{"id":34704,"date":"2025-01-24T08:19:36","date_gmt":"2025-01-24T08:19:36","guid":{"rendered":"https:\/\/exciting-knuth.178-32-140-152.plesk.page\/?p=34704"},"modified":"2025-01-24T08:20:39","modified_gmt":"2025-01-24T08:20:39","slug":"zycie-sw-pawla-apostola-doktora-narodow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/dobra-prasa\/zycie-sw-pawla-apostola-doktora-narodow\/","title":{"rendered":"\u017bycie \u015bw. Paw\u0142a Aposto\u0142a, doktora narod\u00f3w"},"content":{"rendered":"\n

Kulminacyjnym momentem Roku Jubileuszowego dla ka\u017cdego wierz\u0105cego jest przej\u015bcie przez Drzwi \u015awi\u0119te, gest o wysokim symbolizmie, kt\u00f3ry nale\u017cy prze\u017cy\u0107 z g\u0142\u0119bok\u0105 medytacj\u0105. Nie chodzi o zwyk\u0142\u0105 wizyt\u0119, aby podziwia\u0107 architektoniczne, rze\u017abiarskie czy malarskie pi\u0119kno bazyliki: pierwsi chrze\u015bcijanie nie przychodzili do miejsc kultu z tego powodu, tym bardziej, \u017ce w tamtych czasach nie by\u0142o wiele do podziwiania. Przybywali raczej, aby modli\u0107 si\u0119 przed relikwiami \u015bwi\u0119tych aposto\u0142\u00f3w i m\u0119czennik\u00f3w oraz aby uzyska\u0107 odpust dzi\u0119ki ich pot\u0119\u017cnej intercesji.
Udanie si\u0119 do grob\u00f3w aposto\u0142\u00f3w Piotra i Paw\u0142a bez znajomo\u015bci ich \u017cycia nie jest oznak\u0105 uznania. Dlatego w tym Roku Jubileuszowym pragniemy przedstawi\u0107 \u015bcie\u017cki wiary tych dw\u00f3ch chwalebnych aposto\u0142\u00f3w, tak jak zosta\u0142y opisane przez \u015bw. Jana Bosko.<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\u017bycie \u015bw. Paw\u0142a Aposto\u0142a, doktora narod\u00f3w opowiedziane ludowi przez ksi\u0119dza Jana Bosko

<\/strong><\/p>\n\n\n\n

WST\u0118P<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 I. Ojczyzna, wychowanie \u015bw. Paw\u0142a, jego nienawi\u015b\u0107 do chrze\u015bcijan<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 II. Nawr\u00f3cenie i Chrzest Szaw\u0142a \u2014 Rok Pa\u0144ski 34<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 III. Pierwsza podr\u00f3\u017c Szaw\u0142a \u2014 Powr\u00f3t do Damaszku; czyhaj\u0105 na niego zasadzki \u2014 Udaje si\u0119 do Jerozolimy; przedstawia si\u0119 Aposto\u0142om \u2014 Ukazuje mu si\u0119 Jezus Chrystus \u2014 Rok Pa\u0144ski 35-36-37<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 IV. Proroctwa Agaba \u2014 Szawe\u0142 i Barnaba wy\u015bwi\u0119ceni na biskup\u00f3w \u2014 Udaj\u0105 si\u0119 na wysp\u0119 Cypr \u2014 Nawr\u00f3cenie prokonsula Sergiusza \u2014 Kara dla czarownika Elimy \u2014 Jan Marek wraca do Jerozolimy \u2014 Rok Pa\u0144ski 40-43<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 V. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 g\u0142osi w Antiochii w Pizydii \u2014 Rok Pa\u0144ski 44<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 VI. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 g\u0142osi w innych miastach \u2014 Czyni\u0105c cud w Listrze, gdzie potem zostaje ukamienowany i pozostawiony na \u015bmier\u0107 \u2014 Rok Pa\u0144ski 45<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 VII. Pawe\u0142 cudownie uzdrowiony \u2014 Inne jego apostolskie trudy \u2014 Nawr\u00f3cenie \u015bwi\u0119tej Tekli<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 VIII. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 idzie na rozmow\u0119 ze \u015bwi\u0119tym Piotrem \u2014 Uczestniczy w Soborze Jerozolimskim \u2014 Rok Pa\u0144ski 50<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 IX. Pawe\u0142 oddziela si\u0119 od Barnaby \u2014 Przechodzi przez r\u00f3\u017cne miasta Azji \u2014 B\u00f3g posy\u0142a go do Macedonii \u2014 W Filippi nawraca rodzin\u0119 Lidii \u2014 Rok Pa\u0144ski 51<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 X. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 uwalnia dziewczyn\u0119 od demona \u2014 Jest bity r\u00f3zgami \u2014 Zostaje uwi\u0119ziony \u2014 Nawr\u00f3cenie stra\u017cnika i jego rodziny \u2014 Rok Pa\u0144ski 51<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XI. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 g\u0142osi w Tesalonice \u2014 Sprawa Jasona \u2014 Udaje si\u0119 do Berei, gdzie znowu jest niepokojony przez \u017byd\u00f3w \u2014 Rok Pa\u0144ski 52<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XII. Stan religijny Ate\u0144czyk\u00f3w \u2014 \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 na Areopagu \u2014 Nawr\u00f3cenie \u015bwi\u0119tego Dionizego \u2014 Rok Pa\u0144ski 52<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XIII. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 w Koryncie \u2014 Jego pobyt w domu Akwili \u2014 Chrzest Kryspusa i Sostenesa \u2014 Pisze do Tesaloniczan \u2014 Powr\u00f3t do Antiochii \u2014 Rok Pa\u0144ski 53-54<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XIV. Apollos w Efezie \u2014 Sakrament Bierzmowania \u2014 \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 czyni wiele cud\u00f3w \u2014 Zdarzenie z dwoma \u017cydowskimi egzorcystami \u2014 Rok Pa\u0144ski 55<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XV. Sakrament spowiedzi \u2014 Spalone gorsz\u0105ce ksi\u0119gi \u2014 List do Koryntian \u2014 Powstanie z powodu Artemidy \u2014 List do Galat\u00f3w \u2014 Rok Pa\u0144ski 56-57<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XVI. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 wraca do Filippi \u2014 Drugi List do wiernych w Koryncie \u2014 Udaje si\u0119 do tego miasta \u2014 List do Rzymian \u2014 Jego kazanie przed\u0142u\u017cone w Troadzie \u2014 Wskrzesza martwego \u2014 Rok Pa\u0144ski 58<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XVII. Kazanie \u015bw. Paw\u0142a w Milecie \u2014 Jego podr\u00f3\u017c do Cezarei \u2014 Proroctwo Agabosa \u2014 Rok Pa\u0144ski 58<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XVIII. \u015aw. Pawe\u0142 stawia si\u0119 \u015bw. Jakubowi \u2014 \u017bydzi czyhaj\u0105 na niego \u2014 Przemawia do ludu \u2014 Zwraca si\u0119 do arcykap\u0142ana \u2014 Rok Pa\u0144ski 59<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XIX. Czterdziestu \u017byd\u00f3w zobowi\u0105zuje si\u0119 przysi\u0119g\u0105 zabi\u0107 \u015bw. Paw\u0142a \u2014 Jego siostrzeniec odkrywa spisek \u2014 Zostaje przeniesiony do Cezarei \u2014 Rok Pa\u0144ski 59<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XX. Pawe\u0142 przed namiestnikiem \u2014 Jego oskar\u017cyciele i jego obrona \u2014 Rok Pa\u0144ski 59<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXI. Pawe\u0142 przed Festusem \u2014 Jego s\u0142owa do kr\u00f3la Agryppy \u2014 Rok Pa\u0144ski 60<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXII. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 wyrusza do Rzymu \u2014 Cierpi z powodu straszliwej burzy, z kt\u00f3rej zostaje uratowany wraz z towarzyszami \u2014 Rok Pa\u0144ski 60<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXIII. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 na wyspie Malta \u2014 Uwolniony od uk\u0105szenia \u017cmii \u2014 Przyj\u0119ty w domu Publjusza, kt\u00f3rego ojca uzdrawia \u2014 Rok Pa\u0144ski 60<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXIV. Podr\u00f3\u017c \u015bw. Paw\u0142a z Malty do Syrakuz \u2014 G\u0142osi w Reggio \u2014 Jego przybycie do Rzymu \u2014 Rok Pa\u0144ski 60<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXV. Pawe\u0142 przemawia do \u017byd\u00f3w i g\u0142osi im Jezusa Chrystusa \u2014 Post\u0119p Ewangelii w Rzymie \u2014 Rok Pa\u0144ski 61<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXVI. \u015awi\u0119ty \u0141ukasz \u2014 Filippianie wysy\u0142aj\u0105 pomoc do \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a \u2014 Choroba i uzdrowienie Epafrodyta \u2014 List do Filipian \u2014 Nawr\u00f3cenie Onezyma \u2014 Rok Pa\u0144ski 61<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXVII. List \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a do Filemona \u2014 Rok Pa\u0144ski 62<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXVIII. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 pisze do Kolosan, Efezjan i Hebrajczyk\u00f3w \u2014 Rok Pa\u0144ski 62<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXIX. Uwolnienie \u015awi\u0119tego Paw\u0142a \u2014 M\u0119cze\u0144stwo \u015awi\u0119tego Jakuba Mniejszego \u2014 Rok Pa\u0144ski 63<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXX. Inne podr\u00f3\u017ce \u015awi\u0119tego Paw\u0142a \u2014 Pisze do Tymoteusza i Tytusa \u2014 Jego powr\u00f3t do Rzymu \u2014 Rok Pa\u0144ski 68<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXXI. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 znowu uwi\u0119ziony \u2014 Pisze drugi list do Tymoteusza \u2014 Jego m\u0119cze\u0144stwo \u2014 Rok Pa\u0144ski 69-70<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXXII. Pogrzeb \u015bw. Paw\u0142a \u2014 Cuda dokonane przy jego grobie \u2014 Bazylika mu po\u015bwi\u0119cona<\/a><\/p>\n\n\n\n

ROZDZIA\u0141 XXXIII. Portret \u015bw. Paw\u0142a \u2014 Obraz jego ducha \u2014 Zako\u0144czenie<\/a><\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>WST\u0118P<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>\u015awi\u0119ty Piotr jest ksi\u0119ciem Aposto\u0142\u00f3w, pierwszym Papie\u017cem, Wikariuszem Jezusa Chrystusa na ziemi. Zosta\u0142 ustanowiony g\u0142ow\u0105 Ko\u015bcio\u0142a; jego misja by\u0142a szczeg\u00f3lnie skierowana na nawr\u00f3cenie \u017byd\u00f3w. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 jest tym Aposto\u0142em, kt\u00f3ry zosta\u0142 w spos\u00f3b nadzwyczajny powo\u0142any przez Boga, aby przynie\u015b\u0107 \u015awiat\u0142o Ewangelii poganom. Ci dwaj wielcy \u015awi\u0119ci s\u0105 przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 nazywani filarami i fundamentami Wiary, Ksi\u0105\u017c\u0119tami Aposto\u0142\u00f3w, kt\u00f3rzy swoimi trudami, swoimi pismami i swoj\u0105 krwi\u0105 nauczyli nas prawa Pana; Ipsi nos docuerunt legem tuam, Domine <\/em>(Oni nauczyli nas Twego prawa, Panie)<\/em>. Z tego powodu \u017cycie \u015bw. Paw\u0142a nast\u0119puje po \u017cyciu \u015bw. Piotra.
            To prawda, \u017ce ten aposto\u0142 nie jest zaliczany do pocztu Papie\u017cy; ale nadzwyczajne trudy, kt\u00f3re poni\u00f3s\u0142, aby pom\u00f3c \u015bw. Piotrowi w szerzeniu Ewangelii, jego gorliwo\u015b\u0107, mi\u0142o\u015b\u0107, doktryna pozostawiona nam w \u015bwi\u0119tych ksi\u0119gach, sprawiaj\u0105, \u017ce wydaje si\u0119 godny, aby by\u0107 postawionym obok \u017cycia pierwszego Papie\u017ca, jako mocny filar, na kt\u00f3rym opiera si\u0119 Ko\u015bci\u00f3\u0142 Jezusa Chrystusa.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 I. Ojczyzna, wychowanie \u015bw. Paw\u0142a, jego nienawi\u015b\u0107 do chrze\u015bcijan<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>\u015awi\u0119ty Pawe\u0142 by\u0142 \u017bydem z plemienia Beniamina. Osiem dni po swoim narodzeniu zosta\u0142 obrzezany i nadano mu imi\u0119 Szawe\u0142, kt\u00f3re p\u00f3\u017aniej zmieniono na Paw\u0142a. Jego ojciec mieszka\u0142 w Tarsie, mie\u015bcie w Cylicji, prowincji Azji Mniejszej. Cesarz Cezar August przyzna\u0142 temu miastu wiele przywilej\u00f3w, w tym prawo obywatelstwa rzymskiego. Dlatego \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142, urodzony w Tarsie, by\u0142 obywatelem rzymskim, co nios\u0142o ze sob\u0105 wiele korzy\u015bci, poniewa\u017c mo\u017cna by\u0142o korzysta\u0107 z immunitetu od szczeg\u00f3lnych praw wszystkich kraj\u00f3w podleg\u0142ych lub sprzymierzonych z cesarstwem rzymskim, a w ka\u017cdym miejscu obywatel rzymski m\u00f3g\u0142 odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do senatu lub cesarza, aby by\u0107 os\u0105dzonym.
            Jego krewni, b\u0119d\u0105c zamo\u017cnymi, wys\u0142ali go do Jerozolimy, aby zapewni\u0107 mu odpowiednie wykszta\u0142cenie do ich stanu. Jego nauczycielem by\u0142 doktor o imieniu Gamaliel, cz\u0142owiek wielkiej cnoty, o kt\u00f3rym ju\u017c m\u00f3wili\u015bmy w \u017cyciu \u015bw. Piotra. W tym mie\u015bcie mia\u0142 szcz\u0119\u015bcie znale\u017a\u0107 dobrego towarzysza z Cypru, nazywanego Barnab\u0105, m\u0142odzie\u0144ca o wielkiej cnotliwo\u015bci, kt\u00f3rego dobro\u0107 serca bardzo pomog\u0142a z\u0142agodzi\u0107 ognisty temperament jego wsp\u00f3\u0142ucznia. Ci dwaj m\u0142odzie\u0144cy zawsze pozostawali lojalnymi przyjaci\u00f3\u0142mi, a my zobaczymy, jak staj\u0105 si\u0119 wsp\u00f3\u0142pracownikami w g\u0142oszeniu Ewangelii.
            Ojciec Szaw\u0142a by\u0142 faryzeuszem, to znaczy wyznawa\u0142 najostrzejsz\u0105 sekt\u0119 w\u015br\u00f3d \u017byd\u00f3w, kt\u00f3ra polega\u0142a na wielkiej zewn\u0119trznej pozornej surowo\u015bci, co jest ca\u0142kowicie sprzeczne z duchem pokory Ewangelii. Szawe\u0142 pod\u0105\u017ca\u0142 za zasadami swojego ojca, a poniewa\u017c jego nauczyciel by\u0142 r\u00f3wnie\u017c faryzeuszem, sta\u0142 si\u0119 pe\u0142en entuzjazmu, aby zwi\u0119kszy\u0107 ich liczb\u0119 i usun\u0105\u0107 wszelkie przeszkody, kt\u00f3re mog\u0142yby stan\u0105\u0107 na drodze do tego celu.
            Zwyczajem w\u015br\u00f3d \u017byd\u00f3w by\u0142o, aby uczy\u0107 swoje dzieci jakiego\u015b rzemios\u0142a, podczas gdy zajmowa\u0142y si\u0119 studiowaniem Biblii. Robili to, aby uchroni\u0107 je przed niebezpiecze\u0144stwami, jakie niesie ze sob\u0105 bezczynno\u015b\u0107; a tak\u017ce, aby zaj\u0105\u0107 cia\u0142o i ducha czym\u015b, co mog\u0142oby dostarczy\u0107 im \u015brodk\u00f3w do \u017cycia w trudnych okoliczno\u015bciach \u017cycia. Szawe\u0142 nauczy\u0142 si\u0119 rzemios\u0142a garbarza, a szczeg\u00f3lnie szycia namiot\u00f3w. Wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 spo\u015br\u00f3d wszystkich r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w swoim zapa\u0142em do prawa Moj\u017cesza i tradycji \u017byd\u00f3w. Ten ma\u0142o o\u015bwiecony zapa\u0142 uczyni\u0142 go blu\u017anierc\u0105, prze\u015bladowc\u0105 i okrutnym wrogiem Jezusa Chrystusa.
            Podburza\u0142 \u017byd\u00f3w do pot\u0119pienia \u015bw. Szczepana i by\u0142 obecny przy jego \u015bmierci. A poniewa\u017c jego wiek nie pozwala\u0142 mu bra\u0107 udzia\u0142u w wykonaniu wyroku, gdy Szczepan mia\u0142 by\u0107 ukamienowany, pilnowa\u0142 odzie\u017cy swoich towarzyszy i z furi\u0105 namawia\u0142 ich do rzucania kamieni w jego kierunku. Ale Szczepan, prawdziwy na\u015bladowca Zbawiciela, pom\u015bci\u0142 \u015bwi\u0119tych, to znaczy modli\u0142 si\u0119 za tych, kt\u00f3rzy go kamienowali. Ta modlitwa by\u0142a pocz\u0105tkiem nawr\u00f3cenia Szaw\u0142a; a \u015bw. Augustyn m\u00f3wi dok\u0142adnie, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie mia\u0142by w Pawle aposto\u0142a, gdyby diakon Szczepan nie modli\u0142 si\u0119.
            W tamtych czasach wybuch\u0142o gwa\u0142towne prze\u015bladowanie przeciwko Ko\u015bcio\u0142owi jerozolimskiemu, a Szawe\u0142 by\u0142 tym, kt\u00f3ry okazywa\u0142 dzik\u0105 \u017c\u0105dz\u0119, aby rozproszy\u0107 i skaza\u0107 na \u015bmier\u0107 uczni\u00f3w Jezusa Chrystusa. Aby lepiej podsyca\u0107 prze\u015bladowanie publicznie i prywatnie, uzyska\u0142 w tym celu upowa\u017cnienie od arcykap\u0142ana. Wtedy sta\u0142 si\u0119 jak g\u0142odny wilk, kt\u00f3ry nie nasyca si\u0119 rozszarpywaniem i po\u017ceraniem. Wchodzi\u0142 do dom\u00f3w chrze\u015bcijan, zniewa\u017ca\u0142 ich, bi\u0142, wi\u0105za\u0142 lub kaza\u0142 ich obci\u0105\u017ca\u0107 \u0142a\u0144cuchami, aby potem byli wci\u0105gani do wi\u0119zienia, bi\u0142 ich r\u00f3zgami; kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, stosowa\u0142 wszelkie \u015brodki, aby zmusi\u0107 ich do blu\u017anienia przeciw \u015bwi\u0119temu imieniu Jezusa Chrystusa. Wie\u015bci o brutalno\u015bci Szaw\u0142a rozesz\u0142y si\u0119 nawet w odleg\u0142ych krainach, tak \u017ce samo jego imi\u0119 budzi\u0142o strach w\u015br\u00f3d wiernych.
            Prze\u015bladowcy nie zadowalali si\u0119 okrucie\u0144stwem wobec os\u00f3b chrze\u015bcijan; ale, jak to zawsze bywa\u0142o w przypadku prze\u015bladowc\u00f3w, okradali ich r\u00f3wnie\u017c z ich d\u00f3br i wszystkiego, co posiadali wsp\u00f3lnie. To sprawi\u0142o, \u017ce wielu zmuszonych by\u0142o do \u017cycia z ja\u0142mu\u017cny, kt\u00f3r\u0105 wierni z odleg\u0142ych Ko\u015bcio\u0142\u00f3w im wysy\u0142ali. Ale jest B\u00f3g, kt\u00f3ry wspiera i rz\u0105dzi swoim Ko\u015bcio\u0142em, i kiedy najmniej si\u0119 tego spodziewamy, przychodzi z pomoc\u0105 tym, kt\u00f3rzy w nim pok\u0142adaj\u0105 nadziej\u0119.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 II. Nawr\u00f3cenie i Chrzest Szaw\u0142a \u2014 Rok Pa\u0144ski 34<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Furia Szaw\u0142a nie by\u0142a nasycona; nie oddycha\u0142 niczym innym jak tylko gro\u017abami i rzezi\u0105 przeciwko uczniom Pana. Gdy us\u0142ysza\u0142, \u017ce w Damaszku, mie\u015bcie oddalonym o oko\u0142o pi\u0119\u0107dziesi\u0105t mil od Jerozolimy, wielu \u017byd\u00f3w przyj\u0119\u0142o wiar\u0119, poczu\u0142 \u017car furii, aby uda\u0107 si\u0119 tam na rze\u017a. Aby swobodnie realizowa\u0107 to, co podpowiada\u0142a mu jego nienawi\u015b\u0107 do chrze\u015bcijan, poszed\u0142 do arcykap\u0142ana i senatu, kt\u00f3rzy listami upowa\u017cnili go do udania si\u0119 do Damaszku, aby zaku\u0107 w kajdany wszystkich \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy og\u0142osili si\u0119 chrze\u015bcijanami, a nast\u0119pnie doprowadzi\u0107 ich do Jerozolimy i tam ukara\u0107 ich surowo, aby powstrzyma\u0107 tych, kt\u00f3rzy mogliby by\u0107 kuszeni do na\u015bladowania ich.
            Ale plany ludzi s\u0105 daremne, gdy s\u0105 sprzeczne z planami Nieba! B\u00f3g, poruszony modlitwami \u015bw. Szczepana i innych prze\u015bladowanych wiernych, chcia\u0142 objawi\u0107 w Szawle swoj\u0105 moc i mi\u0142osierdzie. Szawe\u0142, z listami polecaj\u0105cymi, pe\u0142en zapa\u0142u, zmierzaj\u0105c w stron\u0119 Damaszku, by\u0142 blisko miasta i ju\u017c wydawa\u0142o mu si\u0119, \u017ce ma chrze\u015bcijan w swoich r\u0119kach. Ale to by\u0142o miejsce Bo\u017cego mi\u0142osierdzia.
            W p\u0119dzie swojej za\u015blepiaj\u0105cej furii, oko\u0142o po\u0142udnia, wielka \u015bwiat\u0142o\u015b\u0107, ja\u015bniejsza ni\u017c s\u0142o\u0144ce, otoczy\u0142a go z wszystkimi, kt\u00f3rzy go towarzyszyli. Oszo\u0142omieni tym niebia\u0144skim blaskiem, wszyscy padli na ziemi\u0119 jak martwi; w tym samym czasie us\u0142yszeli d\u017awi\u0119k g\u0142osu, zrozumianego tylko przez Szaw\u0142a. \u201cSzawle, Szawle\u201d, powiedzia\u0142 g\u0142os, \u201cdlaczego mnie prze\u015bladujesz?\u201d Wtedy Szawe\u0142, jeszcze bardziej przera\u017cony, odpowiedzia\u0142: \u201cKim jeste\u015b, Ty, kt\u00f3ry m\u00f3wisz?\u201d \u201cJa jestem\u201d, kontynuowa\u0142 g\u0142os, \u201cten Jezus, kt\u00f3rego prze\u015bladujesz. Pami\u0119taj, \u017ce jest to zbyt trudne, aby kopa\u0107 przeciwko kolcowi, co robisz, opieraj\u0105c si\u0119 temu, kt\u00f3ry jest pot\u0119\u017cniejszy od ciebie. Prze\u015bladuj\u0105c m\u00f3j Ko\u015bci\u00f3\u0142, prze\u015bladujesz mnie samego; ale ten stanie si\u0119 bardziej kwitn\u0105cy, a nie wyrz\u0105dzisz krzywdy nikomu innemu, jak tylko sobie.\u201d
            To s\u0142odkie upomnienie Zbawiciela, towarzysz\u0105ce wewn\u0119trznym namaszczeniem jego \u0142aski, z\u0142agodzi\u0142o twardo\u015b\u0107 serca Szaw\u0142a i zmieni\u0142o go w zupe\u0142nie nowego cz\u0142owieka. Dlatego, ca\u0142kowicie upokorzony, zawo\u0142a\u0142: \u201cPanie, co chcesz, abym uczyni\u0142?\u201d Jakby m\u00f3wi\u0142: Jaki jest spos\u00f3b, aby przynie\u015b\u0107 Ci chwa\u0142\u0119? Ofiaruj\u0119 si\u0119 Tobie, aby spe\u0142ni\u0107 Twoj\u0105 naj\u015bwi\u0119tsz\u0105 wol\u0119.
            Jezus Chrystus nakaza\u0142 Szaw\u0142owi wsta\u0107 i uda\u0107 si\u0119 do miasta, gdzie jeden z uczni\u00f3w pouczy go, co ma czyni\u0107. B\u00f3g, m\u00f3wi \u015bw. Augustyn, oddaj\u0105c swoim ministrom nauczanie aposto\u0142a powo\u0142anego w tak nadzwyczajny spos\u00f3b, uczy nas, \u017ce nale\u017cy szuka\u0107 jego \u015bwi\u0119tej woli w nauczaniu Pasterzy, kt\u00f3rych obdarzy\u0142 swoj\u0105 w\u0142adz\u0105, aby byli naszymi duchowymi przewodnikami na ziemi.
            Szawe\u0142, wstaj\u0105c, nie widzia\u0142 nic, chocia\u017c mia\u0142 otwarte oczy. Dlatego konieczne by\u0142o, aby podano mu r\u0119k\u0119 i poprowadzono go do Damaszku, jakby Jezus Chrystus chcia\u0142 go prowadzi\u0107 w triumfie. Zamieszka\u0142 w domu kupca o imieniu Juda; tam mieszka\u0142 przez trzy dni, nie widz\u0105c, nie pij\u0105c i nie jedz\u0105c, wci\u0105\u017c nie wiedz\u0105c, czego B\u00f3g od niego chce.
