><\/em> [\u2026] <em><i>Wykonane dzie\u0142o, nawet bardzo ograniczone, jest zawsze bardziej u\u017cyteczne ni\u017c wielkie pragnienia rzeczy poza naszymi mo\u017cliwo\u015bciami. B\u00f3g \u017c\u0105da od nas raczej wierno\u015bci w ma\u0142ych rzeczach ni\u017c zapa\u0142u do wielkich, kt\u00f3re od nas nie zale\u017c\u0105<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>Mawia\u0142 r\u00f3wnie\u017c: <em><i>Cz\u0119sto tracimy tak wiele czasu, pr\u00f3buj\u0105c by\u0107 dobrymi anio\u0142ami, podczas gdy zaniedbujemy bycie dobrymi m\u0119\u017cczyznami lub dobrymi kobietami<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>Konieczne jest zatem nauczy\u0107 si\u0119 czerpa\u0107 zadowolenie z bycia tam, gdzie jeste\u015bmy. Franciszek Salezy, bardzo nie chc\u0105c zosta\u0107 biskupem, ka\u017cdego dnia uczy\u0142 si\u0119 kocha\u0107 to, czego B\u00f3g od niego chcia\u0142. Joanna de Chantal b\u0119dzie musia\u0142a nauczy\u0107 si\u0119 kocha\u0107 sw\u00f3j stan wdowie\u0144stwa, poniewa\u017c B\u00f3g pozwoli\u0142, aby tak si\u0119 sta\u0142o.<\/p>\n<p>Jedno z jego popularnych powiedze\u0144 brzmi: <em><i>Nie nale\u017cy pragn\u0105\u0107 osi\u0105gni\u0119cia doskona\u0142o\u015bci za jednym zamachem; trzeba i\u015b\u0107 drog\u0105 powszechn\u0105 i zwyczajn\u0105, kt\u00f3ra jest najbezpieczniejsza<\/i><\/em>. Nie tylko wszyscy s\u0105 powo\u0142ani do doskona\u0142o\u015bci mi\u0142o\u015bci, w kt\u00f3rej polega \u015bwi\u0119to\u015b\u0107, ale doskona\u0142o\u015b\u0107 jest dost\u0119pna dla wszystkich. Wniosek Franciszka Salezego jest kategoryczny: <em><i>Gdziekolwiek \u017cyjemy, mo\u017cemy i powinni\u015bmy d\u0105\u017cy\u0107 do \u017cycia doskona\u0142ego<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><b>Praktykowanie cn\u00f3t<\/b><\/strong><\/p>\n<p>Jak dot\u0105d ta duchowo\u015b\u0107 wydaje si\u0119 by\u0107 raczej bierna: nale\u017cy akceptowa\u0107 \u017cycie takim, jakie si\u0119 przedstawia, poniewa\u017c jest nasz\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105, i stara\u0107 si\u0119 je kocha\u0107 jako przejaw woli Bo\u017cej i Jego mi\u0142o\u015bci wzgl\u0119dem nas. Ale to tylko punkt wyj\u015bcia. Chodzi o utrzymanie pozytywnej postawy dzia\u0142ania, kt\u00f3r\u0105 Franciszek Salezy nazywa <em><i>praktykowaniem cn\u00f3t<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>Po rozpoznaniu i zaakceptowaniu chwili obecnej i opatrzno\u015bciowego miejsca, w kt\u00f3rym B\u00f3g \u201enas zasadzi\u0142\u201d, nale\u017cy \u201ekwitn\u0105\u0107\u201d i wydawa\u0107 owoce, zawsze jednak uwzgl\u0119dniaj\u0105c konkretn\u0105 sytuacj\u0119 i powo\u0142anie ka\u017cdego. Klasyczny tekst, kt\u00f3ry definiuje rodzaj \u015bwi\u0119to\u015bci, do kt\u00f3rej wszyscy s\u0105 powo\u0142ani, zas\u0142uguje na zacytowanie:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em><i>Przy stworzeniu B\u00f3g nakaza\u0142 ro\u015blinom wydawa\u0107 owoce, ka\u017cda wed\u0142ug swego rodzaju: tak samo nakazuje chrze\u015bcijanom, kt\u00f3rzy s\u0105 \u017cywymi ro\u015blinami Jego Ko\u015bcio\u0142a, wydawa\u0107 owoce pobo\u017cno\u015bci, ka\u017cdy wed\u0142ug swojej jako\u015bci i swojego zawodu.