            W Damaszku by\u0142 ucze\u0144 o imieniu Ananiasz, bardzo ceniony przez \u017byd\u00f3w za swoj\u0105 cnot\u0119 i \u015bwi\u0119to\u015b\u0107. Jezus Chrystus ukaza\u0142 mu si\u0119 i powiedzia\u0142: \u201cAnaniaszu!\u201d A on do niego: \u201cOto jestem, Panie.\u201d Pan doda\u0142: \u201cWsta\u0144 i id\u017a do ulicy zwanej Prost\u0105, i poszukaj pewnego Szaw\u0142a, rodem z Tarsu; znajdziesz go modl\u0105cego si\u0119.\u201d Ananiasz, us\u0142yszawszy imi\u0119 Szaw\u0142a, zadr\u017ca\u0142 i powiedzia\u0142: \u201cO Panie, dok\u0105d mnie wysy\u0142asz? Ty dobrze wiesz, jak wielkie z\u0142o uczyni\u0142 wiernym w Jerozolimie; teraz wszyscy wiedz\u0105, \u017ce przyszed\u0142 tutaj z pe\u0142n\u0105 moc\u0105, aby zwi\u0105za\u0107 wszystkich, kt\u00f3rzy wierz\u0105 w Twoje Imi\u0119.\u201d Pan odpowiedzia\u0142: \u201cId\u017a spokojnie, nie b\u00f3j si\u0119, bo ten cz\u0142owiek jest wybranym narz\u0119dziem przeze mnie, aby nosi\u0107 moje imi\u0119 poganom, przed kr\u00f3lami i przed synami Izraela; bo poka\u017c\u0119 mu, ile musi cierpie\u0107 dla mojego imienia.\u201d Gdy Jezus Chrystus m\u00f3wi\u0142 do Ananiasza, pos\u0142a\u0142 do Szaw\u0142a inn\u0105 wizj\u0119, w kt\u00f3rej ukaza\u0142 mu m\u0119\u017cczyzn\u0119 o imieniu Ananiasz, kt\u00f3ry, zbli\u017caj\u0105c si\u0119 do niego, k\u0142ad\u0142 na niego r\u0119ce, aby przywr\u00f3ci\u0107 mu wzrok. To uczyni\u0142 Pan, aby zapewni\u0107 Szaw\u0142a, \u017ce Ananiasz jest tym, kt\u00f3rego posy\u0142a, aby objawi\u0107 mu swoje zamys\u0142y.
            Ananiasz pos\u0142ucha\u0142, poszed\u0142 do Szaw\u0142a, po\u0142o\u017cy\u0142 na niego r\u0119ce i powiedzia\u0142: \u201cSzawle, bracie, Pan Jezus, kt\u00f3ry ukaza\u0142 ci si\u0119 na drodze, gdy przychodzi\u0142e\u015b do Damaszku, pos\u0142a\u0142 mnie do ciebie, aby\u015b odzyska\u0142 wzrok i by\u0142 nape\u0142niony Duchem \u015awi\u0119tym.\u201d M\u00f3wi\u0105c tak, Ananiasz, trzymaj\u0105c r\u0119ce na g\u0142owie Szaw\u0142a, doda\u0142: \u201cOtw\u00f3rz oczy.\u201d W tym momencie z oczu Szaw\u0142a spad\u0142y jakby \u0142uski i odzyska\u0142 doskonale wzrok.
            Nast\u0119pnie Ananiasz doda\u0142: \u201cTeraz wsta\u0144 i przyjmij Chrzest, i obmyj swoje grzechy, wzywaj\u0105c imienia Pana.\u201d Szawe\u0142 natychmiast wsta\u0142, aby przyj\u0105\u0107 Chrzest; nast\u0119pnie, pe\u0142en rado\u015bci, od\u015bwie\u017cy\u0142 swoje zm\u0119czenie troch\u0119 jedzenia. Po zaledwie kilku dniach sp\u0119dzonych z uczniami w Damaszku, zacz\u0105\u0142 g\u0142osi\u0107 Ewangeli\u0119 w synagogach, dowodz\u0105c z Pism \u015awi\u0119tych, \u017ce Jezus jest Synem Bo\u017cym. Wszyscy, kt\u00f3rzy go s\u0142uchali, byli pe\u0142ni zdumienia i m\u00f3wili: \u201cCzy\u017c to nie jest ten, kt\u00f3ry w Jerozolimie prze\u015bladowa\u0142 tych, kt\u00f3rzy wzywali imienia Jezusa i przyszed\u0142 tu specjalnie, aby ich prowadzi\u0107 jako wi\u0119\u017ani\u00f3w?\u201d
            Ale Szawe\u0142 ju\u017c przekroczy\u0142 wszelkie ludzkie wzgl\u0119dy; pragn\u0105\u0142 jedynie promowa\u0107 chwa\u0142\u0119 Boga i naprawi\u0107 skandal, kt\u00f3ry zosta\u0142 dany; dlatego, pozwalaj\u0105c ka\u017cdemu m\u00f3wi\u0107 o nim, co chcia\u0142, myli\u0142 \u017byd\u00f3w i z odwag\u0105 g\u0142osi\u0142 Jezusa Ukrzy\u017cowanego.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 III. Pierwsza podr\u00f3\u017c Szaw\u0142a \u2014 Powr\u00f3t do Damaszku; czyhaj\u0105 na niego zasadzki \u2014 Udaje si\u0119 do Jerozolimy; przedstawia si\u0119 Aposto\u0142om \u2014 Ukazuje mu si\u0119 Jezus Chrystus \u2014 Rok Pa\u0144ski 35-36-37<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Szawe\u0142, widz\u0105c powa\u017cne przeciwno\u015bci, jakie stawiali mu \u017bydzi, uzna\u0142 za stosowne oddali\u0107 si\u0119 z Damaszku, aby sp\u0119dzi\u0107 troch\u0119 czasu z prostymi lud\u017ami ze wsi, a tak\u017ce uda\u0107 si\u0119 do Arabii, aby poszuka\u0107 innych narod\u00f3w lepiej nastawionych do przyj\u0119cia wiary.
            Po trzech latach, wierz\u0105c, \u017ce burza usta\u0142a, wr\u00f3ci\u0142 do Damaszku, gdzie z zapa\u0142em i si\u0142\u0105 zacz\u0105\u0142 g\u0142osi\u0107 Jezusa Chrystusa; ale \u017bydzi, nie mog\u0105c oprze\u0107 si\u0119 s\u0142owom Boga, kt\u00f3re przez jego s\u0142ug\u0119 by\u0142y im g\u0142oszone, postanowili go zabi\u0107. Aby lepiej zrealizowa\u0107 sw\u00f3j zamiar, donie\u015bli Arecie, kr\u00f3lowi Damaszku, przedstawiaj\u0105c Szaw\u0142a jako zak\u0142\u00f3caj\u0105cego spok\u00f3j publiczny. Ten kr\u00f3l, zbyt \u0142atwowierny, uwierzy\u0142 w oszczerstwo i rozkaza\u0142, aby Szaw\u0142a uwi\u0119ziono i aby nie uciek\u0142, postawi\u0142 stra\u017c przy wszystkich bramach miasta. Te zasadzki jednak nie mog\u0142y pozosta\u0107 na tyle ukryte, aby nie dotar\u0142y do uczni\u00f3w i samego Szaw\u0142a. Ale jak go uwolni\u0107? Ci dobrzy uczniowie zaprowadzili go do domu, kt\u00f3ry wychodzi\u0142 na mury miasta i, umie\u015bciwszy go w koszu, spu\u015bcili go w d\u00f3\u0142 z mur\u00f3w. Tak, podczas gdy stra\u017cnicy czuwali przy wszystkich bramach i prowadzono rygorystyczne poszukiwania w ka\u017cdym zak\u0105tku Damaszku, Szawe\u0142, uwolniony z ich r\u0105k, zdrowy i ca\u0142y, wyrusza w drog\u0119 do Jerozolimy.
            Chocia\u017c Judea nie by\u0142a polem powierzonym jego zapa\u0142owi, to jednak motyw tej podr\u00f3\u017cy by\u0142 \u015bwi\u0119ty. Uwa\u017ca\u0142 za sw\u00f3j niezb\u0119dny obowi\u0105zek przedstawi\u0107 si\u0119 Piotrowi, kt\u00f3rego jeszcze nie zna\u0142, i w ten spos\u00f3b zda\u0107 relacj\u0119 ze swojej misji Wikariuszowi Jezusa Chrystusa. Szawe\u0142 wywar\u0142 tak wielki strach swoim imieniem na wiernych w Jerozolimie, \u017ce nie mogli uwierzy\u0107 w jego nawr\u00f3cenie. Pr\u00f3bowa\u0142 zbli\u017cy\u0107 si\u0119 teraz do jednych, teraz do drugich; ale wszyscy, przestraszeni, uciekali od niego, nie daj\u0105c mu czasu na wyja\u015bnienie. W tej sytuacji Barnaba okaza\u0142 si\u0119 prawdziwym przyjacielem. Gdy tylko us\u0142ysza\u0142 o cudownym nawr\u00f3ceniu tego swojego wsp\u00f3\u0142ucznia, natychmiast uda\u0142 si\u0119 do niego, aby go pocieszy\u0107; nast\u0119pnie poszed\u0142 do Aposto\u0142\u00f3w, opowiadaj\u0105c im o cudownym ukazaniu si\u0119 Jezusa Chrystusa przed Saulem i jak on, pouczony bezpo\u015brednio przez Pana, nie pragn\u0105\u0142 niczego innego, jak tylko og\u0142asza\u0107 \u015bwi\u0119te imi\u0119 Boga wszystkim narodom ziemi. Na tak radosne wie\u015bci uczniowie przyj\u0119li go z rado\u015bci\u0105, a \u015bw. Piotr trzyma\u0142 go przez kilka dni w swoim domu, gdzie nie omieszka\u0142 go zaprezentowa\u0107 najbardziej gorliwym wiernym; ani nie przepuszcza\u0142 \u017cadnej okazji, aby da\u0107 \u015bwiadectwo Jezusowi Chrystusowi w tych samych miejscach, w kt\u00f3rych go przeklina\u0142 i sprawia\u0142, \u017ce by\u0142 przeklinany.
            A poniewa\u017c zbyt gorliwie atakowa\u0142 \u017byd\u00f3w i publicznie, i prywatnie ich myli\u0142, ci wyst\u0105pili przeciwko niemu, postanowiwszy odebra\u0107 mu \u017cycie. Dlatego wierni doradzili mu, aby opu\u015bci\u0142 to miasto. To samo B\u00f3g da\u0142 mu pozna\u0107 przez wizj\u0119. Pewnego dnia, gdy Szawe\u0142 modli\u0142 si\u0119 w \u015bwi\u0105tyni, ukaza\u0142 mu si\u0119 Jezus Chrystus i powiedzia\u0142: \u201cNatychmiast opu\u015b\u0107 Jerozolim\u0119, poniewa\u017c ten lud nie uwierzy w to, co masz mi powiedzie\u0107.\u201d Pawe\u0142 odpowiedzia\u0142: \u201cPanie, oni wiedz\u0105, jak by\u0142em prze\u015bladowc\u0105 Twojego \u015bwi\u0119tego imienia; je\u015bli dowiedz\u0105 si\u0119, \u017ce si\u0119 nawr\u00f3ci\u0142em, z pewno\u015bci\u0105 p\u00f3jd\u0105 za moim przyk\u0142adem i r\u00f3wnie\u017c si\u0119 nawr\u00f3c\u0105.\u201d Jezus doda\u0142: \u201cNie jest tak: oni nie uwierz\u0105 w twoje s\u0142owa. Id\u017a, wybra\u0142em ci\u0119, aby\u015b ni\u00f3s\u0142 moje Ewangelie do odleg\u0142ych kraj\u00f3w w\u015br\u00f3d pogan\u201d (Dzieje Apostolskie, rozdz. 22<\/em>).
            Tak postanowiono o wyje\u017adzie Paw\u0142a, uczniowie odprowadzili go do Cezarei, a stamt\u0105d wys\u0142ali do Tarsu, jego rodzinnego miasta, maj\u0105c nadziej\u0119, \u017ce b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 \u017cy\u0107 z mniejszym niebezpiecze\u0144stwem w\u015br\u00f3d krewnych i przyjaci\u00f3\u0142 i r\u00f3wnie\u017c w tym mie\u015bcie zacz\u0105\u0107 g\u0142osi\u0107 imi\u0119 Pana.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 IV. Proroctwa Agaba \u2014 Szawe\u0142 i Barnaba wy\u015bwi\u0119ceni na biskup\u00f3w \u2014 Udaj\u0105 si\u0119 na wysp\u0119 Cypr \u2014 Nawr\u00f3cenie prokonsula Sergiusza \u2014 Kara dla czarownika Elimy \u2014 Jan Marek wraca do Jerozolimy \u2014 Rok Pa\u0144ski 40-43<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Podczas gdy Szawe\u0142 w Tarsie g\u0142osi\u0142 s\u0142owo Bo\u017ce, Barnaba zacz\u0105\u0142 je g\u0142osi\u0107 z wielkimi owocami w Antiochii. Widz\u0105c potem wielk\u0105 liczb\u0119 tych, kt\u00f3rzy ka\u017cdego dnia przychodzili do wiary, Barnaba uzna\u0142 za stosowne uda\u0107 si\u0119 do Tarsu, aby zaprosi\u0107 Szaw\u0142a do pomocy. Obaj przybyli do Antiochii, gdzie dzi\u0119ki g\u0142oszeniu i cudom zdobyli wielu wiernych.
            W tych dniach przybyli do Antiochii niekt\u00f3rzy prorocy, to znaczy niekt\u00f3rzy gorliwi chrze\u015bcijanie, kt\u00f3rzy, o\u015bwieceni przez Boga, przepowiadali przysz\u0142o\u015b\u0107, z Jerozolimy. Jeden z nich, o imieniu Agab, natchniony Duchem \u015awi\u0119tym, przepowiedzia\u0142 wielk\u0105 kl\u0119sk\u0119 g\u0142odow\u0105, kt\u00f3ra mia\u0142a zniszczy\u0107 ca\u0142\u0105 ziemi\u0119, co rzeczywi\u015bcie mia\u0142o miejsce pod rz\u0105dami Klaudiusza. Wierni, aby zapobiec z\u0142u, kt\u00f3re ta kl\u0119ska g\u0142odowa mog\u0142aby spowodowa\u0107, postanowili zrobi\u0107 zbi\u00f3rk\u0119 i tak ka\u017cdy, wed\u0142ug swoich mo\u017cliwo\u015bci, wys\u0142a\u0142 jak\u0105\u015b pomoc do braci w Judei. Co zrobili z doskona\u0142ymi rezultatami. Aby mie\u0107 osob\u0119 z autorytetem w\u015br\u00f3d wszystkich, wybrali Szaw\u0142a i Barnab\u0119 i wys\u0142ali ich, aby przynie\u015bli t\u0119 ja\u0142mu\u017cn\u0119 kap\u0142anom w Jerozolimie, aby dokonali jej podzia\u0142u wed\u0142ug potrzeb. Po wykonaniu swojej misji, Szawe\u0142 i Barnaba wr\u00f3cili do Antiochii.
            Mieszkali r\u00f3wnie\u017c w tym mie\u015bcie inni prorocy i nauczyciele, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych by\u0142 pewien Szymon zwany Czarnym, Lucjusz z Cyreny i Manaen, brat przyrodni Heroda. Pewnego dnia, gdy sk\u0142adali \u015awi\u0119te Misteria i poszcz\u0105c, Duch \u015awi\u0119ty ukaza\u0142 si\u0119 w spos\u00f3b nadzwyczajny i powiedzia\u0142 im: \u201cOddzielcie mi Szaw\u0142a i Barnab\u0119 do dzie\u0142a \u015bwi\u0119tej pos\u0142ugi, do kt\u00f3rej ich wybra\u0142em\u201d. Wtedy postanowiono o po\u015bcie z publicznymi modlitwami i, na\u0142o\u017cywszy na nich r\u0119ce, wy\u015bwi\u0119cili ich na biskup\u00f3w. To wy\u015bwi\u0119cenie by\u0142o wzorem tych, kt\u00f3re Ko\u015bci\u00f3\u0142 Katolicki zwykle dokonuje na swoich ministr\u00f3w: st\u0105d wzi\u0119\u0142y si\u0119 posty czterech czas\u00f3w, modlitwy i inne ceremonie, kt\u00f3re maj\u0105 miejsce podczas \u015bwi\u0119ce\u0144.
            Szawe\u0142 by\u0142 w Antiochii, gdy mia\u0142 cudown\u0105 wizj\u0119, w kt\u00f3rej zosta\u0142 porwany do trzeciego nieba, to znaczy zosta\u0142 uniesiony przez Boga, aby kontemplowa\u0107 rzeczy nieba, kt\u00f3re s\u0105 bardziej wznios\u0142e, ni\u017c mo\u017ce poj\u0105\u0107 \u015bmiertelny cz\u0142owiek. Sam pozostawi\u0142 zapis, \u017ce widzia\u0142 rzeczy, kt\u00f3rych nie mo\u017cna wyrazi\u0107 s\u0142owami, rzeczy nigdy nie widziane, nigdy nie s\u0142yszane, i \u017ce serce cz\u0142owieka nie mo\u017ce nawet ich sobie wyobrazi\u0107. Z tej niebia\u0144skiej wizji, Szawe\u0142, pocieszony, wyruszy\u0142 z Barnab\u0105 i uda\u0142 si\u0119 bezpo\u015brednio do Seleucji w Syrii, tak nazwanej, aby odr\u00f3\u017cni\u0107 j\u0105 od innego miasta o tej samej nazwie, znajduj\u0105cego si\u0119 w pobli\u017cu Tygrysu w kierunku Persji. Mieli r\u00f3wnie\u017c ze sob\u0105 pewnego Jana Marka, nie Marka Ewangelist\u0119. By\u0142 on synem tej pobo\u017cnej wdowy, w kt\u00f3rej domu schroni\u0142 si\u0119 \u015bw. Piotr, gdy zosta\u0142 cudownie uwolniony z wi\u0119zienia przez anio\u0142a. By\u0142 kuzynem Barnaby i zosta\u0142 przyprowadzony z Jerozolimy do Antiochii w okazji, gdy poszli tam przynie\u015b\u0107 ja\u0142mu\u017cny.
            Seleucja mia\u0142a port nad Morzem \u015ar\u00f3dziemnym: stamt\u0105d nasi ewangeliczni robotnicy wst\u0105pili na pok\u0142ad, aby uda\u0107 si\u0119 na wysp\u0119 Cypr, ojczyzn\u0119 \u015bw. Barnaby. Po przybyciu do Salaminy, znacznego miasta i portu tej wyspy, zacz\u0119li og\u0142asza\u0107 Ewangeli\u0119 \u017bydom, a potem poganom, kt\u00f3rzy byli prostsi i lepiej nastawieni do przyj\u0119cia wiary. Dwaj Aposto\u0142owie, g\u0142osz\u0105c po ca\u0142ej wyspie, przybyli do Pafos, stolicy kraju, gdzie mieszka\u0142 prokonsul, czyli rzymski gubernator o imieniu Sergiusz Pawe\u0142. Tutaj zapa\u0142 Szaw\u0142a mia\u0142 okazj\u0119 si\u0119 wykaza\u0107 z powodu czarownika zwanego Bar-Jezus lub Elimas. Ten, czy to dla zdobycia przychylno\u015bci prokonsula, czy dla wyci\u0105gni\u0119cia pieni\u0119dzy z jego oszustw, zwodzi\u0142 ludzi i odci\u0105ga\u0142 Sergiusza od pod\u0105\u017cania za pobo\u017cnymi uczuciami jego serca. Prokonsul, us\u0142yszawszy o kaznodziejach, kt\u00f3rzy przybyli do kraju, kt\u00f3rym rz\u0105dzi\u0142, wezwa\u0142 ich, aby poznali ich nauk\u0119. Natychmiast poszli Szawe\u0142 i Barnaba, aby przedstawi\u0107 mu prawdy Ewangelii; ale Elimas, widz\u0105c, \u017ce traci przedmiot swoich zysk\u00f3w, obawiaj\u0105c si\u0119 mo\u017ce gorszego, zacz\u0105\u0142 przeszkadza\u0107 planom Boga, sprzeciwiaj\u0105c si\u0119 nauce Szaw\u0142a i dyskredytuj\u0105c go przed prokonsulem, aby trzyma\u0107 go z dala od prawdy. Wtedy Szawe\u0142, pe\u0142en zapa\u0142u i Ducha \u015awi\u0119tego, rzuci\u0142 na niego spojrzenia: \u201cZbrodniarzu\u201d, powiedzia\u0142 mu, \u201cnaczynie bezbo\u017cno\u015bci i oszustwa, synu diab\u0142a, nie przestajesz jeszcze perwersyjnie zniekszta\u0142ca\u0107 prostych dr\u00f3g Pana? Oto r\u0119ka Bo\u017ca spadnie na ciebie: od tego momentu b\u0119dziesz \u015blepy i przez czas, kt\u00f3ry B\u00f3g zechce, nie ujrzysz \u015bwiat\u0142a s\u0142o\u0144ca.\u201d Natychmiast na jego oczy spad\u0142a ciemno\u015b\u0107, przez co, pozbawiony zdolno\u015bci widzenia, chodzi\u0142 naoko\u0142o, szukaj\u0105c kogo\u015b, kto by mu poda\u0142 r\u0119k\u0119.
            Na ten straszny czyn Sergiusz uzna\u0142 r\u0119k\u0119 Bo\u017c\u0105 i, poruszony kazaniami Szaw\u0142a i tym cudem, uwierzy\u0142 w Jezusa Chrystusa i przyj\u0105\u0142 wiar\u0119 wraz z ca\u0142\u0105 swoj\u0105 rodzin\u0105. R\u00f3wnie\u017c czarownik Elimas, przera\u017cony t\u0105 nag\u0142\u0105 \u015blepot\u0105, uzna\u0142 moc bosk\u0105 w s\u0142owach Paw\u0142a i, rezygnuj\u0105c z magii, nawr\u00f3ci\u0142 si\u0119, pokutowa\u0142 i przyj\u0105\u0142 wiar\u0119. W tej okazji Szawe\u0142 przyj\u0105\u0142 imi\u0119 Pawe\u0142, zar\u00f3wno na pami\u0105tk\u0119 nawr\u00f3cenia tego gubernatora, jak i aby by\u0107 lepiej przyj\u0119tym w\u015br\u00f3d pogan, poniewa\u017c Szawe\u0142 by\u0142 imieniem \u017cydowskim, Pawe\u0142 natomiast by\u0142 imieniem rzymskim.
            Zebrawszy w Pafos niema\u0142y owoc swojej kaznodziejskiej dzia\u0142alno\u015bci, Pawe\u0142 i Barnaba z innymi towarzyszami wst\u0105pili na pok\u0142ad w kierunku Perge, miasta w Pamfilii. Tam odes\u0142ali do domu Jana Marka, kt\u00f3ry do tej pory pomaga\u0142 im. Barnaba ch\u0119tnie by go jeszcze zatrzyma\u0142; ale Pawe\u0142, dostrzegaj\u0105c w nim pewn\u0105 boja\u017aliwo\u015b\u0107 i niesta\u0142o\u015b\u0107, postanowi\u0142 odes\u0142a\u0107 go do matki do Jerozolimy. Wkr\u00f3tce zobaczymy, jak ten ucze\u0144 naprawi s\u0142abo\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 teraz okaza\u0142, i stanie si\u0119 gorliwym kaznodziej\u0105.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 V. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 g\u0142osi w Antiochii w Pizydii \u2014 Rok Pa\u0144ski 44<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Z Perge \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142 uda\u0142 si\u0119 z \u015bwi\u0119tym Barnab\u0105 do Antiochii w Pizydii, tak nazwanej, aby odr\u00f3\u017cni\u0107 j\u0105 od Antiochii w Syrii, kt\u00f3ra by\u0142a wielk\u0105 stolic\u0105 Wschodu. Tam \u017bydzi, jak w wielu innych miastach Azji, mieli swoj\u0105 synagog\u0119, gdzie w szabat zbierali si\u0119, aby s\u0142ucha\u0107 wyja\u015bnienia Prawa Moj\u017ceszowego i Prorok\u00f3w. Uczestniczyli r\u00f3wnie\u017c dwaj aposto\u0142owie oraz wielu \u017byd\u00f3w i Pogan, kt\u00f3rzy ju\u017c czcili prawdziwego Boga. Zgodnie z zwyczajem \u017byd\u00f3w, nauczyciele Prawa przeczytali fragment Biblii, kt\u00f3ry nast\u0119pnie przekazali Paw\u0142owi z pro\u015bb\u0105, aby powiedzia\u0142 im co\u015b buduj\u0105cego. Pawe\u0142, kt\u00f3ry nie czeka\u0142 na nic innego jak tylko na okazj\u0119 do m\u00f3wienia, wsta\u0142, wskaza\u0142 r\u0119k\u0105, aby wszyscy milczeli, i zacz\u0105\u0142 m\u00f3wi\u0107 tak: \u201eSynowie Izraela, i wy wszyscy, kt\u00f3rzy boicie si\u0119 Pana, poniewa\u017c zapraszacie mnie do m\u00f3wienia, prosz\u0119 was, aby\u015bcie mnie wys\u0142uchali z uwag\u0105, na jak\u0105 zas\u0142uguj\u0105 rzeczy, kt\u00f3re zamierzam wam powiedzie\u0107.
            \u201eTen B\u00f3g, kt\u00f3ry wybra\u0142 naszych ojc\u00f3w, gdy byli w Egipcie, i poprzez d\u0142ug\u0105 seri\u0119 cud\u00f3w uczyni\u0142 z nich nar\u00f3d uprzywilejowany, w szczeg\u00f3lny spos\u00f3b uhonorowa\u0142 r\u00f3d Dawida, obiecuj\u0105c, \u017ce z niego uczyni Zbawiciela \u015bwiata. Ta wielka obietnica, potwierdzona przez wiele proroctw, w ko\u0144cu spe\u0142ni\u0142a si\u0119 w osobie Jezusa z Nazaretu. Jan, w kt\u00f3rego z pewno\u015bci\u0105 wierzycie, ten Jan, kt\u00f3rego wspania\u0142e cnoty sprawi\u0142y, \u017ce uwierzono w Mesjasza, z\u0142o\u017cy\u0142 mu najbardziej wiarygodne \u015bwiadectwo, m\u00f3wi\u0105c, \u017ce nie uwa\u017ca\u0142 si\u0119 za godnego, aby rozwi\u0105za\u0107 nawet rzemyk u jego sanda\u0142\u00f3w. Wy dzisiaj, bracia, wy godni synowie Abrahama, i wy wszyscy czciciele prawdziwego Boga, niezale\u017cnie od tego, z jakiego narodu czy rodu pochodzicie, jeste\u015bcie tymi, do kt\u00f3rych szczeg\u00f3lnie kierowane jest s\u0142owo zbawienia. Mieszka\u0144cy Jerozolimy, oszukani przez swoich przyw\u00f3dc\u00f3w, nie chcieli uzna\u0107 Odkupiciela, kt\u00f3rego wam g\u0142osimy. Wr\u0119cz przeciwnie, dali mu \u015bmier\u0107; ale B\u00f3g wszechmog\u0105cy nie pozwoli\u0142, jak zapowiedzia\u0142, aby cia\u0142o jego Chrystusa uleg\u0142o zepsuciu w grobie. Dlatego, trzeciego dnia po \u015bmierci, wzbudzi\u0142 go w chwale i triumfie.
            Do tego momentu nie macie \u017cadnej winy, poniewa\u017c \u015bwiat\u0142o prawdy jeszcze do was nie dotar\u0142o. Ale dr\u017cyjcie od teraz, je\u015bli kiedykolwiek zamkniecie oczy; dr\u017cyjcie, aby nie sprowadzi\u0107 na siebie przekle\u0144stwa, kt\u00f3re prorocy rzucili przeciwko tym, kt\u00f3rzy nie chc\u0105 uzna\u0107 wielkiego dzie\u0142a Pana, kt\u00f3rego spe\u0142nienie musi mie\u0107 miejsce w tych dniach\u201d.
            Po zako\u0144czeniu przem\u00f3wienia wszyscy s\u0142uchacze wycofali si\u0119 w milczeniu, rozmy\u015blaj\u0105c nad tym, co us\u0142yszeli od \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a.
            Jednak\u017ce r\u00f3\u017cne my\u015bli zajmowa\u0142y ich umys\u0142y. Dobrzy byli pe\u0142ni rado\u015bci z og\u0142oszonych im s\u0142\u00f3w zbawienia, ale znaczna cz\u0119\u015b\u0107 \u017byd\u00f3w, wci\u0105\u017c przekonana, \u017ce Mesjasz powinien przywr\u00f3ci\u0107 ziemsk\u0105 pot\u0119g\u0119 ich narodu i wstydz\u0105c si\u0119 uzna\u0107 za Mesjasza tego, kt\u00f3rego ich przyw\u00f3dcy skazali na haniebn\u0105 \u015bmier\u0107, z niech\u0119ci\u0105 przyj\u0119li kazanie Paw\u0142a. Niemniej jednak okazali si\u0119 zadowoleni i zaprosili Aposto\u0142a do powrotu w nast\u0119pny szabat, z zupe\u0142nie innym nastawieniem: z\u0142o\u015bliwi, aby przygotowa\u0107 si\u0119 do sprzeciwienia mu, natomiast ci, kt\u00f3rzy bali si\u0119 Pana, Izraelici i Poganie, aby lepiej si\u0119 pouczy\u0107 i umocni\u0107 w wierze. W um\u00f3wionym dniu zgromadzi\u0142 si\u0119 ogromny t\u0142um, aby us\u0142ysze\u0107 t\u0119 now\u0105 doktryn\u0119. Gdy tylko \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142 zacz\u0105\u0142 g\u0142osi\u0107, nauczyciele synagogi natychmiast wyst\u0105pili przeciwko niemu. Najpierw stawiali trudno\u015bci; gdy jednak zauwa\u017cyli, \u017ce nie mog\u0105 oprze\u0107 si\u0119 sile argument\u00f3w, kt\u00f3rymi \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142 dowodzi\u0142 prawd wiary, uciekli si\u0119 do wrzask\u00f3w, obelg i blu\u017anierstw. Dwaj aposto\u0142owie, widz\u0105c, \u017ce ich s\u0142owa s\u0105 t\u0142umione, z odwag\u0105 g\u0142o\u015bno zawo\u0142ali: \u201eWam najpierw nale\u017ca\u0142o og\u0142osi\u0107 s\u0142owo Bo\u017ce; ale poniewa\u017c z\u0142o\u015bliwie zatykacie sobie uszy i z furi\u0105 je odrzucacie, czynicie si\u0119 niegodnymi \u017cycia wiecznego. Dlatego zwracamy si\u0119 do Pogan, aby wype\u0142ni\u0107 obietnic\u0119 dan\u0105 przez Boga przez usta jego proroka, gdy powiedzia\u0142: \u2018Ustanowi\u0142em ci\u0119 na \u015bwiat\u0142o dla Pogan i na zbawienie ich a\u017c do kra\u0144c\u00f3w ziemi\u2019\u201d.
            Wtedy \u017bydzi, jeszcze bardziej poruszeni zazdro\u015bci\u0105 i oburzeniem, wzniecili przeciwko Aposto\u0142om srogie prze\u015bladowanie.
            Pos\u0142u\u017cyli si\u0119 kilkoma kobietami, kt\u00f3re cieszy\u0142y si\u0119 reputacj\u0105 pobo\u017cnych i uczciwych, i z nimi podburzyli magistrat miasta, a wszyscy razem, krzycz\u0105c i ha\u0142asuj\u0105c, zmusili Aposto\u0142\u00f3w do opuszczenia ich granic. Zmuszeni w ten spos\u00f3b, Pawe\u0142 i Barnaba opu\u015bcili ten nieszcz\u0119sny kraj i w chwili swojego odej\u015bcia, zgodnie z przykazaniem Jezusa Chrystusa, strz\u0105sn\u0119li py\u0142 z n\u00f3g w znaku rezygnacji na zawsze z jakichkolwiek relacji z nimi, jako ludzie odrzuceni przez Boga i dotkni\u0119ci bosk\u0105 kl\u0105tw\u0105.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 VI. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 g\u0142osi w innych miastach \u2014 Czyni\u0105c cud w Listrze, gdzie potem zostaje ukamienowany i pozostawiony na \u015bmier\u0107 \u2014 Rok Pa\u0144ski 45<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Pawe\u0142 i Barnaba, wyp\u0119dzeni z Pizydii, udali si\u0119 do Likaonii, innej prowincji Azji Mniejszej, i dotarli do Ikonium, kt\u00f3re by\u0142o jej stolic\u0105. \u015awi\u0119ci Aposto\u0142owie, szukaj\u0105c tylko chwa\u0142y Bo\u017cej, zapominaj\u0105c o zniewagach, kt\u00f3re otrzymali w Antiochii od \u017byd\u00f3w, natychmiast przyst\u0105pili do g\u0142oszenia Ewangelii w synagodze. Tutaj B\u00f3g pob\u0142ogos\u0142awi\u0142 ich trudom, a mn\u00f3stwo \u017byd\u00f3w i Pogan przyj\u0119\u0142o wiar\u0119. Ale ci z \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy pozostali niewierni i uporczywie trwali w bezbo\u017cno\u015bci, wznie\u015bli kolejn\u0105 prze\u015bladowanie przeciwko Aposto\u0142om. Niekt\u00f3rzy przyjmowali ich jako ludzi pos\u0142anych przez Boga, inni og\u0142aszali ich oszustami. Dlatego, gdy zostali ostrze\u017ceni, \u017ce wielu z nich, chronionych przez przyw\u00f3dc\u00f3w synagogi i magistrat\u00f3w, chcia\u0142o ich ukamienowa\u0107, udali si\u0119 do Listry, a potem do Derbe, miasta niezbyt odleg\u0142ego od Ikonium. Te miasta i okoliczne tereny by\u0142y polem, gdzie nasi gorliwi robotnicy zacz\u0119li sia\u0107 s\u0142owo Pana. W\u015br\u00f3d wielu cud\u00f3w, kt\u00f3re B\u00f3g uczyni\u0142 przez r\u0119ce \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a w tej misji, szczeg\u00f3lnie jasny by\u0142 ten, kt\u00f3ry zamierzamy opisa\u0107.
            W Listrze by\u0142 cz\u0142owiek, kt\u00f3ry od urodzenia by\u0142 chromy i nigdy nie m\u00f3g\u0142 postawi\u0107 kroku na swoich nogach. S\u0142ysz\u0105c, \u017ce \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142 czyni\u0142 niezwyk\u0142e cuda, poczu\u0142 w sercu \u017cyw\u0105 nadziej\u0119, \u017ce i on mo\u017ce w ten spos\u00f3b uzyska\u0107 zdrowie, jak wielu innych ju\u017c to uczyni\u0142o. S\u0142ucha\u0142 kaza\u0144 Aposto\u0142a, gdy ten, wpatruj\u0105c si\u0119 w nieszcz\u0119\u015bnika i dostrzegaj\u0105c dobre nastawienie jego duszy, powiedzia\u0142 g\u0142o\u015bno: \u201cPodnie\u015b si\u0119 i sta\u0144 prosto na swoich nogach\u201d. Na takie polecenie chromy wsta\u0142 i zacz\u0105\u0142 szybko chodzi\u0107. T\u0142um, kt\u00f3ry by\u0142 \u015bwiadkiem tego cudu, ogarn\u0119\u0142o entuzjazm i zdumienie. \u201cCi nie s\u0105 lud\u017ami\u201d, wo\u0142ano zewsz\u0105d, \u201cale s\u0105 bogami przybranymi w ludzkie postacie, zes\u0142anymi z nieba po\u015br\u00f3d nas\u201d. I wed\u0142ug tego b\u0142\u0119dnego za\u0142o\u017cenia nazywali Barnab\u0119 Jupiterem, poniewa\u017c widzieli go o bardziej majestatycznym wygl\u0105dzie, a Paw\u0142a, kt\u00f3ry m\u00f3wi\u0142 z niezwyk\u0142\u0105 elokwencj\u0105, nazywali Merkurym, kt\u00f3ry w\u015br\u00f3d Pogan by\u0142 interpretatorem i pos\u0142a\u0144cem Jowisza oraz bogiem elokwencji. Gdy wie\u015b\u0107 o tym wydarzeniu dotar\u0142a do kap\u0142ana \u015bwi\u0105tyni Jowisza, kt\u00f3ry znajdowa\u0142 si\u0119 poza miastem, uzna\u0142 za sw\u00f3j obowi\u0105zek z\u0142o\u017cy\u0107 wielk\u0105 ofiar\u0119 dla tych wielkich go\u015bci i zaprosi\u0107 ca\u0142y lud do wzi\u0119cia w niej udzia\u0142u. Przygotowano ofiary, wie\u0144ce i wszystko, co by\u0142o potrzebne do ceremonii, i przyniesiono wszystko przed dom, w kt\u00f3rym mieszkali Pawe\u0142 i Barnaba, chc\u0105c wszelkimi sposobami z\u0142o\u017cy\u0107 im ofiar\u0119. Dwaj Aposto\u0142owie, rozpaleni \u015bwi\u0119tym zapa\u0142em, rzucili si\u0119 w t\u0142um i, w ge\u015bcie b\u00f3lu, rozdarli swoje szaty, wo\u0142aj\u0105c: \u201cC\u00f3\u017c robicie, o nieszcz\u0119\u015bni? Jeste\u015bmy \u015bmiertelnymi lud\u017ami podobnymi do was; my w\u0142a\u015bnie z ca\u0142ego serca zach\u0119camy was, aby\u015bcie przeszli od kultu bog\u00f3w do kultu tego Pana, kt\u00f3ry stworzy\u0142 niebo i ziemi\u0119, i kt\u00f3ry, chocia\u017c w przesz\u0142o\u015bci tolerowa\u0142, \u017ce Poganin pod\u0105\u017ca\u0142 za swoimi szale\u0144stwami, jednak dostarczy\u0142 jasnych dowod\u00f3w swojego istnienia i swojej niesko\u0144czonej dobroci przez dzie\u0142a, kt\u00f3re ukazuj\u0105 go jako najwy\u017cszego pana wszystkiego\u201d.
            Na tak szczere s\u0142owa nastroje si\u0119 uspokoi\u0142y i porzucili pomys\u0142 z\u0142o\u017cenia tej ofiary. Kap\u0142ani jeszcze ca\u0142kowicie nie ust\u0105pili i byli w rozterce, czy powinni zrezygnowa\u0107, gdy przybyli z Antiochii i Ikonium niekt\u00f3rzy \u017bydzi, wys\u0142ani przez synagogi, aby zak\u0142\u00f3ci\u0107 \u015bwi\u0119te przedsi\u0119wzi\u0119cia Aposto\u0142\u00f3w. Ci z\u0142o\u015bliwi tak wiele zrobili i powiedzieli, \u017ce uda\u0142o im si\u0119 wzburzy\u0107 ca\u0142y lud przeciwko dw\u00f3m Aposto\u0142om. Tak wi\u0119c ci, kt\u00f3rzy kilka dni wcze\u015bniej czcili ich jako bog\u00f3w, teraz wo\u0142ali na nich przest\u0119pc\u00f3w; a poniewa\u017c \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142 szczeg\u00f3lnie przemawia\u0142, ca\u0142a z\u0142o\u015b\u0107 skupi\u0142a si\u0119 na nim.
            Zes\u0142ali na niego tak\u0105 burz\u0119 kamieni, \u017ce, s\u0105dz\u0105c, \u017ce jest martwy, wyci\u0105gn\u0119li go poza miasto. Zobacz, o czytelniku, jakie konsekwencje niesie ze sob\u0105 chwa\u0142a \u015bwiata! Ci, kt\u00f3rzy dzisiaj chc\u0105 ci\u0119 wynie\u015b\u0107 ponad gwiazdy, jutro by\u0107 mo\u017ce chc\u0105 ci\u0119 w najg\u0142\u0119bszych otch\u0142aniach! B\u0142ogos\u0142awieni ci, kt\u00f3rzy pok\u0142adaj\u0105 swoj\u0105 ufno\u015b\u0107 w Bogu.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 VII. Pawe\u0142 cudownie uzdrowiony \u2014 Inne jego apostolskie trudy \u2014 Nawr\u00f3cenie \u015bwi\u0119tej Tekli<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Uczniowie z innymi wiernymi, dowiedziawszy si\u0119 lub mo\u017ce widz\u0105c, co si\u0119 sta\u0142o z Paw\u0142em, zebrali si\u0119 wok\u00f3\u0142 jego cia\u0142a, p\u0142acz\u0105c nad nim jak nad martwym. Ale szybko zostali pocieszeni, poniewa\u017c, czy Pawe\u0142 by\u0142 naprawd\u0119 martwy, czy tylko bardzo poturbowany, B\u00f3g w jednej chwili przywr\u00f3ci\u0142 go do zdrowia i si\u0142y jak przedtem, tak \u017ce m\u00f3g\u0142 samodzielnie wsta\u0107 i, otoczony uczniami, wr\u00f3ci\u0107 do miasta Listry w\u015br\u00f3d tych samych, kt\u00f3rzy chwil\u0119 wcze\u015bniej go ukamienowali.
            Ale nast\u0119pnego dnia, wychodz\u0105c z tego miasta, przeszed\u0142 do Derbe, innego miasta Likaonii. Tutaj g\u0142osi\u0142 Jezusa Chrystusa i dokona\u0142 wielu nawr\u00f3ce\u0144. Pawe\u0142 i Barnaba odwiedzili wiele miast, gdzie ju\u017c g\u0142osili, a widz\u0105c powa\u017cne niebezpiecze\u0144stwa, na kt\u00f3re nara\u017ceni byli ci, kt\u00f3rzy niedawno przyj\u0119li wiar\u0119, ustanowili biskup\u00f3w i kap\u0142an\u00f3w, kt\u00f3rzy mieli dba\u0107 o te ko\u015bcio\u0142y.
            W\u015br\u00f3d nawr\u00f3ce\u0144 dokonanych podczas tej trzeciej misji Paw\u0142a szczeg\u00f3lnie znane jest nawr\u00f3cenie \u015bwi\u0119tej Tekli. Gdy naucza\u0142 w Ikonium, ta m\u0142oda dziewczyna posz\u0142a go pos\u0142ucha\u0107. Wcze\u015bniej po\u015bwi\u0119ci\u0142a si\u0119 poezji i studiowaniu filozofii \u015bwieckiej. Ju\u017c jej krewni obiecali j\u0105 m\u0142odemu arystokracie, bogatemu i bardzo pot\u0119\u017cnemu. Pewnego dnia, s\u0142uchaj\u0105c \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a, gdy ten g\u0142osi\u0142 o warto\u015bci dziewictwa, zakocha\u0142a si\u0119 w tej cennej cnocie. Gdy us\u0142ysza\u0142a, jak wielk\u0105 cen\u0119 przypisa\u0142 jej Zbawiciel i jak\u0105 wielk\u0105 nagrod\u0119 zarezerwowano w niebie dla tych, kt\u00f3rzy maj\u0105 szcz\u0119\u015bcie j\u0105 zachowa\u0107, poczu\u0142a pragnienie po\u015bwi\u0119cenia si\u0119 Jezusowi Chrystusowi i zrezygnowania ze wszystkich korzy\u015bci p\u0142yn\u0105cych z ma\u0142\u017ce\u0144stwa ziemskiego. W obliczu odmowy tego ma\u0142\u017ce\u0144stwa, kt\u00f3re w oczach \u015bwiata by\u0142o korzystne, jej krewni bardzo si\u0119 oburzyli i, w porozumieniu z jej narzeczonym, pr\u00f3bowali wszelkimi sposobami, wszelkimi podst\u0119pami, sk\u0142oni\u0107 j\u0105 do zmiany zdania. Wszystko na pr\u00f3\u017cno: gdy dusza jest zraniona mi\u0142o\u015bci\u0105 Boga, wszelkie ludzkie wysi\u0142ki nie s\u0105 w stanie odci\u0105gn\u0105\u0107 jej od obiektu, kt\u00f3ry kocha. W rzeczy samej, krewni, narzeczony, przyjaciele, zamieniaj\u0105c mi\u0142o\u015b\u0107 w szale\u0144stwo, wzburzyli s\u0119dzi\u00f3w i magistrat\u00f3w Ikonii przeciwko \u015bwi\u0119tej dziewicy, a z gr\u00f3\u017ab przeszli do czyn\u00f3w.
            Zosta\u0142a wrzucona do klatki z g\u0142odnymi i dzikimi bestiami; Tekla, uzbrojona jedynie w zaufanie do Boga, czyni znak \u015awi\u0119tego Krzy\u017ca, a te zwierz\u0119ta porzucaj\u0105 swoj\u0105 dziko\u015b\u0107 i szanuj\u0105 narzeczon\u0105 Jezusa Chrystusa. Zapalono ogie\u0144, do kt\u00f3rego ona zosta\u0142a wrzucona; ale gdy tylko uczyni\u0142a znak Krzy\u017ca, p\u0142omienie zgas\u0142y, a ona pozosta\u0142a nietkni\u0119ta. W skr\u00f3cie, by\u0142a wystawiona na wszelkiego rodzaju tortury i z ka\u017cdego zosta\u0142a cudownie uwolniona. Za te rzeczy nadano jej tytu\u0142 protom\u0119czennicy, czyli pierwszej m\u0119czennicy w\u015br\u00f3d kobiet, jak \u015bwi\u0119ty Szczepan by\u0142 pierwszym m\u0119czennikiem w\u015br\u00f3d m\u0119\u017cczyzn. \u017by\u0142a jeszcze wiele lat, praktykuj\u0105c najheroiczniejsze cnoty, i umar\u0142a w pokoju w bardzo podesz\u0142ym wieku.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 VIII. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 idzie na rozmow\u0119 ze \u015bwi\u0119tym Piotrem \u2014 Uczestniczy w Soborze Jerozolimskim \u2014 Rok Pa\u0144ski 50<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Po trudach i cierpieniach zniesionych przez Paw\u0142a i Barnab\u0119 w ich trzeciej podr\u00f3\u017cy misyjnej, zadowoleni z powodu dusz, kt\u00f3re uda\u0142o im si\u0119 doprowadzi\u0107 do owczarni Jezusa Chrystusa, wr\u00f3cili do Antiochii w Syrii. Tam opowiedzieli wiernym w tym mie\u015bcie o cudach dokonanych przez Boga poprzez nawr\u00f3cenie Pogan. \u015awi\u0119ty Aposto\u0142 zosta\u0142 tam pocieszony objawieniem, w kt\u00f3rym B\u00f3g nakaza\u0142 mu uda\u0107 si\u0119 do Jerozolimy, aby porozmawia\u0107 ze \u015bwi\u0119tym Piotrem na temat Ewangelii, kt\u00f3r\u0105 g\u0142osi\u0142. B\u00f3g nakaza\u0142 to, aby \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142 uzna\u0142 w \u015bwi\u0119tym Piotrze G\u0142ow\u0119 Ko\u015bcio\u0142a, a przez to, aby wszyscy wierni zrozumieli, jak dwaj Ksi\u0105\u017c\u0119ta Aposto\u0142\u00f3w g\u0142osz\u0105 t\u0119 sam\u0105 wiar\u0119, jednego Boga, jeden chrzest, jednego Zbawiciela Jezusa Chrystusa.
            Pawe\u0142 wyruszy\u0142 w towarzystwie Barnaby, prowadz\u0105c ze sob\u0105 ucznia imieniem Tytus, pozyskanego dla wiary w trakcie tej trzeciej misji. To ten s\u0142ynny Tytus, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 wzorem cnoty, wiernym na\u015bladowc\u0105 i wsp\u00f3\u0142pracownikiem naszego \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a, o kt\u00f3rym r\u00f3wnie\u017c b\u0119dziemy wielokrotnie m\u00f3wi\u0107. Po przybyciu do Jerozolimy przedstawili si\u0119 Aposto\u0142om Piotrowi, Jakubowi i Janowi, kt\u00f3rzy byli uwa\u017cani za g\u0142\u00f3wne filary Ko\u015bcio\u0142a. Mi\u0119dzy innymi ustalono tam, \u017ce Piotr z Jakubem i Janem b\u0119dzie szczeg\u00f3lnie pracowa\u0142 nad doprowadzeniem \u017byd\u00f3w do wiary; Pawe\u0142 i Barnaba natomiast po\u015bwi\u0119c\u0105 si\u0119 g\u0142\u00f3wnie nawr\u00f3ceniu Pogan.
            Pawe\u0142 przebywa\u0142 pi\u0119tna\u015bcie dni w tym mie\u015bcie, po czym wr\u00f3ci\u0142 z towarzyszami do Antiochii. Tam znale\u017ali wiernych bardzo zaniepokojonych z powodu kwestii wynikaj\u0105cej z tego, \u017ce \u017bydzi chcieli zmusi\u0107 Pogan do poddania si\u0119 obrzezaniu i innym ceremonia\u0142om prawa Moj\u017ceszowego, co by\u0142o tym samym, co powiedzenie, \u017ce konieczne jest sta\u0107 si\u0119 najpierw dobrym \u017bydem, aby potem sta\u0107 si\u0119 dobrym Chrze\u015bcijaninem. Spory posun\u0119\u0142y si\u0119 tak daleko, \u017ce, nie mog\u0105c ich inaczej uspokoi\u0107, postanowiono wys\u0142a\u0107 Paw\u0142a i Barnab\u0119 do Jerozolimy, aby skonsultowa\u0107 si\u0119 z G\u0142ow\u0105 Ko\u015bcio\u0142a, aby od niego zosta\u0142a podj\u0119ta decyzja w tej sprawie.
            Ju\u017c opowiedzieli\u015bmy w \u017cyciu \u015bwi\u0119tego Piotra, jak B\u00f3g, przez cudowne objawienie, da\u0142 zna\u0107 temu ksi\u0119ciu Aposto\u0142\u00f3w, \u017ce Poganin, przychodz\u0105c do wiary, nie by\u0142 zobowi\u0105zany do obrzezania ani do innych ceremonii prawa Moj\u017ceszowego; jednak, aby wola Bo\u017ca by\u0142a znana wszystkim i aby w spos\u00f3b uroczysty rozwi\u0105zano wszelkie trudno\u015bci, Piotr zwo\u0142a\u0142 sob\u00f3r powszechny, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 wzorem dla wszystkich sobor\u00f3w, kt\u00f3re mia\u0142y by\u0107 zwo\u0142ywane w przysz\u0142ych czasach. Tam Pawe\u0142 i Barnaba przedstawili stan sprawy, kt\u00f3ra zosta\u0142a przez \u015bwi\u0119tego Piotra okre\u015blona i potwierdzona przez innych Aposto\u0142\u00f3w w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b:
            \u201eAposto\u0142owie i starsi bracia przesy\u0142aj\u0105 pozdrowienie braciom poga\u0144skiego pochodzenia w Antiochii, w Syrii i w Cylicji. <\/a>Poniewa\u017c dowiedzieli\u015bmy si\u0119, \u017ce niekt\u00f3rzy bez naszego upowa\u017cnienia wyszli od nas i zaniepokoili was naukami, siej\u0105c zam\u0119t w waszych duszach, <\/a>postanowili\u015bmy jednomy\u015blniewybra\u0107 m\u0119\u017c\u00f3w i wys\u0142a\u0107 razem z naszymi drogimi: Barnab\u0105 i Paw\u0142em,<\/a>kt\u00f3rzy dla imienia Pana naszego Jezusa Chrystusa po\u015bwi\u0119cili swe \u017cycie. <\/a>Wysy\u0142amy wi\u0119c Jud\u0119 i Sylasa, kt\u00f3rzy powt\u00f3rz\u0105 wam ustnie to samo. <\/a>Postanowili\u015bmy bowiem, Duch \u015awi\u0119ty i my, nie nak\u0142ada\u0107 na was \u017cadnego ci\u0119\u017caru opr\u00f3cz tego, co konieczne. <\/a>Powstrzymajcie si\u0119 od ofiar sk\u0142adanych bo\u017ckom, od krwi, od tego, co uduszone, i od nierz\u0105du. Dobrze uczynicie, je\u017celi powstrzymacie si\u0119 od tego. Bywajcie zdrowi!\u201d
            Ta ostatnia rzecz, to znaczy nierz\u0105d, nie wymaga\u0142a zakazu, poniewa\u017c by\u0142a ca\u0142kowicie sprzeczna z nakazami rozumu i zabroniona przez sz\u00f3sty przykazanie Dekalogu. Jednak\u017ce odnowiono ten zakaz w odniesieniu do Pogan, kt\u00f3rzy w kulcie swoich fa\u0142szywych bog\u00f3w my\u015bleli, \u017ce jest to dozwolone, a wr\u0119cz mi\u0142e tym nieczystym b\u00f3stwom.
            Gdy Pawe\u0142 i Barnaba z Sylasem i Jud\u0105 przybyli do Antiochii, og\u0142osili list z dekretem soboru, kt\u00f3rym nie tylko uspokoili zamieszanie, ale nape\u0142nili braci rado\u015bci\u0105, uznaj\u0105c ka\u017cdy g\u0142os Boga w g\u0142osie \u015bwi\u0119tego Piotra i soboru. Sylas i Juda bardzo przyczynili si\u0119 do tej wsp\u00f3lnej rado\u015bci, poniewa\u017c b\u0119d\u0105c prorokami, to znaczy nape\u0142nionymi Duchem \u015awi\u0119tym i obdarzonymi darem Boskiego s\u0142owa oraz szczeg\u00f3ln\u0105 \u0142ask\u0105 do interpretacji Pisma \u015awi\u0119tego, mieli du\u017c\u0105 skuteczno\u015b\u0107 w umacnianiu wiernych w wierze, zgodzie i dobrych postanowieniach.