<\/i><\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>W \u017cyciu chrze\u015bcija\u0144skim wszystko jest owocem \u0142aski Ducha \u015awi\u0119tego, ale dar \u0142aski wymaga aktywnej wsp\u00f3\u0142pracy cz\u0142owieka. Zdobywanie cn\u00f3t wymaga w ka\u017cdym razie sporej dawki wysi\u0142ku, odwagi, sta\u0142o\u015bci i hojno\u015bci. Chodzi tu o prawdziwe \u0107wiczenie (to jest sens s\u0142owa asceza), kt\u00f3re odbywa si\u0119 w klimacie pogody ducha i ufno\u015bci w Bogu. <em><i>Bardziej kochaj cnoty, zamiast ba\u0107 si\u0119 wad!<\/i><\/em> \u2013 pisa\u0142 do zam\u0119\u017cnej kobiety, niecierpliwej i skrupulatnej.<\/p>\n<p>Jeszcze raz podkre\u015bla, \u017ce cnoty nale\u017cy praktykowa\u0107 zgodnie z powo\u0142aniem ka\u017cdego i \u017ce <em><i>nale\u017cy przestrzega\u0107 tych szczeg\u00f3lnych przykaza\u0144, kt\u00f3re ka\u017cdy ma ze wzgl\u0119du na swoje powo\u0142anie<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em><i>Biskupi maj\u0105 za obowi\u0105zek nawiedza\u0107 powierzon\u0105 im owczarni\u0119, poucza\u0107 j\u0105, korygowa\u0107 i pociesza\u0107; mog\u0119 pozostawa\u0107 na modlitwie przez ca\u0142y tydzie\u0144, po\u015bci\u0107 przez ca\u0142e \u017cycie, ale je\u015bli tamtego nie czyni\u0119, gubi\u0119 si\u0119. Osoba zam\u0119\u017cna mo\u017ce czyni\u0107 cuda, ale je\u015bli nie wype\u0142nia obowi\u0105zk\u00f3w, kt\u00f3re ma wobec ma\u0142\u017conka i nie dba o dzieci, jest gorsza ni\u017c niewierny, jak m\u00f3wi \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142. I tak mo\u017cna powiedzie\u0107 o wszystkich innych.<\/i><\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ale aby nie zboczy\u0107 z drogi, odwracaj\u0105c priorytety, trzeba wiedzie\u0107, \u017ce istnieje hierarchia w cnotach. Dla Franciszka Salezego, i to jest bezdyskusyjne, pierwsze miejsce przypada mi\u0142o\u015bci, podczas gdy inne cnoty jej towarzysz\u0105 lub za ni\u0105 pod\u0105\u017caj\u0105:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em><i>Kr\u00f3lowa pszcz\u00f3\u0142 nie wyrusza na pola, je\u015bli nie towarzyszy jej ca\u0142y jej ma\u0142y lud; tak samo mi\u0142o\u015b\u0107 nigdy nie wchodzi do serca, je\u015bli nie poci\u0105ga za sob\u0105 ca\u0142ego orszaku innych cn\u00f3t, kt\u00f3re ustawia i szkoli jak kapitan swoich \u017co\u0142nierzy.