            \u015awi\u0119ty Piotr, b\u0119d\u0105c poinformowany o niezwyk\u0142ych post\u0119pach, jakie Ewangelia czyni\u0142a w Antiochii, r\u00f3wnie\u017c chcia\u0142 przyby\u0107, aby odwiedzi\u0107 tych wiernych, kt\u00f3rym przez wiele lat g\u0142osi\u0142 i w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych przez siedem lat sprawowa\u0142 Stolic\u0119 Apostolsk\u0105. Gdy dwaj Ksi\u0105\u017c\u0119ta Aposto\u0142\u00f3w przebywali w Antiochii, zdarzy\u0142o si\u0119, \u017ce Piotr, aby przypodoba\u0107 si\u0119 \u017bydom, praktykowa\u0142 niekt\u00f3re obrz\u0119dy Prawa Moj\u017ceszowego; co powodowa\u0142o pewn\u0105 niech\u0119\u0107 ze strony Pogan, nie zdaj\u0105c sobie z tego sprawy. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142, dowiedziawszy si\u0119 o tym fakcie, publicznie ostrzeg\u0142 \u015bwi\u0119tego Piotra, kt\u00f3ry z podziwu godn\u0105 pokor\u0105 przyj\u0105\u0142 ostrze\u017cenie, nie wypowiadaj\u0105c s\u0142\u00f3w przeprosin; wr\u0119cz przeciwnie, odt\u0105d sta\u0142 si\u0119 bardzo bliskim przyjacielem \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a, a w swoich listach nie nazywa\u0142 go inaczej, jak tylko najdro\u017cszym bratem. Przyk\u0142ad godny na\u015bladowania dla tych, kt\u00f3rzy w jaki\u015b spos\u00f3b s\u0105 informowani o swoich wadach.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 IX. Pawe\u0142 oddziela si\u0119 od Barnaby \u2014 Przechodzi przez r\u00f3\u017cne miasta Azji \u2014 B\u00f3g posy\u0142a go do Macedonii \u2014 W Filippi nawraca rodzin\u0119 Lidii \u2014 Rok Pa\u0144ski 51<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Pawe\u0142 i Barnaba przez jaki\u015b czas g\u0142osili Ewangeli\u0119 w mie\u015bcie Antiochii, staraj\u0105c si\u0119 nawet rozpowszechnia\u0107 j\u0105 w pobliskich krajach. Nied\u0142ugo potem Paw\u0142owi przysz\u0142o do g\u0142owy, aby odwiedzi\u0107 Ko\u015bcio\u0142y, w kt\u00f3rych g\u0142osi\u0142. Powiedzia\u0142 wi\u0119c do Barnaby: \u201eUwa\u017cam, \u017ce dobrze by\u0142oby wr\u00f3ci\u0107, aby zobaczy\u0107 wiernych w tych miastach i krajach, gdzie g\u0142osili\u015bmy, aby zobaczy\u0107, jak id\u0105 sprawy religijne w\u015br\u00f3d nich\u201d. Nic nie le\u017ca\u0142o Barnabie bardziej na sercu, dlatego natychmiast zgodzi\u0142 si\u0119 z \u015awi\u0119tym Aposto\u0142em; zaproponowa\u0142 jednak, aby zabra\u0107 ze sob\u0105 tak\u017ce tego Jana Marka, kt\u00f3ry towarzyszy\u0142 im w poprzedniej misji, a potem opu\u015bci\u0142 ich w Perge. Mo\u017ce pragn\u0105\u0142 zmaza\u0107 plam\u0119, jak\u0105 sobie w\u00f3wczas uczyni\u0142, dlatego chcia\u0142 zn\u00f3w by\u0107 w ich towarzystwie. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 nie my\u015bla\u0142 w ten spos\u00f3b: \u201eWidzisz\u201d, m\u00f3wi\u0142 do Barnaby, \u201e\u017ce ten cz\u0142owiek nie jest godny zaufania: na pewno pami\u0119tasz, jak, gdy dotarli\u015bmy do Perge w Pamfilii, nas opu\u015bci\u0142\u201d. Barnaba nalega\u0142, m\u00f3wi\u0105c, \u017ce mo\u017cna go przyj\u0105\u0107, i podawa\u0142 dobre argumenty. Nie mog\u0105c doj\u015b\u0107 do porozumienia, dwaj Aposto\u0142owie postanowili oddzieli\u0107 si\u0119 od siebie i i\u015b\u0107 r\u00f3\u017cnymi drogami.
            Tak B\u00f3g wykorzysta\u0142 t\u0119 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 uczu\u0107 dla swojej wi\u0119kszej chwa\u0142y; poniewa\u017c, oddzieleni, przynosili \u015bwiat\u0142o Ewangelii w wi\u0119cej miejsc, czego nie zrobiliby, id\u0105c razem.
            Barnaba poszed\u0142 z Janem Markiem na wysp\u0119 Cypr, gdzie odwiedzi\u0142 te Ko\u015bcio\u0142y, w kt\u00f3rych g\u0142osi\u0142 z \u015awi\u0119tym Paw\u0142em podczas poprzedniej misji. Ten Aposto\u0142 bardzo pracowa\u0142 nad rozpowszechnieniem wiary w Jezusa Chrystusa i ostatecznie zosta\u0142 ukoronowany m\u0119cze\u0144stwem na Cyprze, swojej ojczy\u017anie. Jan Marek tym razem by\u0142 sta\u0142y, a p\u00f3\u017aniej zobaczymy go jako wiernego towarzysza \u015awi\u0119tego Paw\u0142a, kt\u00f3ry bardzo chwali\u0142 jego gorliwo\u015b\u0107 i mi\u0142o\u015b\u0107.
            \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 wzi\u0105\u0142 ze sob\u0105 Sylasa, kt\u00f3ry by\u0142 mu towarzyszem w przynoszeniu akt\u00f3w soboru jerozolimskiego do Antiochii, podj\u0105\u0142 swoj\u0105 czwart\u0105 podr\u00f3\u017c i uda\u0142 si\u0119, aby odwiedzi\u0107 r\u00f3\u017cne Ko\u015bcio\u0142y, kt\u00f3re za\u0142o\u017cy\u0142. Najpierw uda\u0142 si\u0119 do Derbe, a potem do Listry, gdzie jaki\u015b czas temu \u015awi\u0119ty Aposto\u0142 zosta\u0142 pozostawiony za martwego. Ale B\u00f3g chcia\u0142 tym razem wynagrodzi\u0107 go za to, co wcze\u015bniej cierpia\u0142.
            Znalaz\u0142 tam m\u0142odzie\u0144ca, kt\u00f3rego nawr\u00f3ci\u0142 podczas innej misji, o imieniu Tymoteusz. Pawe\u0142 ju\u017c zna\u0142 pi\u0119kn\u0105 natur\u0119 tego ucznia i w swoim sercu postanowi\u0142 uczyni\u0107 go wsp\u00f3\u0142pracownikiem Ewangelii, to znaczy po\u015bwi\u0119ci\u0107 go na kap\u0142ana i wzi\u0105\u0107 go jako towarzysza w swoich pracach apostolskich. Zanim jednak udzieli\u0142 mu \u015bwi\u0119ce\u0144, Pawe\u0142 zapyta\u0142 o niego wiernych w Listrze i odkry\u0142, \u017ce wszyscy chwalili tego dobrego m\u0142odzie\u0144ca, wychwalaj\u0105c jego cnoty, skromno\u015b\u0107, jego ducha modlitwy; i to m\u00f3wili nie tylko ci z Listry, ale nawet ci z Ikonium i innych pobliskich miast, a wszyscy przewidywali w Tymoteuszu gorliwego kap\u0142ana i \u015bwi\u0119tego biskupa.
            Na te jasne \u015bwiadectwa Pawe\u0142 nie mia\u0142 ju\u017c \u017cadnych w\u0105tpliwo\u015bci co do jego wy\u015bwi\u0119cenia na kap\u0142ana. Pawe\u0142 wi\u0119c, bior\u0105c ze sob\u0105 Tymoteusza i Sylasa, kontynuowa\u0142 wizyt\u0119 Ko\u015bcio\u0142\u00f3w, zalecaj\u0105c wszystkim, aby przestrzegali i trzymali si\u0119 decyzji soboru jerozolimskiego. Tak zrobili ci z Antiochii, a tak czynili w ka\u017cdym czasie g\u0142osiciele Ewangelii, aby zapewni\u0107 wiernych, \u017ce nie popadn\u0105 w b\u0142\u0105d: trzyma\u0107 si\u0119 dekret\u00f3w, rozporz\u0105dze\u0144 sobor\u00f3w i rzymskiego papie\u017ca, nast\u0119pcy \u015awi\u0119tego Piotra.
            Pawe\u0142 z towarzyszami przeszed\u0142 przez Galacj\u0119 i Frygi\u0119, aby przynie\u015b\u0107 Ewangeli\u0119 do Azji, ale Duch \u015awi\u0119ty mu tego zabroni\u0142.
            Aby u\u0142atwi\u0107 zrozumienie rzeczy, kt\u00f3re zamierzamy opowiedzie\u0107, dobrze jest zauwa\u017cy\u0107, \u017ce przez s\u0142owo Azja w szerokim sensie rozumie si\u0119 jedn\u0105 z trzech cz\u0119\u015bci \u015bwiata. Zwykle nazywa si\u0119 Azj\u0105 ca\u0142\u0105 rozleg\u0142o\u015b\u0107 Azji, z wyj\u0105tkiem tej cz\u0119\u015bci, kt\u00f3ra nazywa si\u0119 Azj\u0105 Mniejsz\u0105, dzisiaj Anatolia, kt\u00f3ra jest tym p\u00f3\u0142wyspem po\u0142o\u017conym mi\u0119dzy Morzem Cypryjskim, Egejskim a Morzem Czarnym. Cz\u0119\u015b\u0107 Azji Mniejszej, mniej wi\u0119cej rozleg\u0142a w zale\u017cno\u015bci od liczby prowincji powierzonych rz\u0105dowi prokonsula rzymskiego, by\u0142a r\u00f3wnie\u017c nazywana Azj\u0105 Prokonsularn\u0105. Tutaj przez Azj\u0119, do kt\u00f3rej \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 zamierza\u0142 si\u0119 uda\u0107, rozumie si\u0119 cz\u0119\u015b\u0107 Azji Prokonsularnej, po\u0142o\u017con\u0105 wok\u00f3\u0142 Efezu i obejmuj\u0105c\u0105 g\u00f3ry Taurus, Morze Czarne i Frygi\u0119.
            \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 pomy\u015bla\u0142 wtedy, aby uda\u0107 si\u0119 do Bitynii, kt\u00f3ra jest inn\u0105 prowincj\u0105 Azji Mniejszej, nieco bli\u017cej Morza Czarnego; ale B\u00f3g r\u00f3wnie\u017c mu na to nie pozwoli\u0142. Dlatego wr\u00f3ci\u0142 i uda\u0142 si\u0119 do Troady, kt\u00f3ra jest miastem i prowincj\u0105, gdzie w staro\u017cytno\u015bci znajdowa\u0142o si\u0119 s\u0142ynne miasto zwane Troj\u0105. B\u00f3g zarezerwowa\u0142 na inny czas g\u0142oszenie Ewangelii tym ludom; na razie chcia\u0142 go wys\u0142a\u0107 do innych kraj\u00f3w.
            Gdy \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 by\u0142 w Troadzie, ukaza\u0142 mu si\u0119 anio\u0142 ubrany jak cz\u0142owiek wed\u0142ug zwyczaju Macedo\u0144czyk\u00f3w, kt\u00f3ry, stoj\u0105c przed nim, zacz\u0105\u0142 go prosi\u0107: \u201eProsz\u0119! Miej lito\u015b\u0107 nad nami; przejd\u017a do Macedonii i przyjd\u017a nam z pomoc\u0105\u201d. Z tej wizji \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 pozna\u0142 wol\u0119 Pana i bez wahania przygotowa\u0142 si\u0119 do przeprawy przez morze, aby uda\u0107 si\u0119 do Macedonii.
            W Troadzie do \u015awi\u0119tego Paw\u0142a do\u0142\u0105czy\u0142 jego kuzyn o imieniu \u0141ukasz, kt\u00f3ry okaza\u0142 si\u0119 wielk\u0105 pomoc\u0105 w jego apostolskich trudach. By\u0142 lekarzem z Antiochii, o wielkim talencie, kt\u00f3ry pisa\u0142 czystym i eleganckim greckim. By\u0142 dla Paw\u0142a tym, kim \u015awi\u0119ty Marek by\u0142 dla \u015awi\u0119tego Piotra; i podobnie jak on napisa\u0142 Ewangeli\u0119, kt\u00f3r\u0105 czytamy pod nazw\u0105 Ewangelii wed\u0142ug \u015bwi\u0119tego \u0141ukasza<\/em>. R\u00f3wnie\u017c ksi\u0119ga zatytu\u0142owana Dzieje Apostolskie,<\/em> z kt\u00f3rej czerpiemy prawie wszystko, co m\u00f3wimy o \u015awi\u0119tym Pawle, jest dzie\u0142em \u015awi\u0119tego \u0141ukasza. Od chwili, gdy do\u0142\u0105czy\u0142 jako towarzysz naszego Aposto\u0142a, nie by\u0142o ju\u017c \u017cadnego niebezpiecze\u0144stwa, ani trudu, ani cierpienia, kt\u00f3re mog\u0142oby zachwia\u0107 jego sta\u0142o\u015bci\u0105.
            Pawe\u0142 wi\u0119c, zgodnie z rad\u0105 anio\u0142a, razem z Sylasem, Tymoteuszem i \u0141ukaszem, wsiad\u0142 na statek w Troadzie, przep\u0142yn\u0105\u0142 Morze Egejskie (kt\u00f3ry oddziela Europ\u0119 od Azji) i z pomy\u015blnym kursem dotar\u0142 na wysp\u0119 Samotrak\u0119, a nast\u0119pnie do Neapolu, nie stolicy Kr\u00f3lestwa Neapolu, ale ma\u0142ego miasta na granicy Tracji i Macedonii. Bez zatrzymywania si\u0119 Aposto\u0142 uda\u0142 si\u0119 bezpo\u015brednio do Filippi, g\u0142\u00f3wnego miasta, tak nazwanego, poniewa\u017c zosta\u0142o zbudowane przez kr\u00f3la tego kraju o imieniu Filip. Tam zatrzymali si\u0119 na jaki\u015b czas.
            W tym mie\u015bcie \u017bydzi nie mieli synagogi, nie dlatego, \u017ce im to by\u0142o zabronione, ani dlatego, \u017ce by\u0142o ich zbyt ma\u0142o. Mieli tylko bo\u017cnic\u0119<\/em>, czyli miejsce modlitwy, kt\u00f3re nazywamy oratorium. W dzie\u0144 sobotni Pawe\u0142 z towarzyszami wyszed\u0142 z miasta nad brzeg rzeki, gdzie znale\u017ali bo\u017cnic\u0119<\/em> z kilkoma kobietami w \u015brodku. Natychmiast zacz\u0119li g\u0142osi\u0107 kr\u00f3lestwo Bo\u017ce tej prostej publiczno\u015bci. Pewna kobieta zajmuj\u0105ca si\u0119 handlem o imieniu Lidia by\u0142a pierwsza, kt\u00f3r\u0105 B\u00f3g wezwa\u0142; tak wi\u0119c ona i jej rodzina przyj\u0119li chrzest.
            Ta pobo\u017cna kobieta, wdzi\u0119czna za otrzymane dobrodziejstwa, tak prosi\u0142a swoich mistrz\u00f3w i ojc\u00f3w duszy: \u201eJe\u015bli uwa\u017cacie mnie za wiern\u0105 Bogu, nie odmawiajcie mi \u0142aski po chrzcie, kt\u00f3ry od was przyjmuj\u0119. Przyjd\u017acie do mojego domu, zamieszkajcie ile chcecie i uwa\u017cajcie go za sw\u00f3j\u201d. Pawe\u0142 nie chcia\u0142 si\u0119 zgodzi\u0107; ale ona tak nalega\u0142a, \u017ce musia\u0142 przyj\u0105\u0107. Oto owoc, kt\u00f3ry przynosi S\u0142owo Bo\u017ce, gdy jest dobrze s\u0142uchane. Rodzi wiar\u0119; ale musi by\u0107 s\u0142uchane i wyja\u015bniane przez \u015bwi\u0119tych szafarzy, jak m\u00f3wi\u0142 sam \u015awi\u0119ty Pawe\u0142: \u201eFides ex auditu, auditus autem per verbum Christi\u201d (Wiara pochodzi z s\u0142uchania, a s\u0142uchanie dotyczy s\u0142owa Chrystusa).

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 X. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 uwalnia dziewczyn\u0119 od demona \u2014 Jest bity r\u00f3zgami \u2014 Zostaje uwi\u0119ziony \u2014 Nawr\u00f3cenie stra\u017cnika i jego rodziny \u2014 Rok Pa\u0144ski 51<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>\u015awi\u0119ty Pawe\u0142 z towarzyszami chodzi\u0142 tu i tam, siej\u0105c ziarno S\u0142owa Bo\u017cego w mie\u015bcie Filipach. Pewnego dnia, id\u0105c na modlitw\u0119, spotkali wr\u00f3\u017ck\u0119, kt\u00f3r\u0105 mogliby\u015bmy nazwa\u0107 czarownic\u0105. Mia\u0142a w sobie demona, kt\u00f3ry m\u00f3wi\u0142 jej ustami i przepowiada\u0142 wiele niezwyk\u0142ych rzeczy; co przynosi\u0142o jej w\u0142a\u015bcicielom du\u017ce korzy\u015bci, poniewa\u017c ignoranci przychodzili do niej, aby si\u0119 poradzi\u0107, a za przepowiednie musia\u0142y dobrze p\u0142aci\u0107. Ta wi\u0119c zacz\u0119\u0142a pod\u0105\u017ca\u0107 za \u015bwi\u0119tym Paw\u0142em i jego towarzyszami, krzycz\u0105c za nimi: \u201cCi ludzie s\u0105 s\u0142ugami Najwy\u017cszego Boga; pokazuj\u0105 wam drog\u0119 zbawienia.\u201d \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 pozwoli\u0142 jej m\u00f3wi\u0107, nie odpowiadaj\u0105c nic, a\u017c w ko\u0144cu, znudzony i oburzony, zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do tego z\u0142ego ducha, kt\u00f3ry m\u00f3wi\u0142 jej ustami, i powiedzia\u0142 gro\u017anym tonem: \u201cW imi\u0119 Jezusa Chrystusa nakazuj\u0119 ci, aby\u015b natychmiast wyszed\u0142 z tej dziewczyny.\u201d S\u0142owo i czyn by\u0142y jedno\u015bci\u0105, poniewa\u017c, zmuszony pot\u0119\u017cn\u0105 moc\u0105 imienia Jezusa Chrystusa, musia\u0142 opu\u015bci\u0107 to cia\u0142o, a przez jego odej\u015bcie czarownica pozosta\u0142a bez magii.
            Wy, czytelnicy, zrozumiecie pow\u00f3d, dla kt\u00f3rego demon chwali\u0142 \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a, a ten \u015bwi\u0119ty Aposto\u0142 odrzuci\u0142 te pochwa\u0142y. Z\u0142y duch chcia\u0142, aby \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142 zostawi\u0142 go w spokoju, aby ludzie wierzyli, \u017ce nauka \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a jest taka sama jak wr\u00f3\u017cby tej op\u0119tanej. \u015awi\u0119ty Aposto\u0142 chcia\u0142 pokaza\u0107, \u017ce nie ma \u017cadnej zgody mi\u0119dzy Chrystusem a demonem, a odrzucaj\u0105c jego pochwa\u0142y, pokaza\u0142, jak wielka jest moc imienia Jezusa Chrystusa nad wszystkimi duchami piek\u0142a.
            W\u0142a\u015bciciele tej dziewczyny, widz\u0105c, \u017ce z demonem odesz\u0142a wszelka nadzieja zysku, bardzo si\u0119 oburzyli na \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a i, nie czekaj\u0105c na \u017caden wyrok, wzi\u0119li jego i jego towarzyszy i poprowadzili ich do Pa\u0142acu Sprawiedliwo\u015bci. Gdy stan\u0119li przed s\u0119dziami, powiedzieli: \u201cCi ludzie pochodzenia \u017cydowskiego przewracaj\u0105 nasze miasto, wprowadzaj\u0105c now\u0105 religi\u0119, kt\u00f3ra z pewno\u015bci\u0105 jest \u015bwi\u0119tokradztwem.\u201d Lud, s\u0142ysz\u0105c, \u017ce religia zosta\u0142a obra\u017cona, wpad\u0142 w furi\u0119 i rzuci\u0142 si\u0119 na nich ze wszystkich stron.
            S\u0119dziowie okazali si\u0119 pe\u0142ni oburzenia i, rozdzieraj\u0105c na sobie szaty, bez przeprowadzania jakiegokolwiek procesu, bez badania, czy pope\u0142nili przest\u0119pstwo, kazali ich surowo bi\u0107 r\u00f3zgami, a gdy byli ju\u017c nasyceni lub zm\u0119czeni biciem, rozkazali, aby Pawe\u0142 i Sylas zostali uwi\u0119zieni, nakazuj\u0105c stra\u017cnikowi, aby pilnowa\u0142 ich z najwi\u0119ksz\u0105 staranno\u015bci\u0105. Ten nie tylko zamkn\u0105\u0142 ich w wi\u0119zieniu, ale dla wi\u0119kszego bezpiecze\u0144stwa sku\u0142 ich stopy w dyby. Ci \u015bwi\u0119ci m\u0119\u017cczy\u017ani, w okropno\u015bciach wi\u0119zienia, pokryci ranami, zamiast narzeka\u0107, radowali si\u0119 rado\u015bci\u0105 i w nocy \u015bpiewali hymny chwa\u0142y Bogu. Inni wi\u0119\u017aniowie byli zdumieni.
            By\u0142a p\u00f3\u0142noc, a oni wci\u0105\u017c \u015bpiewali i b\u0142ogos\u0142awili Boga, gdy nagle rozleg\u0142o si\u0119 pot\u0119\u017cne trz\u0119sienie ziemi, kt\u00f3re z przera\u017aliwym ha\u0142asem wstrz\u0105sn\u0119\u0142o tym budynkiem od fundament\u00f3w. W wyniku tego wstrz\u0105su \u0142a\u0144cuchy spad\u0142y z wi\u0119\u017ani\u00f3w, ich dyby si\u0119 z\u0142ama\u0142y, drzwi wi\u0119zie\u0144 otworzy\u0142y si\u0119, a wszyscy wi\u0119\u017aniowie zostali uwolnieni. Obudzi\u0142 si\u0119 stra\u017cnik i, biegn\u0105c, aby dowiedzie\u0107 si\u0119, co si\u0119 sta\u0142o, znalaz\u0142 otwarte drzwi. Wtedy, nie w\u0105tpi\u0105c, \u017ce wi\u0119\u017aniowie uciekli, a przez to by\u0107 mo\u017ce sam musia\u0142by zap\u0142aci\u0107 g\u0142ow\u0105, w nadmiarze rozpaczy biegnie, wyci\u0105ga miecz, przystawia go do piersi i ju\u017c ma zamiar si\u0119 zabi\u0107. Pawe\u0142, albo przez blask ksi\u0119\u017cyca, albo przy \u015bwietle jakiej\u015b lampy, widz\u0105c tego cz\u0142owieka w takim akcie rozpaczy, zawo\u0142a\u0142: \u201cZatrzymaj si\u0119! Nie r\u00f3b sobie krzywdy, oto wszyscy jeste\u015bmy tutaj.\u201d Uspokojony tymi s\u0142owami, nieco si\u0119 uspokoi\u0142 i, ka\u017c\u0105c przynie\u015b\u0107 \u015bwiat\u0142o, wszed\u0142 do wi\u0119zienia i znalaz\u0142 wi\u0119\u017ani\u00f3w ka\u017cdego na swoim miejscu. Zaskoczony i poruszony wewn\u0119trznym \u015bwiat\u0142em \u0142aski Bo\u017cej, ca\u0142y dr\u017c\u0105cy rzuci\u0142 si\u0119 do n\u00f3g Paw\u0142a i Sylasa, m\u00f3wi\u0105c: \u201cPanie, co mam zrobi\u0107, aby by\u0107 zbawionym?\u201d
            Ka\u017cdy mo\u017ce sobie wyobrazi\u0107, jak\u0105 rado\u015b\u0107 poczu\u0142 Pawe\u0142 w swoim sercu na te s\u0142owa! Odwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do niego i odpowiedzia\u0142: \u201cWierz w Syna Bo\u017cego Jezusa Chrystusa, a b\u0119dziesz zbawiony ty i ca\u0142a twoja rodzina.\u201d
            Ten dobry cz\u0142owiek, bez wahania, zaprowadzi\u0142 do domu \u015bwi\u0119tych wi\u0119\u017ani\u00f3w, obmy\u0142 ich rany z mi\u0142o\u015bci\u0105 i szacunkiem, jakby czyni\u0142 to dla swojego ojca. Nast\u0119pnie zgromadzi\u0142 swoj\u0105 rodzin\u0119, aby zostali pouczeni w prawdzie wiary. S\u0142uchaj\u0105c z pokor\u0105 s\u0142owa Bo\u017cego, szybko nauczyli si\u0119, co jest konieczne, aby sta\u0107 si\u0119 chrze\u015bcijanami. Tak wi\u0119c \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142, widz\u0105c ich pe\u0142nych wiary i \u0142aski Ducha \u015awi\u0119tego, wszystkich ich ochrzci\u0142. Nast\u0119pnie zacz\u0119li dzi\u0119kowa\u0107 Bogu za otrzymane dobrodziejstwa. Ci nowi wierni, widz\u0105c Paw\u0142a i Sylasa wyczerpanych i os\u0142abionych z powodu bicia i d\u0142ugiego postu, natychmiast pobiegli, aby przygotowa\u0107 im kolacj\u0119, kt\u00f3r\u0105 zostali wzmocnieni. Dwaj Aposto\u0142owie doznali wi\u0119kszej pociechy z dusz, kt\u00f3re zdobyli dla Jezusa Chrystusa; dlatego, pe\u0142ni wdzi\u0119czno\u015bci wobec Boga, wr\u00f3cili do wi\u0119zienia, czekaj\u0105c na te postanowienia, kt\u00f3re boska Opatrzno\u015b\u0107 mia\u0142a im objawi\u0107.
            Tymczasem magistraci po\u017ca\u0142owali, \u017ce kazali bi\u0107 i zamkn\u0105\u0107 w wi\u0119zieniu tych, kt\u00f3rych nie mogli znale\u017a\u0107 winnych, i wys\u0142ali kilku pos\u0142a\u0144c\u00f3w, aby powiedzieli stra\u017cnikowi, aby uwolni\u0142 dw\u00f3ch wi\u0119\u017ani\u00f3w. Bardzo szcz\u0119\u015bliwy z tej wiadomo\u015bci, stra\u017cnik natychmiast pobieg\u0142, aby przekaza\u0107 j\u0105 Aposto\u0142om. \u201cWy,\u201d powiedzia\u0142, \u201cmo\u017cecie spokojnie odej\u015b\u0107.\u201d Ale Paw\u0142owi wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce powinno by\u0107 inaczej. Gdyby tak potajemnie uciekli, uwierzono by, \u017ce s\u0105 winni powa\u017cnego przest\u0119pstwa, co zaszkodzi\u0142oby Ewangelii. Dlatego wezwa\u0142 do siebie pos\u0142a\u0144c\u00f3w i powiedzia\u0142 im: \u201cWasze w\u0142adze, nie znaj\u0105c tej sprawy, bez \u017cadnej formy s\u0105dowej, publicznie kaza\u0142y nas bi\u0107, b\u0119d\u0105cych obywatelami rzymskimi; a teraz potajemnie chc\u0105 nas odes\u0142a\u0107. Z pewno\u015bci\u0105 tak nie b\u0119dzie: niech sami przyjd\u0105 i wyprowadz\u0105 nas z wi\u0119zienia.\u201d Ci pos\u0142a\u0144cy przekazali magistratom t\u0119 odpowied\u017a; kt\u00f3rzy, us\u0142yszawszy, \u017ce s\u0105 obywatelami rzymskimi, zostali ogarni\u0119ci wielkim strachem, poniewa\u017c bicie obywatela rzymskiego by\u0142o przest\u0119pstwem kapita\u0142owym. Dlatego natychmiast przyszli do wi\u0119zienia i z uprzejmymi s\u0142owami przeprosili za to, co uczynili, a wyprowadzaj\u0105c ich honorowo z wi\u0119zienia, prosili, aby chcieli opu\u015bci\u0107 miasto. Aposto\u0142owie natychmiast udali si\u0119 do domu Lidy, gdzie znale\u017ali towarzyszy pogr\u0105\u017conych w zmartwieniu z powodu nich; i bardzo si\u0119 ucieszyli, widz\u0105c ich uwolnionych. Po tym opu\u015bcili miasto Filipy. Tak wi\u0119c ci obywatele odrzucili \u0142aski Pana dla \u0142ask ludzi.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XI. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 g\u0142osi w Tesalonice \u2014 Sprawa Jasona \u2014 Udaje si\u0119 do Berei, gdzie znowu jest niepokojony przez \u017byd\u00f3w \u2014 Rok Pa\u0144ski 52<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Pawe\u0142 z towarzyszami opu\u015bci\u0142 Filippi, zostawiaj\u0105c tam dwie rodziny Lidii i stra\u017cnika, kt\u00f3re nawr\u00f3ci\u0142y si\u0119 do Jezusa Chrystusa. Przechodz\u0105c przez miasta Amfipolis i Apoloni\u0119 dotar\u0142 do Tesaloniki, g\u0142\u00f3wnego miasta Macedonii, bardzo znanego z handlu i portu nad Morzem Egejskim. Dzi\u015b nazywa si\u0119 Saloniki.
            Tam B\u00f3g przygotowa\u0142 dla \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a wiele cierpie\u0144 i wiele dusz do nawr\u00f3cenia do Chrystusa. Zacz\u0105\u0142 g\u0142osi\u0107 i przez trzy szabaty kontynuowa\u0142 dowodzenie z Pism \u015awi\u0119tych, \u017ce Jezus Chrystus jest Mesjaszem, Synem Bo\u017cym, \u017ce rzeczy, kt\u00f3re si\u0119 mu przydarzy\u0142y, by\u0142y zapowiedziane przez Prorok\u00f3w; dlatego musia\u0142 albo zrezygnowa\u0107 z proroctw, albo uwierzy\u0107 w przyj\u015bcie Mesjasza. Na to nauczanie niekt\u00f3rzy uwierzyli i przyj\u0119li wiar\u0119; ale inni, szczeg\u00f3lnie \u017bydzi, okazali si\u0119 upartymi i z wielk\u0105 nienawi\u015bci\u0105 wyst\u0105pili przeciwko \u015bwi\u0119temu Paw\u0142owi. Stan\u0119li na czo\u0142o kilku z\u0142oczy\u0144c\u00f3w z t\u0142umu, zebrali si\u0119 i, w grupach, wzbudzili ha\u0142as w ca\u0142ym mie\u015bcie. A poniewa\u017c Sylas i Pawe\u0142 zatrzymali si\u0119 u pewnego Jasona, pobiegli z zamieszaniem do jego domu, aby ich wyci\u0105gn\u0105\u0107 i doprowadzi\u0107 przed lud. Wierni zauwa\u017cyli to na czas i uda\u0142o im si\u0119 ich uratowa\u0107. Nie mog\u0105c ich znale\u017a\u0107, wzi\u0119li Jasona wraz z kilkoma wiernymi i wci\u0105gn\u0119li ich przed magistratami miasta, krzycz\u0105c g\u0142o\u015bno: \u201cCi burzyciele ludu przybyli tutaj z Filippi; a Jason przyj\u0105\u0142 ich do swojego domu; teraz ci ludzie \u0142ami\u0105 dekrety i naruszaj\u0105 majestat Cezara, twierdz\u0105c, \u017ce jest inny Kr\u00f3l, to znaczy Jezus Nazare\u0144ski.\u201d Te s\u0142owa rozgrza\u0142y Tesaloniczan i wzbudzi\u0142y w\u015bciek\u0142o\u015b\u0107 magistrat\u00f3w. Ale Jason, zapewniaj\u0105c ich, \u017ce nie chc\u0105 robi\u0107 zamieszek i \u017ce, je\u015bli by poprosili o tych obcych, on by im ich przedstawi\u0142, zyska\u0142 ich zadowolenie i zamieszanie ucich\u0142o. Ale Sylas i Pawe\u0142, widz\u0105c, \u017ce wszelkie starania w tym mie\u015bcie s\u0105 daremne, pos\u0142uchali rad braci i udali si\u0119 do Berei, innego miasta tej prowincji.
            W Berei Pawe\u0142 zacz\u0105\u0142 g\u0142osi\u0107 w synagodze \u017byd\u00f3w, to znaczy nara\u017ca\u0142 si\u0119 na to samo niebezpiecze\u0144stwo, z kt\u00f3rego przed chwil\u0105 zosta\u0142 niemal cudownie uwolniony. Ale tym razem jego odwaga zosta\u0142a hojnie wynagrodzona. Berejczycy z wielk\u0105 ch\u0119ci\u0105 s\u0142uchali S\u0142owa Bo\u017cego. Pawe\u0142 zawsze przytacza\u0142 te fragmenty Biblii, kt\u00f3re dotyczy\u0142y Jezusa Chrystusa, a s\u0142uchacze natychmiast biegli, aby je sprawdzi\u0107 i zweryfikowa\u0107 cytowane przez niego teksty; a znajduj\u0105c je zgodne, sk\u0142aniali si\u0119 ku prawdzie i wierzyli w Ewangeli\u0119. Tak czyni\u0142 Zbawiciel z \u017bydami Palestyny, gdy zaprasza\u0142 ich do uwa\u017cnego czytania Pism \u015awi\u0119tych: Scrutamini Scripturas, et ipsae testimonium perhibent de me<\/em> (Badajcie Pisma, one \u015bwiadcz\u0105 o mnie).
            Jednak\u017ce nawr\u00f3cenia, kt\u00f3re mia\u0142y miejsce w Berei, nie mog\u0142y pozosta\u0107 ukryte, a\u017c dotar\u0142a do Tesaloniki wiadomo\u015b\u0107 o nich. Uparci \u017bydzi z tego miasta przybyli w du\u017cej liczbie do Berei, aby zniszczy\u0107 dzie\u0142o Bo\u017ce i przeszkodzi\u0107 nawr\u00f3ceniu pogan. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 by\u0142 g\u0142\u00f3wnie poszukiwany jako ten, kt\u00f3ry szczeg\u00f3lnie wspiera\u0142 g\u0142oszenie. Bracia, widz\u0105c go w niebezpiecze\u0144stwie, potajemnie towarzyszyli mu z miasta zaufanym osobom i, bezpiecznymi drogami, doprowadzili go do Aten. Sylas i Tymoteusz pozostali jednak w Berei. Ale Pawe\u0142, \u017cegnaj\u0105c tych, kt\u00f3rzy go towarzyszyli, gor\u0105co prosi\u0142, aby powiedzieli Sylasowi i Tymoteuszowi, aby do\u0142\u0105czyli do niego jak najszybciej. \u015awi\u0119ci Ojcowie, w uparto\u015bci \u017byd\u00f3w z Tesaloniki, dostrzegaj\u0105 tych chrze\u015bcijan, kt\u00f3rzy, nie zadowoleni z tego, \u017ce sami nie korzystaj\u0105 z dobrodziejstw religii, staraj\u0105 si\u0119 odci\u0105gn\u0105\u0107 innych, co czyni\u0105 albo oskar\u017caj\u0105c \u015bwi\u0119tych szafarzy, albo lekcewa\u017c\u0105c sprawy samej religii. Zbawiciel m\u00f3wi do nich: \u201cWam b\u0119dzie odebrana moja winnica\u201d, to znaczy moja religia, \u201ci b\u0119dzie dana innym narodom, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 j\u0105 lepiej uprawia\u0107 ni\u017c wy i przynios\u0105 owoce w swoim czasie.\u201d Straszna gro\u017aba, ale niestety ju\u017c si\u0119 spe\u0142ni\u0142a i spe\u0142nia w wielu krajach, gdzie niegdy\u015b kwit\u0142a chrze\u015bcija\u0144ska religia, kt\u00f3re obecnie widzimy pogr\u0105\u017cone w g\u0119stych ciemno\u015bciach b\u0142\u0119du, wyst\u0119pku i nieporz\u0105dku. \u2014 Bo\u017ce, uchro\u0144 nas od tej plagi!

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XII. Stan religijny Ate\u0144czyk\u00f3w \u2014 \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 na Areopagu \u2014 Nawr\u00f3cenie \u015bwi\u0119tego Dionizego \u2014 Rok Pa\u0144ski 52<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Ateny by\u0142y jednym z najstarszych, najbogatszych, najbardziej handlowych miast \u015bwiata. Tam nauka, m\u0119stwo wojskowe, filozofowie, m\u00f3wcy, poeci zawsze byli nauczycielami ludzko\u015bci. Sami Rzymianie wys\u0142ali do Aten, aby zebra\u0107 prawa, kt\u00f3re przynie\u015bli do Rzymu jako wyroki m\u0105dro\u015bci. Istnia\u0142 tam r\u00f3wnie\u017c senat ludzi uwa\u017canych za lustro cnoty, sprawiedliwo\u015bci i roztropno\u015bci; nazywano ich Areopagitami, od Areopagu, miejsca, gdzie mieli sw\u00f3j trybuna\u0142. Ale z tak\u0105 nauk\u0105 pogr\u0105\u017cali si\u0119 w haniebnej ignorancji rzeczy religijnych. Dominuj\u0105cymi sektami byli epikurejczycy i stoicy. Epikurejczycy zaprzeczali Bogu stworzeniu \u015bwiata i opatrzno\u015bci, ani nie uznawali nagrody lub kary w \u017cyciu pozagrobowym, dlatego umieszczali szcz\u0119\u015bcie w przyjemno\u015bciach ziemskich. Stoicy uznawali najwy\u017csze dobro tylko w cnotach i czynili cz\u0142owieka w niekt\u00f3rych rzeczach wi\u0119kszym od samego Boga, poniewa\u017c wierzyli, \u017ce maj\u0105 cnot\u0119 i m\u0105dro\u015b\u0107 z siebie samych. Wszyscy czcili wielu bog\u00f3w, a nie by\u0142o przest\u0119pstwa, kt\u00f3re nie by\u0142oby wspierane przez jak\u0105\u015b bezsensown\u0105 bosko\u015b\u0107.
            \u015awi\u0119ty Pawe\u0142, cz\u0142owiek nieznany, uwa\u017cany za nikogo, poniewa\u017c by\u0142 \u017bydem, mia\u0142 g\u0142osi\u0107 im Jezusa Chrystusa, r\u00f3wnie\u017c \u017byda, umar\u0142ego na krzy\u017cu, i sk\u0142oni\u0107 ich do adoracji go jako prawdziwego Boga. Dlatego tylko B\u00f3g m\u00f3g\u0142 sprawi\u0107, \u017ce s\u0142owa \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a mog\u0142y zmieni\u0107 serca tak zatwardzia\u0142e w wyst\u0119pku i obce prawdziwej cnocie, i sprawi\u0107, \u017ce przyj\u0119li i wyznawali \u015bwi\u0119t\u0105 religi\u0119 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105.
            Gdy Pawe\u0142 czeka\u0142 na Sylasa i Tymoteusza, odczuwa\u0142 w sercu wsp\u00f3\u0142czucie dla tych nieszcz\u0119\u015bnik\u00f3w oszukanych i, zgodnie z zwyczajem, zaczyna\u0142 dyskutowa\u0107 z \u017bydami i z wszystkimi, kt\u00f3rzy si\u0119 do niego zbli\u017cali, teraz w synagogach, teraz na placach. Epikurejczycy i stoicy r\u00f3wnie\u017c przyszli z nim do dyskusji i, nie mog\u0105c oprze\u0107 si\u0119 argumentom, m\u00f3wili: \u201c C\u00f3\u017c chce powiedzie\u0107 ten nowinkarz?\u201d Inni m\u00f3wili: Zdaje si\u0119, \u017ce jest zwiastunem nowych bog\u00f3w\u201d. M\u00f3wili to, poniewa\u017c s\u0142yszeli, jak wspomniano Jezusa Chrystusa i zmartwychwstanie. Niekt\u00f3rzy inni, chc\u0105c dzia\u0142a\u0107 z wi\u0119ksz\u0105 ostro\u017cno\u015bci\u0105, zaprosili Paw\u0142a do udania si\u0119 na Areopag. Gdy dotar\u0142 do tego wspania\u0142ego senatu, powiedzieli mu: \u201cCzy mogliby\u015bmy si\u0119 dowiedzie\u0107, jak\u0105 to now\u0105 nauk\u0119 g\u0142osisz? Bo jakie\u015b nowe rzeczy k\u0142adziesz nam do g\u0142owy. Chcieliby\u015bmy wi\u0119c dowiedzie\u0107 si\u0119, o co w\u0142a\u015bciwie chodzi.\u201d
            Na wie\u015b\u0107, \u017ce obcy ma m\u00f3wi\u0107 na Areopagu, zebra\u0142 si\u0119 t\u0142um ludzi.
            Warto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce w\u015br\u00f3d Ate\u0144czyk\u00f3w surowo zabraniano powiedzie\u0107 najmniejsze s\u0142owo przeciwko ich niezliczonym i g\u0142upim b\u00f3stwom, a uwa\u017cali za zbrodni\u0119 stanu, aby przyj\u0105\u0107 lub doda\u0107 do nich jakiego\u015b obcego boga, kt\u00f3ry nie by\u0142by starannie zbadany i zaproponowany przez senat. Dwaj filozofowie, jeden o imieniu Anaksagoras, drugi Sokrates, tylko za to, \u017ce zasugerowali, \u017ce nie mog\u0105 przyj\u0105\u0107 tylu \u015bmiesznych b\u00f3stw, musieli straci\u0107 \u017cycie. Z tych rzeczy \u0142atwo zrozumie\u0107 niebezpiecze\u0144stwo, w jakim by\u0142 \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142, g\u0142osz\u0105c prawdziwego Boga na tym strasznym zgromadzeniu i pr\u00f3buj\u0105c obali\u0107 wszystkich ich bog\u00f3w.
            \u015awi\u0119ty Aposto\u0142, widz\u0105c si\u0119 w tym dostojnym senacie i musz\u0105c m\u00f3wi\u0107 do najm\u0105drzejszych ludzi, uzna\u0142 za stosowne przyj\u0105\u0107 styl i spos\u00f3b rozumowania znacznie bardziej elegancki ni\u017c dotychczas. A poniewa\u017c ci senatorzy nie przyjmowali argumentu Pism, pomy\u015bla\u0142, aby przebi\u0107 si\u0119 do m\u00f3wienia si\u0142\u0105 rozumu. Wsta\u0142 wi\u0119c i zyska\u0142 cisz\u0119 od wszystkich, zaczynaj\u0105c:
            \u00abM\u0119\u017cowie ate\u0144scy, widz\u0119, \u017ce jeste\u015bcie pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem bardzo religijni. Przechodz\u0105c bowiem i ogl\u0105daj\u0105c wasze \u015bwi\u0119to\u015bci jedn\u0105 po drugiej, znalaz\u0142em te\u017c o\u0142tarz z napisem: Nieznanemu Bogu<\/em>. Ja wam g\u0142osz\u0119 to, co czcicie, nie znaj\u0105c. B\u00f3g, kt\u00f3ry stworzy\u0142 \u015bwiat i wszystko, co w nim istnieje, On, kt\u00f3ry jest Panem nieba i ziemi, nie mieszka w \u015bwi\u0105tyniach r\u0119k\u0105 zbudowanych i nie odbiera pos\u0142ugi z r\u0105k ludzkich, jak gdyby czego\u015b potrzebowa\u0142, bo sam daje wszystkim \u017cycie i tchnienie, i wszystko. On z jednego cz\u0142owieka wywi\u00f3d\u0142 ca\u0142y rodzaj ludzki, aby zamieszkiwa\u0142 ca\u0142\u0105 powierzchni\u0119 ziemi. Okre\u015bli\u0142 im w\u0142a\u015bciwe czasy i granice zamieszkania, aby szukali Boga; mo\u017ce dotkn\u0105 Go i znajd\u0105 niejako po omacku. Bo w rzeczywisto\u015bci jest On niedaleko od ka\u017cdego z nas. W Nim bowiem \u017cyjemy, poruszamy si\u0119 i jeste\u015bmy, jak to powiedzieli niekt\u00f3rzy z waszych poet\u00f3w: Jeste\u015bmy bowiem z jego rodu<\/em>. B\u0119d\u0105c wi\u0119c z rodu Bo\u017cego, nie powinni\u015bmy s\u0105dzi\u0107, \u017ce B\u00f3stwo jest podobne do z\u0142ota albo do srebra, albo do kamienia, wytworu r\u0105k i my\u015bli cz\u0142owieka. Nie bior\u0105c pod uwag\u0119 czas\u00f3w nie\u015bwiadomo\u015bci, wzywa B\u00f3g teraz wsz\u0119dzie i wszystkich ludzi do nawr\u00f3cenia, dlatego \u017ce wyznaczy\u0142 dzie\u0144, kiedy to sprawiedliwie b\u0119dzie s\u0105dzi\u0107 \u015bwiat przez Cz\u0142owieka, kt\u00f3rego na to przeznaczy\u0142, po uwierzytelnieniu Go wobec wszystkich przez wskrzeszenie Go z martwych\u00bb.
            Do tego momentu ci lekkomy\u015blni s\u0142uchacze, kt\u00f3rych wady i b\u0142\u0119dy zosta\u0142y zaatakowane z wielk\u0105 finezj\u0105, zachowali dobre maniery. Ale przy pierwszym og\u0142oszeniu niezwyk\u0142ej doktryny zmartwychwstania, epikurejczycy wstali i w du\u017cej cz\u0119\u015bci wyszli, szydz\u0105c z tej doktryny, kt\u00f3ra z pewno\u015bci\u0105 budzi\u0142a w nich l\u0119k. Inni, bardziej ostro\u017cni, powiedzieli mu, \u017ce na ten dzie\u0144 wystarczy, i \u017ce wys\u0142uchaj\u0105 go innym razem na ten sam temat. W ten spos\u00f3b najelokwentniejszy z Aposto\u0142\u00f3w zosta\u0142 przyj\u0119ty przez to dumn\u0105 zgromadzenie. Od\u0142o\u017cyli skorzystanie z \u0142aski Bo\u017cej; tej \u0142aski nie czytamy, \u017ce zosta\u0142a im p\u00f3\u017aniej udzielona przez Boga.
            B\u00f3g jednak nie przesta\u0142 pociesza\u0107 swojego s\u0142ugi zyskiem kilku uprzywilejowanych dusz. W\u015br\u00f3d innych by\u0142 Dionizy, jeden z s\u0119dzi\u00f3w Areopagu, oraz kobieta o imieniu Damaris, kt\u00f3ra uwa\u017ca si\u0119 za jego \u017con\u0119. O tym Dionizym opowiada si\u0119, \u017ce po \u015bmierci Zbawiciela, obserwuj\u0105c to za\u0107mienie, przez kt\u00f3re ciemno\u015bci rozprzestrzeni\u0142y si\u0119 nad ca\u0142\u0105 ziemi\u0105, zawo\u0142a\u0142: \u201cAlbo \u015bwiat si\u0119 rozpada, albo autor natury cierpi przemoc.\u201d Gdy tylko m\u00f3g\u0142 pozna\u0107 przyczyn\u0119 tego wydarzenia, natychmiast podda\u0142 si\u0119 s\u0142owom \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a. Opowiada si\u0119 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce, udaj\u0105c si\u0119 na wizyt\u0119 do Matki Bo\u017cej, by\u0142 tak zaskoczony jej pi\u0119knem i majestatem, \u017ce upad\u0142 na ziemi\u0119, aby j\u0105 czci\u0107, twierdz\u0105c, \u017ce czci\u0142by j\u0105 jak bosko\u015b\u0107, gdyby wiara nie upewni\u0142a go, \u017ce jest tylko jeden B\u00f3g. Potem zosta\u0142 przez \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a konsekrowany na biskupa Aten i zmar\u0142 ukoronowany m\u0119cze\u0144stwem.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XIII. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 w Koryncie \u2014 Jego pobyt w domu Akwili \u2014 Chrzest Kryspusa i Sostenesa \u2014 Pisze do Tesaloniczan \u2014 Powr\u00f3t do Antiochii \u2014 Rok Pa\u0144ski 53-54<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Je\u015bli Ateny by\u0142y miastem znanym z nauki, Korynt uwa\u017cano za pierwsze w handlu. Zje\u017cd\u017cali tam kupcy z r\u00f3\u017cnych stron. Mia\u0142 dwa porty na Peloponezie: jeden nazywany Kentach, kt\u00f3ry patrzy\u0142 na Egejskie, a drugi zwany Lecheo, kt\u00f3ry wychodzi\u0142 na Adriatyk. Nie\u0142ad i niemoralno\u015b\u0107 triumfowa\u0142y tam. Pomimo tych przeszk\u00f3d, \u015awi\u0119ty Pawe\u0142, zaraz po przybyciu do tego miasta, zacz\u0105\u0142 g\u0142osi\u0107 publicznie i prywatnie.
            Zatrzyma\u0142 si\u0119 w domu \u017byda imieniem Akwila. By\u0142 on gorliwym chrze\u015bcijaninem, kt\u00f3ry, aby unikn\u0105\u0107 prze\u015bladowania og\u0142oszonego przez cesarza Klaudiusza przeciwko chrze\u015bcijanom, uciek\u0142 z W\u0142och z \u017con\u0105 imieniem Pryscylla i przyby\u0142 do Koryntu. Uprawiali ten sam zaw\u00f3d, kt\u00f3ry Pawe\u0142 jako m\u0142ody cz\u0142owiek si\u0119 nauczy\u0142, to znaczy wyrabiali namioty dla \u017co\u0142nierzy. Aby nie by\u0107 znowu ci\u0119\u017carem dla swoich gospodarzy, \u015bwi\u0119ty Aposto\u0142 r\u00f3wnie\u017c po\u015bwi\u0119ca\u0142 si\u0119 pracy i sp\u0119dza\u0142 w warsztacie ca\u0142y czas, kt\u00f3ry mu pozostawa\u0142 wolny od \u015bwi\u0119tej pos\u0142ugi. Jednak w ka\u017cdy szabat udawa\u0142 si\u0119 do synagogi i stara\u0142 si\u0119 u\u015bwiadomi\u0107 \u017bydom, \u017ce proroctwa dotycz\u0105ce Mesjasza spe\u0142ni\u0142y si\u0119 w osobie Jezusa Chrystusa.
            W mi\u0119dzyczasie przybyli Sylas i Tymoteusz z Berei. Wyruszyli do Aten, gdzie dowiedzieli si\u0119, \u017ce Pawe\u0142 ju\u017c stamt\u0105d odszed\u0142, i do\u0142\u0105czyli do niego w Koryncie. Po ich przybyciu Pawe\u0142 z wi\u0119ksz\u0105 odwag\u0105 zacz\u0105\u0142 naucza\u0107 \u017bydom; ale w miar\u0119 jak ich up\u00f3r r\u00f3s\u0142 z dnia na dzie\u0144, Pawe\u0142, nie mog\u0105c ju\u017c znie\u015b\u0107 tylu blu\u017anierstw i takiego nadu\u017cycia \u0142ask, poruszony przez Boga og\u0142osi\u0142 im nadchodz\u0105ce boskie plagi tymi s\u0142owami: \u201eWasza krew spadnie na was; ja jestem niewinny. Oto zwracam si\u0119 do pogan, a w przysz\u0142o\u015bci b\u0119d\u0119 ca\u0142kowicie dla nich\u201d.
            W\u015br\u00f3d \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy blu\u017anili Jezusowi Chrystusowi, by\u0107 mo\u017ce byli tacy, kt\u00f3rzy pracowali w warsztacie Akwili; dlatego Aposto\u0142, aby unikn\u0105\u0107 towarzystwa z\u0142ych, opu\u015bci\u0142 jego dom i przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do pewnego Tytusa Justusa, niedawno nawr\u00f3conego z poga\u0144stwa na wiar\u0119. W pobli\u017cu Tytusa mieszka\u0142 pewien Kryspus, przewodnicz\u0105cy synagogi. On, pouczony przez Aposto\u0142a, przyj\u0105\u0142 wiar\u0119 wraz z ca\u0142\u0105 swoj\u0105 rodzin\u0105.
            Wielkie zaj\u0119cia Paw\u0142a w Koryncie nie sprawi\u0142y, \u017ce zapomnia\u0142 o swoich ukochanych wiernych z Tesaloniki. Kiedy Tymoteusz przyby\u0142 stamt\u0105d, opowiedzia\u0142 mu wspania\u0142e rzeczy o gorliwo\u015bci tych chrze\u015bcijan, o ich wielkiej mi\u0142o\u015bci, o dobrej pami\u0119ci, jak\u0105 o nim zachowali, oraz o gor\u0105cym pragnieniu ponownego spotkania. Nie mog\u0105c osobi\u015bcie si\u0119 uda\u0107, jak pragn\u0105\u0142, napisa\u0142 do nich list, kt\u00f3ry uwa\u017ca si\u0119 za pierwszy list napisany przez \u015awi\u0119tego Paw\u0142a.
            W tym li\u015bcie bardzo si\u0119 cieszy z ich wiary i mi\u0142o\u015bci, a nast\u0119pnie zach\u0119ca ich, aby strzegli si\u0119 nieporz\u0105dk\u00f3w zmys\u0142owych i wszelkich oszustw. A poniewa\u017c lenistwo jest \u017ar\u00f3d\u0142em wszystkich wad, zach\u0119ca ich, aby powa\u017cnie po\u015bwi\u0119cili si\u0119 pracy, uznaj\u0105c za niegodne je\u015b\u0107 tych, kt\u00f3rzy nie chc\u0105 pracowa\u0107: \u201eJe\u015bli kto\u015b nie chce pracowa\u0107, niech te\u017c nie je\u201d. Ko\u0144czy, przypominaj\u0105c im o wielkiej nagrodzie, kt\u00f3r\u0105 B\u00f3g ma przygotowan\u0105 w niebie za najmniejsze trudy zniesione w obecnym \u017cyciu z mi\u0142o\u015bci do Niego.