<\/i><\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Inne cnoty, w szczeg\u00f3lno\u015bci \u0142agodno\u015b\u0107, zale\u017c\u0105 od mi\u0142o\u015bci; s\u0105 jej przejawami i konkretnymi realizacjami, lub te\u017c \u015brodkami do jej zdobycia, do tego stopnia, \u017ce sama mi\u0142o\u015b\u0107 \u201eprowadzi nas do doskona\u0142o\u015bci\u201d. Istniej\u0105 jednak cnoty o tak uniwersalnym zastosowaniu, \u017ce wymagaj\u0105 ci\u0105g\u0142ego robienia dobrych zapas\u00f3w. Nie s\u0105 to ju\u017c cnoty anio\u0142\u00f3w, lecz cnoty m\u0119\u017cczyzn i kobiet z krwi i ko\u015bci:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em><i>Je\u015bli Bogu spodoba si\u0119 podnie\u015b\u0107 nas do doskona\u0142o\u015bci anielskich, b\u0119dziemy r\u00f3wnie\u017c dobrymi anio\u0142ami, ale w mi\u0119dzyczasie \u0107wiczmy si\u0119 z prostot\u0105, pokor\u0105 i pobo\u017cno\u015bci\u0105 w tych ma\u0142ych cnotach, kt\u00f3rych zdobycie zosta\u0142o oddane w nasze r\u0119ce przez Naszego Pana, jak cierpliwo\u015b\u0107, dobro\u0107, umartwienie serca, pokora, pos\u0142usze\u0144stwo, czysto\u015b\u0107, czu\u0142o\u015b\u0107 wobec bli\u017aniego, znoszenie jego niedoskona\u0142o\u015bci, pilno\u015b\u0107 i \u015bwi\u0119ty zapa\u0142.<\/i><\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>S\u0105 jeszcze inne listy cn\u00f3t, na kt\u00f3rych figuruj\u0105 na przyk\u0142ad umiarkowanie, uczciwo\u015b\u0107, odwaga, prostota, skromno\u015b\u0107, serdeczno\u015b\u0107 i uprzejmo\u015b\u0107. Ponadto podkre\u015bla si\u0119 pewne postawy duchowe, bardzo cenione przez Franciszka Salezego, kt\u00f3re jednak nale\u017ca\u0142oby uwa\u017ca\u0107 raczej za owoce cn\u00f3t, a raczej Ducha \u015awi\u0119tego, takie jak rado\u015b\u0107, pok\u00f3j, ufno\u015b\u0107 i oddanie si\u0119 Bogu.<\/p>\n<p>Co w tym kontek\u015bcie cn\u00f3t staje si\u0119 z tradycyjnymi \u0107wiczeniami ascetycznymi? Nie s\u0105 one zniesione, ale akcent jest przesuni\u0119ty. Tak wi\u0119c autor <em><i>Filotei<\/i><\/em> zaleca prac\u0119 zamiast postu, umiarkowanie w przyjemno\u015bciach zamiast wstrzemi\u0119\u017aliwo\u015bci. Zamiast zawsze wybiera\u0107 to, co gorsze, na spos\u00f3b pokuty, lepiej jest powstrzyma\u0107 si\u0119 od wyboru:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em><i>Uwa\u017cam, \u017ce wi\u0119ksz\u0105 cnot\u0105 jest je\u015b\u0107 bez wyboru to, co wam podaj\u0105, i w kolejno\u015bci, w jakiej wam to podaj\u0105, czy to wam smakuje, czy nie, ni\u017c zawsze wybiera\u0107 to, co gorsze. Bo chocia\u017c ten drugi spos\u00f3b \u017cycia wydaje si\u0119 bardziej surowy, ten pierwszy niesie ze sob\u0105 jednak wi\u0119ksze poddanie si\u0119, poniewa\u017c w tym przypadku rezygnuje si\u0119 nie tylko z w\u0142asnego smaku, ale tak\u017ce z w\u0142asnego wyboru; a poza tym, nie jest ma\u0142\u0105 surowo\u015bci\u0105 wywraca\u0107 swoje gusta i uzale\u017cnia\u0107 je od przypadku; co wi\u0119cej, ten rodzaj umartwienia nie rzuca si\u0119 w oczy, nikomu nie przeszkadza i jest stworzony do \u017cycia w spo\u0142ecze\u0144stwie.<\/i><\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><b>Spotyka\u0107 Boga w wydarzeniach ka\u017cdego dnia<\/b><\/strong><\/p>\n<p>\u017bycie duchowe nakre\u015blone przez Franciszka Salezego nie jest stworzone <em><i>tylko po to, by stawia\u0107 czo\u0142a nadzwyczajnym wydarzeniom, ale g\u0142\u00f3wnie po to, by \u017cy\u0107 po\u015br\u00f3d nieistotnych rzeczy ka\u017cdego dnia<\/i><\/em>. To po\u015br\u00f3d najbardziej banalnej codzienno\u015bci mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 spotkanie z Bogiem. [Biblijna] pasterka Rachela poi\u0142a swoj\u0105 trzod\u0119 przy studni, ka\u017cdego dnia prowadzi\u0142a swoje owce na pastwisko, ka\u017cdego dnia czerpa\u0142a wod\u0119 ze studni, i to w\u0142a\u015bnie po\u015br\u00f3d tych swoich codziennych czynno\u015bci spotka\u0142a swojego ma\u0142\u017conka.<\/p>\n<p>Je\u015bli jest jaki\u015b wa\u017cny punkt w duchowo\u015bci salezja\u0144skiej, to jest nim \u201e\u015bwi\u0119ta oboj\u0119tno\u015b\u0107\u201d, streszczona w formule: <em><i>Niczego nie prosi\u0107, niczego nie odmawia\u0107<\/i><\/em>. Autor wychodzi z zasady, wed\u0142ug kt\u00f3rej wszystko, co dzieje si\u0119 w \u017cyciu (z wyj\u0105tkiem grzechu), jest chciane przez Boga lub przynajmniej przez Niego dozwolone. W konsekwencji ten, kto prawdziwie kocha Boga, przygotowuje si\u0119 na przyj\u0119cie ka\u017cdego wydarzenia, jakiekolwiek by ono nie by\u0142o, z \u201eprostym usposobieniem\u201d, jakby pochodzi\u0142o z \u201eBo\u017cego upodobania\u201d.<\/p>\n<p>B\u00f3g daje si\u0119 pozna\u0107 w wydarzeniu, czy to zsy\u0142aj\u0105c je, czy po prostu na nie pozwalaj\u0105c. Gdy ju\u017c nadejdzie, osoba pozostaje spokojna i akceptuje je. Jest to bierna postawa rezygnacji, kt\u00f3ra wydaje si\u0119 nieco niepokoj\u0105ca, tym bardziej \u017ce s\u0142ownictwo \u201eupodobania\u201d zbyt mocno przywo\u0142uje na my\u015bl absolutyzm ziemskiego w\u0142adcy. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce wola usposobienia si\u0119, oczekiwania, przygotowania si\u0119 zawiera r\u00f3wnie\u017c aspekt aktywny, kt\u00f3rego nie nale\u017cy lekcewa\u017cy\u0107. Jest to jedna z najcz\u0119\u015bciej zalecanych przez Franciszka Salezego dyspozycji woli. Opiera si\u0119 ona, jak powiedziano, na ufno\u015bci w Opatrzno\u015b\u0107, bez kt\u00f3rej nic na tym \u015bwiecie si\u0119 nie dzieje. Ale mo\u017cna j\u0105 r\u00f3wnie\u017c uzna\u0107 za cnot\u0119 ludzk\u0105, kt\u00f3ra w du\u017cej mierze przyczynia si\u0119 do utrzymania sta\u0142ego nastroju, zw\u0142aszcza w trudnych chwilach \u017cycia. Oboj\u0119tno\u015b\u0107, naucza\u0142 Franciszek Salezy wizytki, jest cnot\u0105, kt\u00f3rej nie zdobywa si\u0119 w pi\u0119\u0107 lat, <em><i>potrzeba na to dziesi\u0119ciu<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>W kwestii bierno\u015bci i \u015bwi\u0119tej oboj\u0119tno\u015bci, kt\u00f3ra staje si\u0119 skrajn\u0105 oboj\u0119tno\u015bci\u0105 woli w stosunku do tego, co si\u0119 wydarzy, biskup Genewy precyzuje sprawy, bior\u0105c za przyk\u0142ad chorob\u0119. <em><i>Gdy b\u0119dziesz chora<\/i><\/em> \u2013 zaleca Filotei \u2013 <em><i>b\u0105d\u017a pos\u0142uszna lekarzowi, przyjmuj lekarstwa, pokarmy lub inne \u015brodki z mi\u0142o\u015bci do Boga<\/i><\/em>. Nast\u0119pnie dodaje: <em><i>Pragnij wyzdrowie\u0107, aby Mu s\u0142u\u017cy\u0107; ale nie odmawiaj cierpienia, aby Mu by\u0107 pos\u0142uszn\u0105, i przygotuj si\u0119 nawet na \u015bmier\u0107, je\u015bli Mu si\u0119 spodoba, aby Go chwali\u0107 i Nim si\u0119 cieszy\u0107<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>Przyj\u0119cie jakiego\u015b wydarzenia b\u0119dzie tym \u0142atwiejsze, im bardziej jest si\u0119 przekonanym, za \u015bwi\u0119tym Paw\u0142em, \u017ce <em><i>wszystko wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a dla dobra tych, kt\u00f3rzy mi\u0142uj\u0105 Boga<\/i><\/em>. M\u00f3wi wszystko, czyli nie tylko rado\u015bci i pociechy, ale tak\u017ce pr\u00f3by, utrapienia i z\u0142a tego \u017cycia, w\u0142\u0105czaj\u0105c w to grzechy. <em><i>Tak, nawet grzechy, od kt\u00f3rych niech B\u00f3g nas zachowa w swojej dobroci, s\u0105 kierowane przez Bo\u017c\u0105 Opatrzno\u015b\u0107 ku dobru tych, kt\u00f3rzy do Niego nale\u017c\u0105<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><b>\u0141\u0105czy\u0107 modlitw\u0119 i \u017cycie<\/b><\/strong><\/p>\n<p>Gdy porusza temat modlitwy, autor <em><i>Wprowadzenia do \u017cycia pobo\u017cnego<\/i><\/em> stara si\u0119 przede wszystkim przekona\u0107 Filote\u0119, \u017ce jest to \u017cyciowa konieczno\u015b\u0107. Id\u0105c za klasycznym rozr\u00f3\u017cnieniem, Franciszek Salezy rozwa\u017ca trzy rodzaje modlitwy: ustn\u0105, my\u015bln\u0105 i \u017cyciow\u0105.<\/p>\n<p>Ceni i zaleca <em><i>modlitw\u0119 ustn\u0105<\/i><\/em> lub <em><i>zewn\u0119trzn\u0105<\/i><\/em>, czy to liturgiczn\u0105, wsp\u00f3lnotow\u0105 czy osobist\u0105. Ale jako\u015b\u0107 takiej modlitwy pochodzi z wn\u0119trza, z serca modl\u0105cego si\u0119: <em><i>Jedno Ojcze nasz, odm\u00f3wione z uczuciem, jest warte wi\u0119cej ni\u017c wiele odm\u00f3wionych w po\u015bpiechu<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>Biskup Genewy ceni\u0142 przede wszystkim <em><i>modlitw\u0119 my\u015bln\u0105<\/i><\/em>, kt\u00f3r\u0105 zaleca\u0142 wszystkim, nawet wiernym \u015bwieckim. Jest ona preferowana, poniewa\u017c faktycznie daje pierwsze\u0144stwo temu, co wewn\u0119trzne, nad tym, co zewn\u0119trzne. Jej jako\u015b\u0107 zale\u017cy od mi\u0142o\u015bci, poniewa\u017c modlitwa jest warta tyle, ile mi\u0142o\u015b\u0107, z jak\u0105 jest odprawiana. Ta modlitwa my\u015blna, kt\u00f3r\u0105 nazywa r\u00f3wnie\u017c serdeczn\u0105, ma dwie formy: medytacj\u0119 i kontemplacj\u0119. Obie karmi\u0105 \u017cycie duchowe, tak jak jedzenie i picie podtrzymuj\u0105 \u017cycie cia\u0142a: <em><i>medytowa\u0107 to znaczy je\u015b\u0107, a kontemplowa\u0107 to znaczy pi\u0107<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>O ile modlitwa my\u015blna wymaga zarezerwowania pewnego czasu w ci\u0105gu dnia na to szczeg\u00f3lne \u0107wiczenie, istnieje jednak trzecia forma modlitwy, znacznie bli\u017csza \u017cyciu i zgodna z wszelkiego rodzaju zaj\u0119ciami. Jest to <em><i>modlitwa \u017cyciowa, <\/i><\/em>kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna by r\u00f3wnie\u017c nazwa\u0107 modlitw\u0105 prze\u017cywan\u0105 lub po prostu zjednoczeniem z Bogiem. Zaj\u0119cia nie powinny w \u017caden spos\u00f3b przeszkadza\u0107 w zjednoczeniu z Bogiem, a ci, kt\u00f3rzy praktykuj\u0105 t\u0119 form\u0119 modlitwy, nie ryzykuj\u0105 zapomnienia o Bogu, nie bardziej ni\u017c zakochani ryzykuj\u0105 zapomnienie o sobie nawzajem:<\/p>\n<p>Zakochani w mi\u0142o\u015bci ludzkiej i naturalnej maj\u0105 prawie zawsze wszystkie my\u015bli skupione na ukochanym obiekcie, serce pe\u0142ne uniesienia dla niego, usta przepe\u0142nione jego chwa\u0142\u0105 i nie trac\u0105 okazji, w jego nieobecno\u015bci, by \u015bwiadczy\u0107 o swoich nami\u0119tno\u015bciach listami, ani nie przepuszcz\u0105 \u017cadnego drzewa, nie wycinaj\u0105c na jego korze imienia tego, kogo kochaj\u0105.<\/p>\n<p>Po\u015br\u00f3d codziennych zaj\u0119\u0107 tego, kto \u017cyje \u201eprzyt\u0142oczony sprawami doczesnymi\u201d, zawsze mo\u017cna znale\u017a\u0107 chwil\u0119 samotno\u015bci, aby zjednoczy\u0107 serce z Bogiem:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em><i>Pami\u0119taj, aby zawsze wycofywa\u0107 si\u0119, o Filoteo, w samotno\u015b\u0107 swojego serca, podczas gdy cia\u0142em przebywasz po\u015br\u00f3d rozm\u00f3w i spraw; tej samotno\u015bci umys\u0142u nie mo\u017ce w najmniejszym stopniu przeszkodzi\u0107 nawet mnogo\u015b\u0107 tych, kt\u00f3rzy ci\u0119 otaczaj\u0105, poniewa\u017c nie s\u0105 oni wok\u00f3\u0142 twojego serca, ale tylko wok\u00f3\u0142 twojego cia\u0142a, tak \u017ce twoje serce pozostaje zupe\u0142nie samo w obecno\u015bci samego Boga.<\/i><\/em><\/p>\n<p><em><i>\u00a0<\/i><\/em><\/p>\n<p>Prawdziwa modlitwa nie sprawia, \u017ce zaniedbuje si\u0119 obowi\u0105zki \u017cycia codziennego, pod warunkiem na\u015bladowania dzielnej niewiasty z Biblii, o kt\u00f3rej m\u00f3wi si\u0119, \u017ce <em><i>r\u0119ce swe przyk\u0142ada\u0142a do wielkich przedsi\u0119wzi\u0119\u0107, a jej palce trzyma\u0142y wrzeciono<\/i><\/em>. St\u0105d jego zalecenia dla baronowej de Chantal, by\u0107 mo\u017ce \u017ale doradzanej na pocz\u0105tku jej \u017cycia duchowego: <em><i>Medytuj, wzno\u015b swojego ducha, zano\u015b go do Boga, a raczej przyci\u0105gaj Boga do swojego ducha: oto rzeczy pot\u0119\u017cne. Jednocze\u015bnie jednak nie zapominaj o k\u0105dzieli i wrzecionie: prz\u0119d\u017a ni\u0107 ma\u0142ych cn\u00f3t i uni\u017caj si\u0119 w praktyce \u0107wicze\u0144 mi\u0142o\u015bci. Kto uczy inaczej, oszukuje i daje si\u0119 oszuka\u0107<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>W ka\u017cdym razie nie b\u0119dzie to wcale \u0142atwe. Po\u0142\u0105czy\u0107 modlitw\u0119 z \u017cyciem, zachowywa\u0107 si\u0119 w \u017cyciu tak, jak si\u0119 zachowuje na modlitwie, doj\u015b\u0107 do zrealizowania