            Nied\u0142ugo po tym li\u015bcie otrzyma\u0142 inne wie\u015bci od tych samych wiernych z Tesaloniki. Byli oni bardzo zaniepokojeni przez niekt\u00f3rych oszust\u00f3w, kt\u00f3rzy g\u0142osili nadchodz\u0105cy s\u0105d ostateczny. Aposto\u0142 napisa\u0142 do nich drugi list, ostrzegaj\u0105c ich, aby nie dali si\u0119 oszuka\u0107 ich fa\u0142szywymi m\u00f3wcami. Zauwa\u017ca, \u017ce dzie\u0144 s\u0105du ostatecznego jest pewny, ale wcze\u015bniej musi si\u0119 pojawi\u0107 wiele znak\u00f3w, w tym g\u0142oszenie Ewangelii na ca\u0142ej ziemi. Zach\u0119ca ich, aby trzymali si\u0119 tradycji, kt\u00f3re im przekaza\u0142 w li\u015bcie i ustnie. Na koniec poleca si\u0119 ich modlitwom i bardzo nalega, aby unikali ciekawskich i leniwych, kt\u00f3rzy s\u0105 uwa\u017cani za zaraz\u0119 religii i spo\u0142ecze\u0144stwa.
            Podczas gdy \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 pociesza\u0142 wiernych z Tesaloniki, przeciwko niemu wybuch\u0142y takie prze\u015bladowania, \u017ce by\u0142by sk\u0142onny uciec z tego miasta, gdyby nie zosta\u0142 pocieszony przez Boga wizj\u0105. Ukaza\u0142 mu si\u0119 Jezus Chrystus i powiedzia\u0142: \u201eNie b\u00f3j si\u0119, ja jestem z tob\u0105, nikt nie mo\u017ce ci\u0119 skrzywdzi\u0107; w tym mie\u015bcie jest wielu, kt\u00f3rzy przez ciebie nawr\u00f3c\u0105 si\u0119 na wiar\u0119\u201d. Zach\u0119cony tymi s\u0142owami, Aposto\u0142 pozosta\u0142 w Koryncie osiemna\u015bcie miesi\u0119cy.
            Nawr\u00f3cenie Sostenesa by\u0142o jednym z tych, kt\u00f3re przynios\u0142y wielk\u0105 pociech\u0119 duszy Paw\u0142a. Zast\u0105pi\u0142 Kryspusa na stanowisku przewodnicz\u0105cego synagogi. Nawr\u00f3cenie tych dw\u00f3ch g\u0142\u00f3wnych przedstawicieli ich sekty rozw\u015bcieczy\u0142o \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy w swojej furii wzi\u0119li Aposto\u0142a i zaprowadzili go do prokonsula, oskar\u017caj\u0105c go o nauczanie religii sprzecznej z religi\u0105 \u017byd\u00f3w. Gallio, takie jest imi\u0119 tego gubernatora, us\u0142yszawszy, \u017ce chodzi o sprawy religijne, nie chcia\u0142 si\u0119 miesza\u0107 w rol\u0119 s\u0119dziego. Ograniczy\u0142 si\u0119 do odpowiedzi: \u201eGdyby chodzi\u0142o o jak\u0105\u015b niesprawiedliwo\u015b\u0107 lub publiczne przest\u0119pstwo, ch\u0119tnie bym was wys\u0142ucha\u0142; ale poniewa\u017c chodzi o kwestie dotycz\u0105ce religii, my\u015blcie o tym wy, ja nie zamierzam s\u0105dzi\u0107 w tych sprawach\u201d. Ten prokonsul uwa\u017ca\u0142, \u017ce kwestie i r\u00f3\u017cnice dotycz\u0105ce religii powinny by\u0107 rozstrzygane przez kap\u0142an\u00f3w, a nie przez w\u0142adze cywilne, i dlatego jego odpowied\u017a by\u0142a m\u0105dra.
            Oburzeni \u017bydzi takim odrzuceniem, zwr\u00f3cili si\u0119 przeciwko Sostenesowi, podburzyli tak\u017ce ministr\u00f3w s\u0105dowych, aby do\u0142\u0105czyli do nich, by go pobi\u0107 na oczach Galliona, bez \u017ce on ich zabroni\u0142. Sostenes zni\u00f3s\u0142 to upokorzenie z niez\u0142omn\u0105 cierpliwo\u015bci\u0105 i, gdy tylko zosta\u0142 uwolniony, do\u0142\u0105czy\u0142 do Paw\u0142a i sta\u0142 si\u0119 jego wiernym towarzyszem w podr\u00f3\u017cach.
            Widz\u0105c, jak Pawe\u0142 jakby cudem uwolniony z tak wielkiej burzy, z\u0142o\u017cy\u0142 Bogu \u015blub w podzi\u0119kowaniu. Ten \u015blub by\u0142 podobny do \u015blubu Nazirejczyk\u00f3w, kt\u00f3ry polega\u0142 szczeg\u00f3lnie na powstrzymywaniu si\u0119 przez pewien czas od wina i wszelkich innych rzeczy, kt\u00f3re mog\u0105 upi\u0107, oraz na pozwoleniu na zapuszczenie w\u0142os\u00f3w, co w staro\u017cytno\u015bci by\u0142o znakiem \u017calu i pokuty. Gdy czas \u015blubu mia\u0142 si\u0119 ko\u0144czy\u0107, nale\u017ca\u0142o z\u0142o\u017cy\u0107 ofiar\u0119 w \u015bwi\u0105tyni z r\u00f3\u017cnymi ceremonia\u0142ami przepisanymi przez prawo Moj\u017cesza.
            Po spe\u0142nieniu cz\u0119\u015bci swojego \u015blubu, \u015awi\u0119ty Pawe\u0142, w towarzystwie Akwili i Pryscylli, wsiad\u0142 na statek w kierunku Efezu, miasta w Azji Mniejszej. Zgodnie ze swoim zwyczajem, Pawe\u0142 poszed\u0142 odwiedzi\u0107 synagog\u0119 i wielokrotnie dyskutowa\u0142 z \u017bydami. Te spory by\u0142y pokojowe, wr\u0119cz \u017bydzi zapraszali go, aby zosta\u0142 d\u0142u\u017cej; ale Pawe\u0142 chcia\u0142 kontynuowa\u0107 swoj\u0105 podr\u00f3\u017c, aby znale\u017a\u0107 si\u0119 w Jerozolimie i wype\u0142ni\u0107 sw\u00f3j \u015blub. Obieca\u0142 jednak tym wiernym, \u017ce tam wr\u00f3ci, a niemal na zabezpieczenie swojego powrotu zostawi\u0142 u nich Akwil\u0119 i Pryscyll\u0119. Z Efezu \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 wsiad\u0142 na statek do Palestyny i dotar\u0142 do Cezarei, gdzie po wyj\u015bciu z \u0142odzi uda\u0142 si\u0119 pieszo do Jerozolimy. Poszed\u0142 odwiedzi\u0107 wiernych z tego Ko\u015bcio\u0142a i, spe\u0142niwszy rzeczy, dla kt\u00f3rych podj\u0105\u0142 podr\u00f3\u017c, przyby\u0142 do Antiochii, gdzie sp\u0119dzi\u0142 jaki\u015b czas.
            Wszystko jest godne podziwu w tym wielkim Apostole. Zauwa\u017cmy tutaj tylko jedn\u0105 rzecz, kt\u00f3r\u0105 gor\u0105co poleca wiernym z Koryntu. Aby da\u0107 im wa\u017cne ostrze\u017cenie, jak utrzyma\u0107 si\u0119 w wierze, pisze: \u201eBracia, aby nie popa\u015b\u0107 w b\u0142\u0105d, trzymajcie si\u0119 tradycji, kt\u00f3re nauczyli\u015bcie si\u0119 z mojego wyk\u0142adu i z mojego listu\u201d. Tymi s\u0142owami \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 nakazywa\u0142 mie\u0107 t\u0119 sam\u0105 cze\u015b\u0107 dla s\u0142owa Bo\u017cego pisanego i dla s\u0142owa Bo\u017cego przekazywanego przez tradycj\u0119, jak naucza Ko\u015bci\u00f3\u0142 Katolicki.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XIV. Apollos w Efezie \u2014 Sakrament Bierzmowania \u2014 \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 czyni wiele cud\u00f3w \u2014 Zdarzenie z dwoma \u017cydowskimi egzorcystami \u2014 Rok Pa\u0144ski 55<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>\u015awi\u0119ty Pawe\u0142 przebywa\u0142 jaki\u015b czas w Antiochii, ale widz\u0105c, \u017ce wierni s\u0105 do\u015b\u0107 dobrze zaopatrzeni w \u015bwi\u0119tych pasterzy, postanowi\u0142 wyruszy\u0107, aby ponownie odwiedzi\u0107 kraje, w kt\u00f3rych ju\u017c g\u0142osi\u0142. To jest pi\u0105ta podr\u00f3\u017c naszego \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a. Uda\u0142 si\u0119 do Galacji, Pontu, Frygii i Bitynii; nast\u0119pnie, zgodnie z obietnic\u0105, wr\u00f3ci\u0142 do Efezu, gdzie czekali na niego Akwila i Pryscylla. Wsz\u0119dzie by\u0142 przyjmowany, jak sam pisze, jako anio\u0142 pokoju.
            Mi\u0119dzy wyjazdem a powrotem Paw\u0142a do Efezu, do tego miasta przyby\u0142 \u017byd o imieniu Apollos. By\u0142 to cz\u0142owiek elokwentny i g\u0142\u0119boko wykszta\u0142cony w Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym. Cze\u015b\u0107 oddawa\u0142 Zbawicielowi i z zapa\u0142em go g\u0142osi\u0142, ale nie zna\u0142 innego chrztu, jak tylko tego, kt\u00f3ry g\u0142osi\u0142 \u015awi\u0119ty Jan Chrzciciel. Akwila i Pryscylla zauwa\u017cyli, \u017ce mia\u0142 do\u015b\u0107 mgliste poj\u0119cie o Tajemnicach Wiary i, przywo\u0142uj\u0105c go do siebie, lepiej go pouczyli o nauce, \u017cyciu, \u015bmierci i zmartwychwstaniu Jezusa Chrystusa.
            Pragn\u0105c przynie\u015b\u0107 s\u0142owo zbawienia innym narodom, postanowi\u0142 uda\u0107 si\u0119 do Achai, czyli do Grecji. Efezjanie, kt\u00f3rzy od jakiego\u015b czasu podziwiali jego cnoty i zaczynali go kocha\u0107 jak ojca, chcieli mu towarzyszy\u0107 listem, w kt\u00f3rym bardzo chwalili jego zapa\u0142 i polecali go Koryntianom. Rzeczywi\u015bcie, uczyni\u0142 wiele dobrego tym chrze\u015bcijanom. Kiedy Aposto\u0142 przyby\u0142 do Efezu, znalaz\u0142 wielu wiernych, kt\u00f3rzy zostali pouczeni przez Apollosa i, pragn\u0105c pozna\u0107 stan tych dusz, zapyta\u0142, czy otrzymali Ducha \u015awi\u0119tego; to znaczy, czy otrzymali sakrament Bierzmowania, kt\u00f3ry w tamtych czasach zwykle udzielano po chrzcie, a w kt\u00f3rym udzielano pe\u0142ni dar\u00f3w Ducha \u015awi\u0119tego. Ale ci dobrzy ludzie odpowiedzieli: \u201eNie wiemy nawet, \u017ce jest Duch \u015awi\u0119ty\u201d. Zdziwiony Aposto\u0142 tak\u0105 odpowiedzi\u0105 i, zrozumiawszy, \u017ce otrzymali tylko chrzest \u015awi\u0119tego Jana Chrzciciela, nakaza\u0142, aby zostali ponownie ochrzczeni chrztem Jezusa Chrystusa, to znaczy w imi\u0119 Ojca, Syna i Ducha \u015awi\u0119tego. Po tym, Pawe\u0142, k\u0142ad\u0105c na nich r\u0119ce, udzieli\u0142 im sakramentu Bierzmowania, a ci nowi wierni otrzymali nie tylko niewidzialne skutki \u0142aski, ale tak\u017ce szczeg\u00f3lne i widoczne znaki boskiej wszechmocy, co sprawia\u0142o, \u017ce m\u00f3wili p\u0142ynnie w j\u0119zykach, kt\u00f3rych wcze\u015bniej nie rozumieli, przepowiadaj\u0105c przysz\u0142e rzeczy i interpretuj\u0105c Pismo \u015awi\u0119te.
            \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 naucza\u0142 przez trzy miesi\u0105ce w synagodze, zach\u0119caj\u0105c \u017byd\u00f3w do wiary w Jezusa Chrystusa. Wielu uwierzy\u0142o, ale niekt\u00f3rzy, okazuj\u0105c up\u00f3r, blu\u017anili nawet \u015bwi\u0119temu imieniu Jezusa Chrystusa. Pawe\u0142, dla honoru Ewangelii wyszydzanej przez tych bezbo\u017cnych i aby uciec od towarzystwa z\u0142ych, przesta\u0142 naucza\u0107 w synagodze, zerwa\u0142 wszelkie kontakty z nimi i wycofa\u0142 si\u0119 do domu pewnego poga\u0144skiego chrze\u015bcijanina o imieniu Tyran, kt\u00f3ry by\u0142 nauczycielem. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 uczyni\u0142 z tej szko\u0142y Ko\u015bci\u00f3\u0142 Jezusa Chrystusa, gdzie, g\u0142osz\u0105c i wyja\u015bniaj\u0105c prawdy wiary, przyci\u0105ga\u0142 pogan i \u017byd\u00f3w z ca\u0142ej Azji.
            B\u00f3g wspiera\u0142 jego dzie\u0142o, potwierdzaj\u0105c nauk\u0119 g\u0142oszon\u0105 przez swojego s\u0142ug\u0119 niewyobra\u017calnymi cudami. Chusty, chusteczki i banda\u017ce, kt\u00f3re dotyka\u0142y cia\u0142a Paw\u0142a, by\u0142y noszone tu i tam i k\u0142adzione na chorych i op\u0119tanych, a to wystarcza\u0142o, aby natychmiast uciek\u0142y choroby i nieczyste duchy. By\u0142o to zdarzenie nigdy wcze\u015bniej nie s\u0142yszane, a B\u00f3g z pewno\u015bci\u0105 chcia\u0142, aby taki fakt zosta\u0142 zapisany w Biblii, aby zdezorientowa\u0107 tych, kt\u00f3rzy tak wiele deklamowali i wci\u0105\u017c deklamuj\u0105 przeciwko czci, jak\u0105 katolicy oddaj\u0105 \u015bwi\u0119tym relikwiom. Mo\u017ce chc\u0105 oni pot\u0119pi\u0107 za zabobon tych pierwszych chrze\u015bcijan, kt\u00f3rzy przyk\u0142adali do chorych chusteczki, kt\u00f3re dotyka\u0142y cia\u0142a Paw\u0142a? Rzeczy, kt\u00f3rych \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 nigdy nie zabrania\u0142, a kt\u00f3re B\u00f3g pokazywa\u0142, \u017ce zatwierdza cudami?
            W zwi\u0105zku z wzywaniem imienia Jezusa Chrystusa do czynienia cud\u00f3w, zdarzy\u0142o si\u0119 bardzo ciekawe wydarzenie. W\u015br\u00f3d Efezjan by\u0142o wielu, kt\u00f3rzy twierdzili, \u017ce potrafi\u0105 wyp\u0119dza\u0107 demony z cia\u0142 za pomoc\u0105 pewnych magicznych s\u0142\u00f3w lub u\u017cywaj\u0105c korzeni zi\u00f3\u0142 czy perfum. Ale ich wyniki zawsze by\u0142y ma\u0142o pomy\u015blne. Nawet niekt\u00f3rzy \u017cydowscy egzorcy\u015bci, widz\u0105c, \u017ce nawet szaty Paw\u0142a wyp\u0119dzaj\u0105 demony, zostali ogarni\u0119ci zazdro\u015bci\u0105 i pr\u00f3bowali, jak \u015awi\u0119ty Pawe\u0142, u\u017cywa\u0107 imienia Jezusa Chrystusa, aby wyp\u0119dzi\u0107 demona z cz\u0142owieka. \u201ePrzysi\u0119gam ci\u201d, m\u00f3wili, \u201ei nakazuj\u0119 ci wyj\u015b\u0107 z tego cia\u0142a w imi\u0119 Jezusa, kt\u00f3rego g\u0142osi Pawe\u0142\u201d. Demon, kt\u00f3ry wiedzia\u0142 lepiej od nich, przez usta op\u0119tanego odpowiedzia\u0142: \u201eZnam Jezusa i wiem, kim jest Pawe\u0142; ale wy jeste\u015bcie oszustami. Jakie macie prawo do mnie?\u201d Po tych s\u0142owach rzuci\u0142 si\u0119 na nich, pobi\u0142 ich i tak dotkliwie, \u017ce dw\u00f3ch z nich ledwo mog\u0142o uciec, wszyscy ranni i w podartych ubraniach. To zdarzenie, rozprzestrzeniaj\u0105c si\u0119 po ca\u0142ym mie\u015bcie, wywo\u0142a\u0142o wielki strach, i nikt ju\u017c nie o\u015bmiela\u0142 si\u0119 wymienia\u0107 \u015bwi\u0119tego imienia Jezusa Chrystusa, chyba \u017ce z szacunkiem i czci\u0105.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XV. Sakrament spowiedzi \u2014 Spalone gorsz\u0105ce ksi\u0119gi \u2014 List do Koryntian \u2014 Powstanie z powodu Artemidy \u2014 List do Galat\u00f3w \u2014 Rok Pa\u0144ski 56-57<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>B\u00f3g, zawsze mi\u0142osierny, potrafi wydoby\u0107 dobro nawet z samych grzech\u00f3w. Fakt, \u017ce dw\u00f3ch egzorcyzuj\u0105cych zosta\u0142o tak brutalnie pobitych przez tego op\u0119tanego, wzbudzi\u0142 wielki strach w\u015br\u00f3d wszystkich Efezjan, a zar\u00f3wno \u017bydzi, jak i poganie po\u015bpieszyli, aby zrezygnowa\u0107 z diab\u0142a i przyj\u0105\u0107 wiar\u0119. Wtedy wielu z tych, kt\u00f3rzy uwierzyli, przychodzi\u0142o w du\u017cych ilo\u015bciach, aby wyzna\u0107 i og\u0142osi\u0107 z\u0142o pope\u0142nione w swoim \u017cyciu, aby uzyska\u0107 przebaczenie: \u201ePrzychodzili, wyznaj\u0105c swoje grzechy\u201d. To jest wyra\u017ane \u015bwiadectwo sakramentalnej spowiedzi nakazanej przez Zbawiciela i praktykowanej od czas\u00f3w apostolskich.
            Pierwszym owocem spowiedzi i pokuty tych wiernych by\u0142o oddalenie od siebie okazji do grzechu. Dlatego wszyscy, kt\u00f3rzy posiadali gorsz\u0105ce ksi\u0119gi, to znaczy sprzeczne z dobrymi obyczajami lub religi\u0105, oddawali je, aby je spali\u0107. Tak wielu je przynios\u0142o, \u017ce zrobili z nich stos na placu i zapalili ognisko w obecno\u015bci ca\u0142ego ludu, uwa\u017caj\u0105c za lepsze spali\u0107 te ksi\u0119gi w obecnym \u017cyciu, aby unikn\u0105\u0107 wiecznego ognia piek\u0142a. Warto\u015b\u0107 tych ksi\u0105g stanowi\u0142a sum\u0119, kt\u00f3ra odpowiada\u0142a prawie stu tysi\u0105com frank\u00f3w. Nikt jednak nie pr\u00f3bowa\u0142 ich sprzeda\u0107, poniewa\u017c by\u0142oby to podawanie innym okazji do czynienia z\u0142a, co nigdy nie jest dozwolone. Podczas gdy te rzeczy si\u0119 dzia\u0142y, przyby\u0142 z Koryntu do Efezu Apollos z innymi, og\u0142aszaj\u0105c, \u017ce mi\u0119dzy tymi wiernymi powsta\u0142y niezgody. \u015awi\u0119ty Aposto\u0142 stara\u0142 si\u0119 zaradzi\u0107 temu za pomoc\u0105 listu, w kt\u00f3rym zaleca im jedno\u015b\u0107 wiary, pos\u0142usze\u0144stwo swoim pasterzom, wzajemn\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107, a szczeg\u00f3lnie wobec ubogich; nak\u0142ania bogatych, aby nie urz\u0105dzali wystawnych uczt i nie porzucali ubogich w n\u0119dzy. Nast\u0119pnie podkre\u015bla, \u017ce ka\u017cdy powinien oczy\u015bci\u0107 swoje sumienie przed przyst\u0105pieniem do Cia\u0142a i Krwi Jezusa Chrystusa, m\u00f3wi\u0105c: \u201eKto spo\u017cywa to Cia\u0142o i pije t\u0119 Krew niegodnie, spo\u017cywa w\u0142asny wyrok i w\u0142asne pot\u0119pienie\u201d. Zdarzy\u0142o si\u0119 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce pewien m\u0142odzieniec pope\u0142ni\u0142 powa\u017cny grzech z macoch\u0105. \u015awi\u0119ty, aby u\u015bwiadomi\u0107 mu powsta\u0142y horror, nakaza\u0142, aby ten by\u0142 przez jaki\u015b czas oddzielony od innych wiernych, aby m\u00f3g\u0142 wr\u00f3ci\u0107 do siebie. To jest prawdziwy przyk\u0142ad ekskomuniki, jak\u0105 praktykuje jeszcze Ko\u015bci\u00f3\u0142 Katolicki, kiedy za powa\u017cne przest\u0119pstwa ekskomunikuje, to znaczy og\u0142asza oddzielonymi od innych tych chrze\u015bcijan, kt\u00f3rzy s\u0105 winni. Pawe\u0142 wys\u0142a\u0142 swojego ucznia Tytusa, aby dostarczy\u0142 ten list do Koryntu. Wydaje si\u0119, \u017ce owoc by\u0142 bardzo obfity.
            By\u0142 w Efezie, gdy przeciwko niemu wybuch\u0142o straszne prze\u015bladowanie z r\u0105k z\u0142otnika o imieniu Demetriusz. Ten wytwarza\u0142 ma\u0142e srebrne \u015bwi\u0105tynie, w kt\u00f3rych umieszczano figurk\u0119 bogini Artemidy, czczonej w Efezie i w ca\u0142ej Azji. To przynosi\u0142o mu handel i wielki zysk, poniewa\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 obcokrajowc\u00f3w, kt\u00f3rzy przybywali na \u015bwi\u0119ta Artemidy, zabiera\u0142a ze sob\u0105 te znaki pobo\u017cno\u015bci. Demetriusz by\u0142 g\u0142\u00f3wnym rzemie\u015blnikiem i w ten spos\u00f3b zapewnia\u0142 prac\u0119 i utrzymanie rodzin wielu robotnik\u00f3w.
            W miar\u0119 jak ros\u0142a liczba chrze\u015bcijan, mala\u0142a liczba nabywc\u00f3w figurek Artemidy. Pewnego dnia Demetriusz zwo\u0142a\u0142 du\u017c\u0105 liczb\u0119 obywateli i wykaza\u0142, jak, nie maj\u0105c innych \u015brodk\u00f3w do \u017cycia, Pawe\u0142 wszystkich doprowadzi do g\u0142odu. \u201ePrzynajmniej\u201d, doda\u0142, \u201enie chodzi o nasz prywatny interes; ale \u015bwi\u0105tynia naszej wielkiej bogini, tak s\u0142awna na ca\u0142ym \u015bwiecie, ma by\u0107 opuszczona\u201d. Na te s\u0142owa zosta\u0142 przerwany przez tysi\u0105ce r\u00f3\u017cnych g\u0142os\u00f3w, kt\u00f3re krzycza\u0142y w najbardziej w\u015bciek\u0142ej konfuzji: \u201eWielka Artemida Efeska! Wielka Artemida Efeska!\u201d Ca\u0142e miasto zosta\u0142o wstrz\u0105\u015bni\u0119te; biegli krzycz\u0105c w poszukiwaniu Paw\u0142a i, nie mog\u0105c go od razu znale\u017a\u0107, porwali ze sob\u0105 dw\u00f3ch jego towarzyszy o imieniu Gajusz i Arystarch. Pewien \u017byd o imieniu Aleksander chcia\u0142 przem\u00f3wi\u0107. Ale ledwie m\u00f3g\u0142 otworzy\u0107 usta, wszyscy zacz\u0119li krzycze\u0107 jeszcze g\u0142o\u015bniej: \u201eWielka Artemida Efeska! Jak wielka jest Artemida Efeska!!\u201d Ten okrzyk powtarzano przez ca\u0142e dwie godziny.
            Pawe\u0142 chcia\u0142 si\u0119 przedosta\u0107 w\u015br\u00f3d zamieszania, aby przem\u00f3wi\u0107, ale niekt\u00f3rzy bracia, wiedz\u0105c, \u017ce nara\u017ca si\u0119 na pewn\u0105 \u015bmier\u0107, mu to uniemo\u017cliwili. B\u00f3g jednak, kt\u00f3ry ma w r\u0119ku serca ludzi, przywr\u00f3ci\u0142 pe\u0142ny spok\u00f3j w\u015br\u00f3d tego ludu w spos\u00f3b nieoczekiwany. M\u0105dry cz\u0142owiek, prosty sekretarz i, jak si\u0119 wydaje, przyjaciel Paw\u0142a, zdo\u0142a\u0142 uspokoi\u0107 ten sza\u0142. Gdy tylko m\u00f3g\u0142 przem\u00f3wi\u0107, powiedzia\u0142: \u201eA kto nie wie, \u017ce miasto Efez ma szczeg\u00f3ln\u0105 pobo\u017cno\u015b\u0107 i kult wobec wielkiej Artemidy, c\u00f3rki Zeusa? Poniewa\u017c to jest powszechnie wierzone, nie powinni\u015bcie si\u0119 niepokoi\u0107 ani ucieka\u0107 si\u0119 do tak ryzykownego \u015brodka, jakby ta pobo\u017cno\u015b\u0107, ustanowiona przez wszystkie wieki, mog\u0142a by\u0107 poddana w\u0105tpliwo\u015bci. Co do Gajusza i Arystarcha, powiem wam, \u017ce nie s\u0105 przekonani o \u017cadnym blu\u017anierstwie przeciwko Artemidzie. Je\u015bli Demetriusz i jego towarzysze maj\u0105 co\u015b przeciwko nim, niech wnios\u0105 spraw\u0119 przed s\u0105d. Je\u015bli b\u0119dziemy kontynuowa\u0107 te publiczne demonstracje, zostaniemy oskar\u017ceni o bunt\u201d. Na te s\u0142owa zamieszanie ucich\u0142o i ka\u017cdy wr\u00f3ci\u0142 do swoich zaj\u0119\u0107.
            Po tym zamieszaniu Pawe\u0142 chcia\u0142 natychmiast uda\u0107 si\u0119 do Macedonii, ale musia\u0142 jeszcze wstrzyma\u0107 sw\u00f3j wyjazd z powodu pewnych nieporz\u0105dk\u00f3w, kt\u00f3re mia\u0142y miejsce w\u015br\u00f3d wiernych Galacji. Niekt\u00f3rzy fa\u0142szywi kaznodzieje zacz\u0119li dyskredytowa\u0107 \u015bw. Paw\u0142a i jego nauki, twierdz\u0105c, \u017ce jego doktryna r\u00f3\u017cni\u0142a si\u0119 od doktryny innych Aposto\u0142\u00f3w i \u017ce obrzezanie oraz ceremonie Prawa Moj\u017ceszowego by\u0142y absolutnie konieczne.