zjednoczenia serca i \u017cycia, wszystko to nie zdobywa si\u0119 za pomoc\u0105 czar\u00f3w. Trzeba b\u0119dzie bardzo uwa\u017ca\u0107, aby nie straci\u0107 wewn\u0119trznej r\u00f3wnowagi, wymaganej do posuwania si\u0119 naprz\u00f3d bez potykania si\u0119 o przeszkody. Post\u0119pujmy jak linoskoczkowie: <em><i>Ci, kt\u00f3rzy chodz\u0105 po linie, zawsze trzymaj\u0105 w r\u0119ku dr\u0105\u017cek przeciwwagi, aby dok\u0142adnie zr\u00f3wnowa\u017cy\u0107 cia\u0142o, zgodnie z ruchami, kt\u00f3re musz\u0105 wykonywa\u0107 na tak niebezpiecznym pod\u0142o\u017cu<\/i><\/em>. Por\u00f3wnuj\u0105c krzy\u017c Chrystusa do dr\u0105\u017cka przeciwwagi, kt\u00f3ry gwarantuje r\u00f3wnowag\u0119, Franciszek Salezy przypomina, \u017ce \u017cycie codzienne jest pe\u0142ne niebezpiecznych okazji i \u017ce potrzebuje zabezpieczenia.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><b>Codzienno\u015b\u0107 przemieniona<\/b><\/strong><\/p>\n<p>\u017bycie codzienne jest wyznaczane przez chwile, ale <em><i>w tych chwilach naszego \u017cycia zawarty jest, jak w pestce, zarodek wieczno\u015bci<\/i><\/em>. Zegar daje nam ilo\u015bciow\u0105 miar\u0119 czasu, ale jego jako\u015b\u0107 zale\u017cy od nas. Je\u015bli chcemy, my \u201emo\u017cemy sp\u0119dzi\u0107 wszystkie nasze lata, nasze miesi\u0105ce, nasze dni i nasze godziny, czyni\u0105c je \u015bwi\u0119tymi poprzez dobre i wierne ich wykorzystanie\u201d.<\/p>\n<p>Obok \u201ewielkich dzie\u0142\u201d, autor <em><i>Filotei<\/i><\/em> stara si\u0119 nas przekona\u0107, \u017ce wa\u017cne jest branie pod uwag\u0119 dzia\u0142a\u0144 <em><i>mniejszych i bardziej pokornych: ma\u0142e krzywdy, te ma\u0142e przykro\u015bci, te ma\u0142o wa\u017cne straty, kt\u00f3re zdarzaj\u0105 si\u0119 ka\u017cdego dnia, ma\u0142e okazje, codzienne ma\u0142e gesty mi\u0142o\u015bci, ma\u0142e niedogodno\u015bci, ma\u0142e upokorzenie, ma\u0142e cierpienia<\/i><\/em>. To wszystko, wszystkie <em><i>te okazje, kt\u00f3re pojawiaj\u0105 si\u0119 na ka\u017cdym kroku, s\u0105 wspania\u0142ym sposobem, je\u015bli umie si\u0119 je dobrze wykorzysta\u0107, na zgromadzenie wielu duchowych bogactw<\/i><\/em>. Najmniejsza z tych chwil mo\u017ce nabra\u0107 niezwyk\u0142ej warto\u015bci, je\u015bli jest prze\u017cywana z mi\u0142o\u015bci\u0105.<\/p>\n<p>Cz\u0119sto zdarza si\u0119, \u017ce osoba s\u0142aba cia\u0142em i duchem, kt\u00f3ra \u0107wiczy si\u0119 tylko w ma\u0142ych rzeczach, czyni je z tak\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105, \u017ce znacznie przewy\u017csza zas\u0142ug\u0119 wielkich i wznios\u0142ych czyn\u00f3w; bowiem, zazwyczaj, wznios\u0142e czyny dokonuje si\u0119 z mniejsz\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105, z powodu uwagi i r\u00f3\u017cnych rozwa\u017ca\u0144, kt\u00f3re si\u0119 nad nimi czyni.