            \u015awi\u0119ty Aposto\u0142 napisa\u0142 list, w kt\u00f3rym wykazuje zgodno\u015b\u0107 doktryny mi\u0119dzy nim a Aposto\u0142ami; dowodzi, \u017ce wiele rzeczy z Prawa Moj\u017ceszowego nie jest ju\u017c koniecznych do zbawienia; zaleca, aby dobrze strzec si\u0119 fa\u0142szywych kaznodziej\u00f3w i chlubi\u0107 si\u0119 tylko w Jezusie, w kt\u00f3rego imieniu \u017cyczy pokoju i b\u0142ogos\u0142awie\u0144stw.
            Po wys\u0142aniu listu do wiernych Galacji, wyruszy\u0142 do Macedonii po trzech latach pobytu w Efezie, to znaczy od roku pi\u0119\u0107dziesi\u0105tego czwartego do roku pi\u0119\u0107dziesi\u0105tego si\u00f3dmego Jezusa Chrystusa. Podczas pobytu \u015bw. Paw\u0142a w Efezie, B\u00f3g da\u0142 mu pozna\u0107 w duchu, \u017ce wzywa go do Macedonii, do Grecji, do Jerozolimy i do Rzymu.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XVI. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 wraca do Filippi \u2014 Drugi List do wiernych w Koryncie \u2014 Udaje si\u0119 do tego miasta \u2014 List do Rzymian \u2014 Jego kazanie przed\u0142u\u017cone w Troadzie \u2014 Wskrzesza martwego \u2014 Rok Pa\u0144ski 58<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Przed wyjazdem z Efezu Pawe\u0142 zwo\u0142a\u0142 uczni\u00f3w i, daj\u0105c im ojcowskie napomnienie, serdecznie ich obj\u0105\u0142; nast\u0119pnie wyruszy\u0142 w drog\u0119 do Macedonii. Pragn\u0105\u0142 zatrzyma\u0107 si\u0119 na jaki\u015b czas w Troadzie, gdzie mia\u0142 nadziej\u0119 spotka\u0107 swojego ucznia Tytusa; jednak, nie znajduj\u0105c go i pragn\u0105c szybko dowiedzie\u0107 si\u0119 o stanie Ko\u015bcio\u0142a w Koryncie, opu\u015bci\u0142 Troad\u0119, przeprawi\u0142 si\u0119 przez Hellespont, kt\u00f3ry dzisiaj nazywa si\u0119 cie\u015bnin\u0105 Dardanele, i przeszed\u0142 do Macedonii, gdzie musia\u0142 wiele cierpie\u0107 dla wiary.
            Ale B\u00f3g przygotowa\u0142 mu wielk\u0105 pociech\u0119 z przybyciem Tytusa, kt\u00f3ry do\u0142\u0105czy\u0142 do niego w mie\u015bcie Filippi. Ten ucze\u0144 przedstawi\u0142 \u015bwi\u0119temu Aposto\u0142owi, jak jego list przyni\u00f3s\u0142 zbawienne skutki w\u015br\u00f3d chrze\u015bcijan w Koryncie, \u017ce imi\u0119 Paw\u0142a by\u0142o bardzo drogie wszystkim i \u017ce ka\u017cdy pragn\u0105\u0142 go szybko zobaczy\u0107.
            Aby wyrazi\u0107 ojcowskie uczucia swojego serca, Aposto\u0142 napisa\u0142 z Filippi drugi list, w kt\u00f3rym okazuje ca\u0142\u0105 czu\u0142o\u015b\u0107 wobec tych, kt\u00f3rzy pozostawali wierni, i upomina niekt\u00f3rych, kt\u00f3rzy starali si\u0119 wypaczy\u0107 nauk\u0119 Jezusa Chrystusa. Po tym, jak dowiedzia\u0142 si\u0119, \u017ce ten m\u0142odzieniec, ekskomunikowany w swoim pierwszym li\u015bcie, szczerze si\u0119 nawr\u00f3ci\u0142, a wr\u0119cz, s\u0142ysz\u0105c od Tytusa, \u017ce b\u00f3l niemal doprowadzi\u0142 go do rozpaczy, \u015bwi\u0119ty Aposto\u0142 zaleci\u0142, aby okaza\u0107 mu szacunek, uniewinni\u0142 go od ekskomuniki i przywr\u00f3ci\u0142 do wsp\u00f3lnoty wiernych. W li\u015bcie poleci\u0142 wiele rzeczy do przekazania ustnie przez Tytusa, kt\u00f3ry by\u0142 jego pos\u0142a\u0144cem. Tytusa w tej podr\u00f3\u017cy towarzyszyli inni uczniowie, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych by\u0142 \u015bwi\u0119ty \u0141ukasz, od kilku lat biskup Filippi. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 konsekrowa\u0142 \u015bwi\u0119tego Epafrodyta na biskupa tego miasta, a tak \u015bwi\u0119ty \u0141ukasz zn\u00f3w sta\u0142 si\u0119 towarzyszem \u015bwi\u0119tego mistrza w trudach apostolatu.
            Z Macedonii Pawe\u0142 uda\u0142 si\u0119 do Koryntu, gdzie zorganizowa\u0142 wszystko, co dotyczy\u0142o celebrowania \u015bwi\u0119tych tajemnic, jak obieca\u0142 w swoim pierwszym li\u015bcie, co nale\u017cy rozumie\u0107 jako te obrz\u0119dy, kt\u00f3re powszechnie s\u0105 przestrzegane we wszystkich Ko\u015bcio\u0142ach, jak post przed \u015awi\u0119t\u0105 Komuni\u0105 i inne podobne rzeczy dotycz\u0105ce udzielania Sakrament\u00f3w.
            Aposto\u0142 sp\u0119dzi\u0142 zim\u0119 w tym mie\u015bcie, staraj\u0105c si\u0119 pociesza\u0107 swoje dzieci w Jezusie Chrystusie, kt\u00f3re nie mog\u0142y si\u0119 nasyci\u0107 s\u0142uchaniem go i podziwianiem w nim gorliwego pasterza i czu\u0142ego ojca.
            Z Koryntu rozszerzy\u0142 r\u00f3wnie\u017c swoje troski na inne narody, a szczeg\u00f3lnie na Rzymian, kt\u00f3rzy ju\u017c zostali nawr\u00f3ceni na wiar\u0119 przez \u015bwi\u0119tego Piotra po latach trud\u00f3w i cierpie\u0144. Akwila, z innymi swoimi przyjaci\u00f3\u0142mi, dowiedziawszy si\u0119, \u017ce prze\u015bladowania usta\u0142y, ponownie uda\u0142 si\u0119 do Rzymu. Pawe\u0142 dowiedzia\u0142 si\u0119 od nich, \u017ce w tej metropolii imperium wybuch\u0142y nieporozumienia mi\u0119dzy poganami a \u017bydami. Poganie zarzucali \u017bydom, \u017ce nie odpowiedzieli na dobrodziejstwa otrzymane od Boga, niewdzi\u0119cznie krzy\u017cuj\u0105c Zbawiciela; \u017bydzi z kolei robili wyrzuty poganom, \u017ce pod\u0105\u017cali za ba\u0142wochwalstwem i czcili najpodlejsze b\u00f3stwa. \u015awi\u0119ty Aposto\u0142 napisa\u0142 sw\u00f3j s\u0142ynny List do Rzymian,<\/em> pe\u0142en wznios\u0142ych argument\u00f3w, kt\u00f3re traktuje z bystro\u015bci\u0105 umys\u0142u w\u0142a\u015bciw\u0105 uczonemu i \u015bwi\u0119temu cz\u0142owiekowi, kt\u00f3ry pisze natchniony przez Boga. Nie mo\u017cna go skr\u00f3ci\u0107 bez ryzyka zmiany jego sensu. Jest to najd\u0142u\u017cszy, najpi\u0119kniejszy ze wszystkich innych i najbardziej pe\u0142en erudycji. Zach\u0119cam ci\u0119, o czytelniku, aby\u015b przeczyta\u0142 go uwa\u017cnie, ale z odpowiednimi interpretacjami, kt\u00f3re zwykle towarzysz\u0105 Wulgacie. Jest to sz\u00f3sty list \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a i zosta\u0142 napisany z miasta Koryntu w roku 58 po Chrystusie. Jednak z wielkiego szacunku, jaki w ka\u017cdym czasie mia\u0142 miejsce dla godno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a Rzymskiego, jest on uznawany za pierwszy w\u015br\u00f3d czternastu list\u00f3w tego \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a. W tym li\u015bcie \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142 nie m\u00f3wi o \u015bwi\u0119tym Piotrze, poniewa\u017c by\u0142 zaj\u0119ty zak\u0142adaniem innych Ko\u015bcio\u0142\u00f3w. List ten by\u0142 niesiony przez diakonis\u0119, czyli mniszk\u0119, o imieniu Febe, kt\u00f3r\u0105 Aposto\u0142 bardzo poleca\u0142 braciom w Rzymie.
            Chc\u0105c opu\u015bci\u0107 Korynt, aby uda\u0107 si\u0119 do Jerozolimy, Pawe\u0142 dowiedzia\u0142 si\u0119, \u017ce \u017bydzi planowali zastawi\u0107 na niego sid\u0142a w drodze; dlatego, zamiast wsiada\u0107 na statek w porcie Kencrea do Jerozolimy, Pawe\u0142 wr\u00f3ci\u0142 i kontynuowa\u0142 podr\u00f3\u017c przez Macedoni\u0119. Towarzyszyli mu Sopater, syn Pyrrusa z Berei, Arystarch i Sekundus z Tesaloniki, Gajus z Derbe i Tymoteusz z Listry, Tychik i Trofim z Azji. Ci towarzyszyli mu a\u017c do Filippi; potem, z wyj\u0105tkiem \u0141ukasza, przeszli do Troady z poleceniem, aby tam na niego czekali, podczas gdy on mia\u0142 pozosta\u0107 w tym mie\u015bcie a\u017c do \u015bwi\u0105t paschalnych. Po tym \u015bwi\u0119cie Pawe\u0142 i \u0141ukasz w pi\u0119\u0107 dni \u017ceglugi dotarli do Troady i zatrzymali si\u0119 tam na siedem dni.
            Zdarzy\u0142o si\u0119, \u017ce w przeddzie\u0144 wyjazdu Paw\u0142a by\u0142 pierwszy dzie\u0144 tygodnia, to jest niedziela, w kt\u00f3rej wierni zwykle gromadzili si\u0119, aby s\u0142ucha\u0107 S\u0142owa Bo\u017cego i uczestniczy\u0107 w boskich ofiarach. Mi\u0119dzy innymi czynili \u0142amanie chleba, to znaczy celebrowali Msz\u0119 \u015awi\u0119t\u0105, w kt\u00f3rej uczestniczyli wierni, przyjmuj\u0105c Cia\u0142o Pana pod postaci\u0105 chleba. Ju\u017c wtedy Msza by\u0142a uwa\u017cana za naj\u015bwi\u0119tszy i najwa\u017cniejszy akt u\u015bwi\u0119cenia dnia \u015bwi\u0105tecznego.
            Pawe\u0142, kt\u00f3ry mia\u0142 wyruszy\u0107 nast\u0119pnego dnia, przed\u0142u\u017cy\u0142 przem\u00f3wienie do p\u00f3\u017anej nocy, a aby o\u015bwietli\u0107 wieczernik, zapalono wiele lamp. Dzie\u0144 niedzielny, nocna pora, wieczernik na trzecim pi\u0119trze domu, wiele zapalonych lamp przyci\u0105gn\u0119\u0142o ogromny t\u0142um ludzi. Gdy wszyscy byli zaj\u0119ci rozwa\u017caniem Paw\u0142a, m\u0142odzieniec o imieniu Eutych, albo z pragnienia zobaczenia Aposto\u0142a, albo aby lepiej go us\u0142ysze\u0107, wspi\u0105\u0142 si\u0119 na okno i usiad\u0142 na parapecie. Z powodu panuj\u0105cego ciep\u0142a, jak i p\u00f3\u017anej godziny, a mo\u017ce z powodu zm\u0119czenia, m\u0142odzieniec zasn\u0105\u0142; a w \u015bnie, opadaj\u0105c pod ci\u0119\u017carem w\u0142asnego cia\u0142a, spad\u0142 na posadzk\u0119 publicznej drogi. S\u0142ycha\u0107 lament rozbrzmiewaj\u0105cy w zgromadzeniu; biegn\u0105 i znajduj\u0105 m\u0142odzie\u0144ca martwego.
            Pawe\u0142 natychmiast schodzi na d\u00f3\u0142 i, bior\u0105c go w ramiona, b\u0142ogos\u0142awi go, obejmuje i, z jego tchnieniem, a raczej z \u017cyw\u0105 wiar\u0105 w Boga, przywraca mu nowe \u017cycie. Po dokonaniu tego cudu, nie zwa\u017caj\u0105c na oklaski, kt\u00f3re rozbrzmiewa\u0142y zewsz\u0105d, zn\u00f3w wszed\u0142 do wieczernika i kontynuowa\u0142 nauczanie a\u017c do rana.
            Wielka troska wiernych w Troadzie, aby uczestniczy\u0107 w \u015bwi\u0119tych funkcjach, powinna by\u0107 bod\u017acem dla wszystkich chrze\u015bcijan do u\u015bwi\u0119cania dni \u015bwi\u0105tecznych przez dzie\u0142a pobo\u017cno\u015bci, szczeg\u00f3lnie przez pobo\u017cne s\u0142uchanie \u015awi\u0119tej Mszy i s\u0142uchanie s\u0142owa Bo\u017cego, nawet z pewnym niedogodno\u015bciami.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XVII. Kazanie \u015bw. Paw\u0142a w Milecie \u2014 Jego podr\u00f3\u017c do Cezarei \u2014 Proroctwo Agabosa \u2014 Rok Pa\u0144ski 58<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Po zako\u0144czeniu tego zgromadzenia, kt\u00f3re trwa\u0142o oko\u0142o dwudziestu czterech godzin, niezmordowany Aposto\u0142 wyruszy\u0142 ze swoimi towarzyszami do Mityleny, szlachetnego miasta na wyspie Lesbos. St\u0105d, kontynuuj\u0105c podr\u00f3\u017c, w kilka dni dotar\u0142 do Miletu, miasta w Karji, prowincji Azji Mniejszej. Aposto\u0142 nie chcia\u0142 zatrzymywa\u0107 si\u0119 w Efezie, aby nie by\u0107 zmuszonym przez tych chrze\u015bcijan, kt\u00f3rzy go serdecznie kochali, do zbyt d\u0142ugiego wstrzymywania si\u0119. Spieszy\u0142, aby dotrze\u0107 do Jerozolimy na \u015bwi\u0119to Pi\u0119\u0107dziesi\u0105tnicy. Z Miletu Pawe\u0142 wys\u0142a\u0142 do Efezu, aby powiadomi\u0107 biskup\u00f3w i kap\u0142an\u00f3w tego miasta oraz pobliskich prowincji o swoim przybyciu, zapraszaj\u0105c ich do odwiedzenia go i ewentualnego om\u00f3wienia spraw wiary, je\u015bli zajdzie taka potrzeba. Przybyli w du\u017cej liczbie.
            Gdy \u015bw. Pawe\u0142 zobaczy\u0142 si\u0119 otoczony przez tych czcigodnych kaznodziej\u00f3w Ewangelii, zacz\u0105\u0142 im przedstawia\u0107 cierpienia, kt\u00f3re znosi\u0142 dzie\u0144 i noc z powodu pu\u0142apek \u017byd\u00f3w. \u201eTeraz id\u0119 do Jerozolimy\u201d, m\u00f3wi\u0142, \u201epoci\u0105gni\u0119ty przez Ducha \u015awi\u0119tego, kt\u00f3ry w ka\u017cdym miejscu, gdzie przechodz\u0119, ukazuje mi \u0142a\u0144cuchy i cierpienia, kt\u00f3re w tym mie\u015bcie na mnie czekaj\u0105. Ale nic z tego mnie nie przera\u017ca, ani nie uwa\u017cam swojego \u017cycia za cenniejsze od mojego obowi\u0105zku. Ma\u0142o mnie obchodzi, czy \u017cyj\u0119, czy umieram, byleby zako\u0144czy\u0107 moj\u0105 bieg, sk\u0142adaj\u0105c chwalebne \u015bwiadectwo Ewangelii, kt\u00f3r\u0105 Jezus Chrystus mi powierzy\u0142. Ju\u017c nie zobaczycie mojego oblicza, ale dbajcie o siebie i o ca\u0142e stado, nad kt\u00f3rym Duch \u015awi\u0119ty ustanowi\u0142 was biskupami, aby\u015bcie rz\u0105dzili Ko\u015bcio\u0142em Bo\u017cym, nabytym przez Jego cenn\u0105 krew\u201d. Nast\u0119pnie przeszed\u0142 do ostrze\u017cenia ich, \u017ce po jego odej\u015bciu pojawi\u0105 si\u0119 drapie\u017cne wilki i przewrotni ludzie, aby zniszczy\u0107 nauk\u0119 Jezusa Chrystusa. Po tych s\u0142owach wszyscy ukl\u0119kli i wsp\u00f3lnie si\u0119 modlili. Nikt nie m\u00f3g\u0142 powstrzyma\u0107 \u0142ez, a wszyscy rzucali si\u0119 Paw\u0142owi na szyj\u0119, sk\u0142adaj\u0105c mu tysi\u0105ce poca\u0142unk\u00f3w. Szczeg\u00f3lnie byli niepocieszeni z powodu s\u0142\u00f3w, \u017ce ju\u017c nie zobacz\u0105 jego oblicza. Aby jeszcze przez chwil\u0119 cieszy\u0107 si\u0119 jego s\u0142odkim towarzystwem, odprowadzili go a\u017c do statku i nie bez pewnego rodzaju przemocy rozstali si\u0119 z ich drogim mistrzem.
            Pawe\u0142 wraz ze swoimi towarzyszami z Miletu przeszed\u0142 na wysp\u0119 Kos, bardzo znan\u0105 z powodu \u015bwi\u0105tyni pogan po\u015bwi\u0119conej Junonie i Eskulapowi. Nast\u0119pnego dnia dotarli do Rodos, wyspy bardzo s\u0142awnej, szczeg\u00f3lnie z powodu swojego Kolosa, kt\u00f3ry by\u0142 pos\u0105giem o niezwyk\u0142ej wysoko\u015bci i wielko\u015bci. Stamt\u0105d przybyli do Patary, stolicy Licji, bardzo znanej z wielkiej \u015bwi\u0105tyni po\u015bwi\u0119conej bogu Apollinowi. St\u0105d \u017ceglowali a\u017c do Tyru, gdzie statek mia\u0142 zostawi\u0107 sw\u00f3j \u0142adunek.
            Tyr jest g\u0142\u00f3wnym miastem Fenicji, obecnie nazywanym Sur, nad brzegiem Morza \u015ar\u00f3dziemnego. Gdy tylko wysiedli, znale\u017ali kilku prorok\u00f3w, kt\u00f3rzy zapowiadali z\u0142o, kt\u00f3re czeka\u0142o \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a w Jerozolimie, i chcieli go odwie\u015b\u0107 od tej podr\u00f3\u017cy. Ale on, po siedmiu dniach, chcia\u0142 wyruszy\u0107. Ci dobrzy chrze\u015bcijanie, z \u017conami i dzie\u0107mi, odprowadzili go poza miasto, gdzie, kl\u0119kaj\u0105c na pla\u017cy, modlili si\u0119 z nim. Nast\u0119pnie, wymieniaj\u0105c najserdeczniejsze pozdrowienia, wsiedli na statek i byli odprowadzani spojrzeniami Sydon\u00f3w, a\u017c odleg\u0142o\u015b\u0107 statku znikn\u0119\u0142a im z oczu. Po przybyciu do Tolemaidy zatrzymali si\u0119 na jeden dzie\u0144, aby pozdrowi\u0107 i pocieszy\u0107 tych chrze\u015bcijan w wierze; kontynuuj\u0105c swoj\u0105 drog\u0119, dotarli do Cezarei.
            Tam Pawe\u0142 zosta\u0142 przyj\u0119ty z rado\u015bci\u0105 przez diakona Filipa. Ten \u015bwi\u0119ty ucze\u0144, po g\u0142oszeniu Samarytanom, eunuchowi kr\u00f3lowej Kandaki i w wielu miastach Palestyny, osiedli\u0142 si\u0119 w Cezarei, aby dba\u0107 o dusze, kt\u00f3re odrodzi\u0142 w Jezusie Chrystusie.
            W tych czasach do Cezarei przyby\u0142 prorok Agabos i, odwiedzaj\u0105c \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a, zdj\u0105\u0142 z siebie pas i, zwi\u0105zawszy nim swoje nogi i r\u0119ce, powiedzia\u0142: \u201eOto, co Duch \u015awi\u0119ty wyra\u017anie mi m\u00f3wi: cz\u0142owiek, do kt\u00f3rego nale\u017cy ten pas, b\u0119dzie w ten spos\u00f3b zwi\u0105zany przez \u017byd\u00f3w w Jerozolimie\u201d.
            Proroctwo Agabosa poruszy\u0142o wszystkich obecnych, poniewa\u017c coraz bardziej ujawnia\u0142y si\u0119 z\u0142a, kt\u00f3re czeka\u0142y na \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a w Jerozolimie; dlatego sami towarzysze Paw\u0142a, p\u0142acz\u0105c, prosili go, aby tam nie szed\u0142. Ale Pawe\u0142 odwa\u017cnie odpowiada\u0142: \u201eProsz\u0119 was, nie p\u0142aczcie. Wasze \u0142zy tylko zwi\u0119kszaj\u0105 smutek w moim sercu. Wiedzcie, \u017ce jestem got\u00f3w nie tylko znosi\u0107 \u0142a\u0144cuchy, ale tak\u017ce stawi\u0107 czo\u0142a \u015bmierci dla imienia Jezusa Chrystusa\u201d.
            Wtedy wszyscy, dostrzegaj\u0105c wol\u0119 Bo\u017c\u0105 w determinacji \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a, powiedzieli jednym g\u0142osem: \u201eNiech si\u0119 stanie wola Pana\u201d. Po tych s\u0142owach wyruszyli w kierunku Jerozolimy z pewnym Mnazonem, kt\u00f3ry by\u0142 uczniem i na\u015bladowc\u0105 Jezusa Chrystusa. Mia\u0142 sta\u0142e miejsce zamieszkania w Jerozolimie i szed\u0142 z nimi, aby przyj\u0105\u0107 ich do swojego domu.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XVIII. \u015aw. Pawe\u0142 stawia si\u0119 \u015bw. Jakubowi \u2014 \u017bydzi czyhaj\u0105 na niego \u2014 Przemawia do ludu \u2014 Zwraca si\u0119 do arcykap\u0142ana \u2014 Rok Pa\u0144ski 59<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Przechodzimy teraz do opowiadania o d\u0142ugiej serii cierpie\u0144 i prze\u015bladowa\u0144, kt\u00f3re \u015bwi\u0119ty Aposto\u0142 znosi\u0142 przez cztery lata uwi\u0119zienia. B\u00f3g chcia\u0142 przygotowa\u0107 swojego s\u0142ug\u0119 do tych walk, daj\u0105c mu je pozna\u0107 znacznie wcze\u015bniej; w rzeczywisto\u015bci przewidziane z\u0142a powoduj\u0105 mniejsze przera\u017cenie, a cz\u0142owiek jest bardziej sk\u0142onny je znosi\u0107. Gdy Pawe\u0142 z towarzyszami dotar\u0142 do Jerozolimy, zostali przyj\u0119ci przez chrze\u015bcijan tego miasta z oznakami najwi\u0119kszej \u017cyczliwo\u015bci. Nast\u0119pnego dnia poszli odwiedzi\u0107 biskupa miasta, kt\u00f3rym by\u0142 \u015bw. Jakub Mniejszy, u kt\u00f3rego zebrali si\u0119 r\u00f3wnie\u017c g\u0142\u00f3wni kap\u0142ani diecezji. Pawe\u0142 opowiedzia\u0142 o cudach, kt\u00f3re B\u00f3g uczyni\u0142 przez jego pos\u0142ug\u0119 w\u015br\u00f3d pogan, za co wszyscy z ca\u0142ego serca dzi\u0119kowali Panu.
            Ostrzegli jednak Paw\u0142a o niebezpiecze\u0144stwie, kt\u00f3re na niego czyha\u0142o. \u201eWielu \u017byd\u00f3w\u201d, powiedzieli mu, \u201enawr\u00f3ci\u0142o si\u0119 na wiar\u0119, a wielu z nich jest bardzo przywi\u0105zanych do obrzezania i ceremonii prawnych. Teraz, wiedz\u0105c, \u017ce zwalniasz pogan z tych obrz\u0119d\u00f3w, jest straszna nienawi\u015b\u0107 przeciwko tobie. Dlatego musisz pokaza\u0107, \u017ce nie jeste\u015b wrogiem \u017byd\u00f3w. Zr\u00f3b w ten spos\u00f3b: w czasie, gdy czterej \u017bydzi maj\u0105 w tych dniach wype\u0142ni\u0107 \u015blub, we\u017amiesz udzia\u0142 w ceremonii i pokryjesz koszty, kt\u00f3re s\u0105 potrzebne na t\u0119 uroczysto\u015b\u0107\u201d.
            Pawe\u0142 szybko przyj\u0105\u0142 m\u0105dr\u0105 rad\u0119 i wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w tym dziele pobo\u017cno\u015bci. Uda\u0142 si\u0119 do \u015bwi\u0105tyni, a ceremonia zbli\u017ca\u0142a si\u0119 ku ko\u0144cowi, gdy niekt\u00f3rzy \u017bydzi przybyli z Azji wzburzyli lud przeciwko niemu, krzycz\u0105c: \u201ePomocy, Izraelici, pomocy! Ten cz\u0142owiek jest tym, kt\u00f3ry wsz\u0119dzie g\u0142osi przeciwko ludowi, przeciwko prawu i przeciwko tej samej \u015bwi\u0105tyni. Nie waha\u0142 si\u0119 naruszy\u0107 jej \u015bwi\u0119to\u015bci, wprowadzaj\u0105c do niej pogan\u201d.