<\/p>\n<p>Podczas ostatniej <em><i>Rozmowy<\/i><\/em> z siostrami wizytkami z Lyonu, dwa dni przed \u015bmierci\u0105, powt\u00f3rzy swoj\u0105 ulubion\u0105 lekcj\u0119: <em><i>Nie suma dzie\u0142, kt\u00f3re czynimy, czyni nas mi\u0142ymi Bogu, ale mi\u0142o\u015b\u0107, z jak\u0105 je wykonujemy<\/i><\/em>. Nie jest to r\u00f3wnie\u017c wielko\u015b\u0107 naszych czyn\u00f3w, przez kt\u00f3r\u0105 podobamy si\u0119 Bogu: <em><i>Siostra, kt\u00f3ra w swojej celi zajmuje si\u0119 jak\u0105\u015b ma\u0142\u0105 prac\u0105, zdob\u0119dzie wi\u0119ksz\u0105 zas\u0142ug\u0119 ni\u017c inna zaj\u0119ta wa\u017cnymi sprawami, ale wykonanymi z mniejsz\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105. Doskona\u0142o\u015b\u0107 naszych czyn\u00f3w wynika z mi\u0142o\u015bci<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>\u017bycie kontemplacyjne jest lepsze, samo w sobie, od \u017cycia aktywnego, ale <em><i>je\u015bli w \u017cyciu aktywnym osi\u0105ga si\u0119 g\u0142\u0119bsze zjednoczenie<\/i><\/em> [z Bogiem], <em><i>jest ono lepsze<\/i><\/em>. Dlatego, <em><i>je\u015bli siostra, kt\u00f3ra pracuje w kuchni i obraca rondlem przy ogniu, czyni to wszystko z wi\u0119ksz\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105 i mi\u0142osierdziem ni\u017c inna, ogie\u0144 materialny jej nie odwr\u00f3ci, przeciwnie, pomo\u017ce jej by\u0107 bardziej mi\u0142\u0105 Bogu<\/i><\/em>. Samotno\u015b\u0107 z Bogiem jest dobra, ale cz\u0119sto zdarza si\u0119, <em><i>\u017ce jest si\u0119 zjednoczonym z Bogiem zar\u00f3wno w dzia\u0142aniu, jak i w samotno\u015bci<\/i><\/em>.<\/p>\n<p>Mi\u0142o\u015b\u0107 jest sekretem salezja\u0144skiej \u201ealchemii\u201d do tego stopnia, \u017ce to, co nas trapi, mo\u017ce przybra\u0107 niezwyk\u0142\u0105 warto\u015b\u0107 dzi\u0119ki zjednoczeniu naszej woli z upodobaniem Bo\u017cym.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Duchowo\u015b\u0107 chrze\u015bcija\u0144ska jest cz\u0119sto postrzegana jako wy\u0142\u0105czne dziedzictwo dusz uprzywilejowanych, dalekie od konkretnego \u017cycia tych,&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":52945,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"iawp_total_views":1,"footnotes":""},"categories":[153],"tags":[2556,2024,2196,1820,1724,1748,2590,1970],"class_list":["post-52958","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nasi-swieci","tag-bog","tag-cnoty","tag-edukacja","tag-laska","tag-milosc-blizniego","tag-rady","tag-rodzina-salezjanska","tag-swieci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52958","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=52958"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52958\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":52959,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52958\/revisions\/52959"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/52945"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=52958"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=52958"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=52958"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}