            Chocia\u017c te oskar\u017cenia by\u0142y oszczerstwami, jednak ca\u0142e miasto si\u0119 wzburzy\u0142o, a gdy zebra\u0142 si\u0119 wielki t\u0142um, wzi\u0119li \u015bw. Paw\u0142a, wyci\u0105gn\u0119li go z \u015bwi\u0105tyni, aby go zabi\u0107 jako blu\u017anierc\u0119. Ale ha\u0142as zamieszania dotar\u0142 do rzymskiego trybuna, kt\u00f3ry natychmiast przyby\u0142 z \u017co\u0142nierzami. Buntownicy, widz\u0105c stra\u017cnik\u00f3w, przestali bi\u0107 Paw\u0142a i oddali go trybunowi, kt\u00f3ry, ka\u017c\u0105c go zwi\u0105za\u0107, rozkaza\u0142, aby go zaprowadzono do wie\u017cy Antonii, kt\u00f3ra by\u0142a fortec\u0105 i kwater\u0105 \u017co\u0142nierzy blisko \u015bwi\u0105tyni. Lisjasz, takie by\u0142o imi\u0119 trybuna, pragn\u0105\u0142 pozna\u0107 pow\u00f3d tego zamieszania, ale nic nie m\u00f3g\u0142 si\u0119 dowiedzie\u0107, poniewa\u017c krzyki i wrzaski ludu zag\u0142usza\u0142y ka\u017cdy g\u0142os. Gdy Pawe\u0142 wchodzi\u0142 po schodach fortecy, \u017co\u0142nierze musieli go nosi\u0107 na r\u0119kach, aby wydosta\u0107 go z r\u0105k \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy, nie mog\u0105c go mie\u0107 w swojej mocy, krzyczeli: \u201eZabij go, usu\u0144 go z tego \u015bwiata\u201d.
            Gdy mia\u0142 wej\u015b\u0107 do wie\u017cy, przem\u00f3wi\u0142 w greckim do trybuna: \u201eCzy mog\u0119 ci powiedzie\u0107 jedno s\u0142owo?\u201d Trybun zdziwi\u0142 si\u0119, \u017ce m\u00f3wi\u0142 po grecku i powiedzia\u0142 mu: \u201eCzy znasz grek\u0119? Czy nie jeste\u015b tym Egipcjaninem, kt\u00f3ry niedawno wzbudzi\u0142 bunt i prowadzi\u0142 ze sob\u0105 na pustyni\u0119 czterech tysi\u0119cy morderc\u00f3w?\u201d \u201eNie, z pewno\u015bci\u0105\u201d, odpowiedzia\u0142 Pawe\u0142, \u201ejestem \u017bydem, obywatelem Tarsu, miasta Cylicji. Ale, prosz\u0119, pozw\u00f3l mi m\u00f3wi\u0107 do ludu\u201d. Gdy mu to pozwolono, Pawe\u0142, z schod\u00f3w wie\u017cy, podni\u00f3s\u0142 nieco r\u0119k\u0119 obci\u0105\u017con\u0105 \u0142a\u0144cuchami, da\u0142 znak ludowi, aby milczeli, i zacz\u0105\u0142 przedstawia\u0107 to, co dotyczy\u0142o jego ojczyzny, jego nawr\u00f3cenia i jego nauczania, oraz jak B\u00f3g przeznaczy\u0142 go do g\u0142oszenia wiary w\u015br\u00f3d pogan.
            Lud s\u0142ucha\u0142 go w g\u0142\u0119bokim milczeniu a\u017c do tych ostatnich s\u0142\u00f3w; ale gdy us\u0142ysza\u0142, \u017ce m\u00f3wi o poganach, jakby poruszony tysi\u0105cem furii, wybuch\u0142 w szale\u0144czym krzyku, a jedni z gniewu zrzucali swoje szaty na ziemi\u0119, inni sypali w powietrze py\u0142, a wszyscy krzyczeli: \u201eTen jest niegodny \u017cycia, niech b\u0119dzie usuni\u0119ty z tego \u015bwiata!\u201d
            Trybun, kt\u00f3ry nic nie zrozumia\u0142 z przem\u00f3wienia \u015bw. Paw\u0142a, poniewa\u017c m\u00f3wi\u0142 w j\u0119zyku hebrajskim, obawiaj\u0105c si\u0119, \u017ce lud mo\u017ce doprowadzi\u0107 do powa\u017cnych eksces\u00f3w, rozkaza\u0142 swoim \u017co\u0142nierzom, aby zabrali Paw\u0142a z ich r\u0105k i zaprowadzili go z powrotem do wie\u017cy. B\u00f3g jednak chcia\u0142 pocieszy\u0107 swojego s\u0142ug\u0119 za to, co znosi\u0142 tego dnia. W nocy ukaza\u0142 mu si\u0119 i powiedzia\u0142: \u201eOdwagi! Trzeba, aby\u015b i w Rzymie za\u015bwiadczy\u0142 o Mnie, tak jak uczyni\u0142e\u015b to w Jeruzalem\u201d.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XIX. Czterdziestu \u017byd\u00f3w zobowi\u0105zuje si\u0119 przysi\u0119g\u0105 zabi\u0107 \u015bw. Paw\u0142a \u2014 Jego siostrzeniec odkrywa spisek \u2014 Zostaje przeniesiony do Cezarei \u2014 Rok Pa\u0144ski 59<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>\u017bydzi, widz\u0105c, \u017ce ich plan si\u0119 nie powi\u00f3d\u0142, sp\u0119dzili nast\u0119pn\u0105 noc opracowuj\u0105c r\u00f3\u017cne projekty. Czterdziestu z nich podj\u0119\u0142o desperack\u0105 decyzj\u0119, aby zobowi\u0105za\u0107 si\u0119 przysi\u0119g\u0105, \u017ce nie b\u0119d\u0105 je\u015b\u0107 ani pi\u0107, dop\u00f3ki nie zabij\u0105 Paw\u0142a. Po uknuciu tego spisku udali si\u0119 do arcykap\u0142an\u00f3w i starszych, opowiadaj\u0105c im o swoim zamiarze. \u201eAby mie\u0107 tego \u0142otra w swoich r\u0119kach\u201d, dodali, \u201eznale\u017ali\u015bmy pewny spos\u00f3b; pozostaje tylko, aby\u015bcie nam pomogli. Powiedzcie trybunowi, w imieniu Sanhedrynu, \u017ce chcecie ponownie zbada\u0107 niekt\u00f3re punkty sprawy Paw\u0142a i \u017ce zatem powinni go przedstawi\u0107 ponownie jutro. On na pewno zgodzi si\u0119 na pro\u015bb\u0119. Ale b\u0105d\u017acie pewni, \u017ce zanim Pawe\u0142 zostanie doprowadzony przed was, my go zniszczymy w\u0142asnymi r\u0119kami\u201d. Starsi pochwalili plan i obiecali wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107.
            Albo dlatego, \u017ce kto\u015b z konspirator\u00f3w nie zachowa\u0142 tajemnicy, albo dlatego, \u017ce nie zadbali o zamkni\u0119cie drzwi, gdy knuli sw\u00f3j plan, pewne jest, \u017ce zostali odkryci. Syn siostry Paw\u0142a dowiedzia\u0142 si\u0119 o wszystkim i, biegn\u0105c do wie\u017cy, zdo\u0142a\u0142 przej\u015b\u0107 mi\u0119dzy stra\u017cnikami, stawi\u0107 si\u0119 przed wujkiem i opowiedzie\u0107 mu ca\u0142y spisek. Pawe\u0142 dobrze pouczy\u0142 siostrze\u0144ca, jak ma post\u0105pi\u0107. Nast\u0119pnie wezwa\u0142 \u017co\u0142nierza, kt\u00f3ry sta\u0142 na stra\u017cy, i powiedzia\u0142 mu: \u201eProsz\u0119, aby\u015b zaprowadzi\u0142 tego m\u0142odzie\u0144ca do dow\u00f3dcy; ma co\u015b do przekazania\u201d.
            Setnik zaprowadzi\u0142 go do dow\u00f3dcy i powiedzia\u0142: \u201eTen Pawe\u0142, kt\u00f3ry jest w wi\u0119zieniu, prosi\u0142 mnie, abym zaprowadzi\u0142 ci tego m\u0142odzie\u0144ca, poniewa\u017c ma co\u015b do powiedzenia\u201d. Dow\u00f3dca wzi\u0105\u0142 m\u0142odzie\u0144ca za r\u0119k\u0119 i, odprowadzaj\u0105c go na bok, zapyta\u0142, co ma do przekazania. \u201e\u017bydzi\u201d, odpowiedzia\u0142, \u201euzgodnili, aby jutro poprosi\u0107 ci\u0119 o doprowadzenie Paw\u0142a do Sanhedrynu, pod pretekstem ch\u0119ci dok\u0142adniejszego zbadania jego sprawy. Ale nie s\u0142uchaj ich: wiedz, \u017ce zastawiaj\u0105 na niego pu\u0142apk\u0119, a czterdziestu z nich zobowi\u0105za\u0142o si\u0119 straszn\u0105 przysi\u0119g\u0105, \u017ce nie b\u0119d\u0105 je\u015b\u0107 ani pi\u0107, dop\u00f3ki go nie zabij\u0105. Teraz s\u0105 gotowi do dzia\u0142ania, czekaj\u0105c tylko na twoj\u0105 zgod\u0119\u201d. \u201eDobrze\u201d, powiedzia\u0142 dow\u00f3dca, \u201edobrze zrobi\u0142e\u015b, m\u00f3wi\u0105c mi te rzeczy. Teraz mo\u017cesz i\u015b\u0107, ale nie m\u00f3w nikomu, \u017ce mi to ujawni\u0142e\u015b\u201d.
            Z tej desperackiej decyzji Lizjasz zrozumia\u0142, \u017ce d\u0142u\u017csze zatrzymywanie Paw\u0142a w Jerozolimie r\u00f3wna si\u0119 pozostawieniu go w niebezpiecze\u0144stwie, z kt\u00f3rego by\u0107 mo\u017ce nie m\u00f3g\u0142by go uratowa\u0107. Dlatego, bez wahania, wezwa\u0142 dw\u00f3ch setnik\u00f3w i powiedzia\u0142 im: \u201ePrzygotujcie dwustu \u017co\u0142nierzy piechoty i tylu samo uzbrojonych w w\u0142\u00f3cznie, z siedemdziesi\u0119cioma je\u017ad\u017acami, i niech eskortuj\u0105 Paw\u0142a do Cezarei. Przygotujcie tak\u017ce wierzchowca dla niego, aby zosta\u0142 tam bezpiecznie doprowadzony i stawi\u0142 si\u0119 przed namiestnikiem Feliksem\u201d. Trybun towarzyszy\u0142 Paw\u0142owi z listem do gubernatora, kt\u00f3ry brzmia\u0142:
            \u201eKlaudiusz Lizjasz do najznakomitszego namiestnika Feliksa, pozdrowienia. Przesy\u0142am ci tego cz\u0142owieka, kt\u00f3ry, wzi\u0119ty przez \u017byd\u00f3w, by\u0142 na skraju bycia przez nich zabitym. Przybywszy z moimi \u017co\u0142nierzami, odebra\u0142em go z ich r\u0105k, dowiedziawszy si\u0119, \u017ce jest obywatelem rzymskim. Chc\u0105c si\u0119 dowiedzie\u0107, o jakie przest\u0119pstwo jest oskar\u017cany, doprowadzi\u0142em go do Sanhedrynu i znalaz\u0142em, \u017ce jest oskar\u017cany o sprawy dotycz\u0105ce ich prawa, ale bez \u017cadnej winy, kt\u00f3ra zas\u0142ugiwa\u0142aby na \u015bmier\u0107 lub wi\u0119zienie. Ale poniewa\u017c zosta\u0142em poinformowany, \u017ce czyha na niego spisek \u015bmierci, postanowi\u0142em wys\u0142a\u0107 go do ciebie, jednocze\u015bnie zapraszaj\u0105c jego oskar\u017cycieli, aby stawili si\u0119 przed twoim trybuna\u0142em, aby przedstawi\u0107 swoje oskar\u017cenia przeciwko niemu. Bywaj zdr\u00f3w!\u201d
            W wykonaniu otrzymanych rozkaz\u00f3w, tej samej nocy \u017co\u0142nierze wyruszyli z Paw\u0142em i doprowadzili go do Antipatris, miasta po\u0142o\u017conego w po\u0142owie drogi mi\u0119dzy Jerozolim\u0105 a Cezare\u0105. W tym punkcie trasy, nie obawiaj\u0105c si\u0119 ju\u017c ataku ze strony \u017byd\u00f3w, odes\u0142ali czterystu \u017co\u0142nierzy do Jerozolimy, a Pawe\u0142, w towarzystwie tylko siedemdziesi\u0119ciu je\u017ad\u017ac\u00f3w, dotar\u0142 nast\u0119pnego dnia do Cezarei.
            Tak B\u00f3g, w najprostszy spos\u00f3b, uwalnia\u0142 swojego Aposto\u0142a z powa\u017cnego niebezpiecze\u0144stwa i sprawia\u0142, \u017ce plany ludzi zawsze okazuj\u0105 si\u0119 daremne, gdy s\u0105 sprzeczne z wol\u0105 bosk\u0105.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XX. Pawe\u0142 przed namiestnikiem \u2014 Jego oskar\u017cyciele i jego obrona \u2014 Rok Pa\u0144ski 59<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Nast\u0119pnego dnia Pawe\u0142 dotar\u0142 do Cezarei i zosta\u0142 przedstawiony namiestnikowi z listem kapitana Lizjusza. Po przeczytaniu listu, namiestnik wezwa\u0142 Paw\u0142a na bok i, dowiedziawszy si\u0119, \u017ce jest z Tarsu, powiedzia\u0142 mu: \u201eB\u0119d\u0119 ci\u0119 s\u0142ucha\u0142, gdy przyb\u0119d\u0105 twoi oskar\u017cyciele\u201d. Tymczasem kaza\u0142 go strzec w wi\u0119zieniu swojego pa\u0142acu.
            Czterdziestu spiskowc\u00f3w, gdy zobaczyli, \u017ce ich plan si\u0119 nie powi\u00f3d\u0142, pozostali oszo\u0142omieni. Mo\u017cna uwierzy\u0107, \u017ce, nie zwa\u017caj\u0105c na z\u0142o\u017con\u0105 przysi\u0119g\u0119, zacz\u0119li je\u015b\u0107 i pi\u0107, aby kontynuowa\u0107 sw\u00f3j spisek. W porozumieniu z arcykap\u0142anem, starszymi i pewnym Tertullosem, znanym m\u00f3wc\u0105, wyruszyli do Cezarei, gdzie dotarli pi\u0119\u0107 dni po przybyciu Paw\u0142a. Gdy wszyscy stawili si\u0119 przed gubernatorem, Tertullos zacz\u0105\u0142 m\u00f3wi\u0107 przeciwko Paw\u0142owi: \u201eZnale\u017ali\u015bmy tego cz\u0142owieka, kt\u00f3ry jest zaraz\u0105, kt\u00f3ry wzbudza zamieszki w\u015br\u00f3d wszystkich \u017byd\u00f3w na \u015bwiecie. On jest przyw\u00f3dc\u0105 sekty Nazarejczyk\u00f3w. Pr\u00f3bowa\u0142 tak\u017ce zbezcze\u015bci\u0107 nasz\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0119, a my go aresztowali\u015bmy. Chcieli\u015bmy go os\u0105dzi\u0107 wed\u0142ug naszego prawa, ale interweniowa\u0142 dow\u00f3dzca Lizjusz, kt\u00f3ry si\u0142\u0105 odebra\u0142 nam go. On nakaza\u0142, aby jego oskar\u017cyciele stawili si\u0119 przed tob\u0105. Teraz jeste\u015bmy tutaj. Badaj\u0105c go, sam mo\u017cesz stwierdzi\u0107 winy, kt\u00f3re mu przypisujemy\u201d. To, co twierdzi\u0142 Tertullos, zosta\u0142o potwierdzone przez obecnych \u017byd\u00f3w.
            Pawe\u0142, maj\u0105c od namiestika mo\u017cliwo\u015b\u0107 odpowiedzi, zacz\u0105\u0142 si\u0119 broni\u0107 w ten spos\u00f3b: \u201ePoniewa\u017c, najznakomitszy Feliksie, od wielu lat rz\u0105dzisz tym krajem, z pewno\u015bci\u0105 jeste\u015b w stanie pozna\u0107 rzeczy, kt\u00f3re si\u0119 tutaj wydarzy\u0142y. Z ch\u0119ci\u0105 broni\u0119 si\u0119 przed tob\u0105. Jak mo\u017cesz stwierdzi\u0107, nie min\u0119\u0142o wi\u0119cej ni\u017c dwana\u015bcie dni, odk\u0105d przyby\u0142em do Jerozolimy, aby odda\u0107 cze\u015b\u0107. W tym kr\u00f3tkim czasie nikt nie mo\u017ce powiedzie\u0107, \u017ce znalaz\u0142 mnie w \u015bwi\u0105tyni lub w synagogach, ani w \u017cadnym innym miejscu publicznym czy prywatnym, aby dyskutowa\u0107 z kimkolwiek, ani aby gromadzi\u0107 t\u0142umy czy wzbudza\u0107 zamieszki. Nie mog\u0105 udowodni\u0107 \u017cadnej z oskar\u017ce\u0144, kt\u00f3re mi stawiaj\u0105. Ale przyznaj\u0119, \u017ce pod\u0105\u017cam drog\u0105, kt\u00f3r\u0105 oni nazywaj\u0105 sekt\u0105, s\u0142u\u017c\u0105c w ten spos\u00f3b Bogu naszych ojc\u00f3w, wierz\u0105c we wszystko, co jest zgodne z Prawem i co jest napisane w Prorokach. Mam w Bogu t\u0119 sam\u0105 nadziej\u0119, kt\u00f3r\u0105 oni r\u00f3wnie\u017c maj\u0105, \u017ce nast\u0105pi zmartwychwstanie sprawiedliwych i niesprawiedliwych. Dlatego tak\u017ce staram si\u0119 zawsze mie\u0107 nieskaziteln\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 przed Bogiem i lud\u017ami. Po wielu latach przyby\u0142em, aby przynie\u015b\u0107 ja\u0142mu\u017cny mojemu narodowi i z\u0142o\u017cy\u0107 ofiary. Gdy by\u0142em zaj\u0119ty tymi rytua\u0142ami oczyszczenia, bez t\u0142umu ani zamieszania, niekt\u00f3rzy \u017bydzi z Azji znale\u017ali mnie w \u015bwi\u0105tyni. Powinni byli stawi\u0107 si\u0119 przed tob\u0105, aby mnie oskar\u017cy\u0107, je\u015bli maj\u0105 co\u015b przeciwko mnie. Albo niech ci sami powiedz\u0105, czy znale\u017ali jak\u0105kolwiek win\u0119 we mnie, gdy stawi\u0142em si\u0119 przed Sanhedrynem, z wyj\u0105tkiem tej jedynej deklaracji, kt\u00f3r\u0105 g\u0142o\u015bno wyg\u0142osi\u0142em w\u015br\u00f3d nich: \u201eTo z powodu zmartwychwstania umar\u0142ych jestem dzi\u015b s\u0105dzony przed wami\u201d.
            Jego oskar\u017cyciele pozostali zdezorientowani i, patrz\u0105c na siebie, nie znajdowali s\u0142\u00f3w do wypowiedzenia. Sam namiestnik, ju\u017c sk\u0142onny do poparcia chrze\u015bcijan, wiedzia\u0142, \u017ce oni, daleko od bycia buntownikami, byli najbardziej pos\u0142usznymi i wiernymi spo\u015br\u00f3d jego poddanych. Ale nie chcia\u0142 wyda\u0107 wyroku i zastrzeg\u0142 sobie, aby wys\u0142ucha\u0107 go ponownie, gdy dow\u00f3dca Lizjusz przyb\u0119dzie z Jerozolimy do Cezarei. Tymczasem nakaza\u0142, aby Pawe\u0142 by\u0142 strze\u017cony, ale daj\u0105c mu pewn\u0105 swobod\u0119 i pozwalaj\u0105c jego przyjacio\u0142om na pomoc.
            Jaki\u015b czas p\u00f3\u017aniej namiestnik, by\u0107 mo\u017ce aby zadowoli\u0107 swoj\u0105 \u017con\u0119, kt\u00f3ra by\u0142a \u017byd\u00f3wk\u0105, wezwa\u0142 Paw\u0142a do siebie, aby us\u0142ysze\u0107 go m\u00f3wi\u0105cego o religii. Aposto\u0142 \u017cywo przedstawi\u0142 prawdy wiary, surowo\u015b\u0107 wyrok\u00f3w, kt\u00f3re B\u00f3g zarezerwowa\u0142 dla bezbo\u017cnych w \u017cyciu pozagrobowym, tak \u017ce Feliks, przestraszony i zaniepokojony, powiedzia\u0142: \u201eNa razie wystarczy; wys\u0142ucham ci\u0119 ponownie, gdy b\u0119d\u0119 mia\u0142 okazj\u0119\u201d. W rzeczywisto\u015bci wzywa\u0142 go wielokrotnie, ale nie po to, aby si\u0119 uczy\u0107 wiary, lecz maj\u0105c nadziej\u0119, \u017ce Pawe\u0142 zaoferuje mu pieni\u0105dze w zamian za wolno\u015b\u0107. Dlatego, chocia\u017c zna\u0142 niewinno\u015b\u0107 Paw\u0142a, trzyma\u0142 go w wi\u0119zieniu w Cezarei przez dwa lata. Tak post\u0119puj\u0105 ci chrze\u015bcijanie, kt\u00f3rzy, dla zysku doczesnego lub dla zadowolenia ludzi, sprzedaj\u0105 sprawiedliwo\u015b\u0107 i \u0142ami\u0105 naj\u015bwi\u0119tsze obowi\u0105zki sumienia i religii.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXI. Pawe\u0142 przed Festusem \u2014 Jego s\u0142owa do kr\u00f3la Agryppy \u2014 Rok Pa\u0144ski 60<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Min\u0119\u0142y ju\u017c dwa lata, odk\u0105d \u015bwi\u0119ty Aposto\u0142 by\u0142 przetrzymywany w wi\u0119zieniu, gdy po Feliksie nasta\u0142 nowy namiestnik o imieniu Festus. Trzy dni po obj\u0119ciu urz\u0119dowania nowy namiestnik uda\u0142 si\u0119 do Jerozolimy, a natychmiast przybyli do niego arcykap\u0142ani i g\u0142\u00f3wni \u017bydzi, aby odnowi\u0107 oskar\u017cenia przeciwko \u015bwi\u0119temu Aposto\u0142owi. Poprosili go o szczeg\u00f3ln\u0105 \u0142ask\u0119, aby doprowadzi\u0142 Paw\u0142a do Jerozolimy, aby m\u00f3g\u0142 by\u0107 os\u0105dzony przez Sanhedryn; w rzeczywisto\u015bci jednak mieli zamiar zamordowa\u0107 go w drodze. Festus, by\u0107 mo\u017ce ju\u017c ostrze\u017cony, by im nie ufa\u0107, odpowiedzia\u0142, \u017ce wkr\u00f3tce wr\u00f3ci do Cezarei; \u201eCi z was\u201d, powiedzia\u0142, \u201ekt\u00f3rzy maj\u0105 co\u015b przeciwko Paw\u0142owi, niech przyjd\u0105 ze mn\u0105, a wys\u0142ucham ich oskar\u017ce\u0144\u201d.
            Po kilku dniach Festus wr\u00f3ci\u0142 do Cezarei, a z nim \u017bydzi oskar\u017caj\u0105cy Paw\u0142a. Nast\u0119pnego dnia wezwa\u0142 \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a przed sw\u00f3j trybuna\u0142, a \u017bydzi postawili mu wiele powa\u017cnych oskar\u017ce\u0144, nie mog\u0105c jednak ich udowodni\u0107. Pawe\u0142 odpowiedzia\u0142 im kilkoma s\u0142owami, a jego oskar\u017cyciele zamilkli. Niemniej jednak Festus, pragn\u0105c zdoby\u0107 przychylno\u015b\u0107 \u017byd\u00f3w, zapyta\u0142 go, czy chcia\u0142by uda\u0107 si\u0119 do Jerozolimy, aby by\u0107 os\u0105dzonym przez Sanhedryn w jego obecno\u015bci. Zauwa\u017cywszy, \u017ce Festus sk\u0142ania\u0142 si\u0119 ku oddaniu go w r\u0119ce \u017byd\u00f3w, odpowiedzia\u0142: \u201eStoj\u0119 przed trybuna\u0142em Cezara, gdzie musz\u0119 by\u0107 os\u0105dzony. Nie uczyni\u0142em \u017bydom \u017cadnej krzywdy, jak dobrze wiesz. Je\u015bli wi\u0119c jestem winny i pope\u0142ni\u0142em co\u015b, co zas\u0142uguje na \u015bmier\u0107, nie odmawiam \u015bmierci; ale je\u015bli nie ma nic prawdziwego w oskar\u017ceniach, kt\u00f3re ci stawiaj\u0105, nikt nie ma prawa mnie im odda\u0107. Odwo\u0142uj\u0119 si\u0119 do Cezara\u201d. To odwo\u0142anie naszego Aposto\u0142a by\u0142o s\u0142uszne i zgodne z prawem rzymskim, poniewa\u017c gubernator wykazywa\u0142 gotowo\u015b\u0107 do oddania obywatela rzymskiego, uznanego za niewinnego, w r\u0119ce \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy za wszelk\u0105 cen\u0119 pragn\u0119li jego \u015bmierci. \u015awi\u0119ci Ojcowie zauwa\u017caj\u0105, \u017ce nie pragnienie \u017cycia, ale dobro Ko\u015bcio\u0142a sk\u0142oni\u0142o go do odwo\u0142ania si\u0119 do Rzymu, gdzie dzi\u0119ki boskiemu objawieniu wiedzia\u0142, ile musi pracowa\u0107 dla chwa\u0142y Boga i zbawienia dusz.
            Festus, po skonsultowaniu si\u0119 z rad\u0105, odpowiedzia\u0142: \u201eOdwo\u0142a\u0142e\u015b si\u0119 do Cezara, do Cezara p\u00f3jdziesz\u201d.
            Nied\u0142ugo potem do Cezarei przyby\u0142 kr\u00f3l Agryppa, syn tego Agryppy, kt\u00f3ry kaza\u0142 zabi\u0107 \u015bw. Jakuba Wi\u0119kszego i uwi\u0119zi\u0107 \u015bw. Piotra. Przyby\u0142 z siostr\u0105 Berenik\u0105, aby z\u0142o\u017cy\u0107 nale\u017cne ho\u0142dy nowemu namiestnikowi Judei. Po kilku dniach pobytu Festus opowiedzia\u0142 im o procesie Paw\u0142a. Agryppa wyrazi\u0142 pragnienie, aby go us\u0142ysze\u0107. Aby go zadowoli\u0107, Festus kaza\u0142 przygotowa\u0107 sal\u0119 z wielk\u0105 pomp\u0105 i, zapraszaj\u0105c na przes\u0142uchanie trybun\u00f3w i innych urz\u0119dnik\u00f3w, doprowadzi\u0142 Paw\u0142a przed oblicze Agryppy i Bereniki. \u201eOto\u201d, powiedzia\u0142 Festus, \u201eten cz\u0142owiek, przeciwko kt\u00f3remu z\u0142o\u017cy\u0142a mi skarg\u0119 ca\u0142a rzesza \u017byd\u00f3w, protestuj\u0105c g\u0142o\u015bno, \u017ce nie powinien ju\u017c \u017cy\u0107. Ja jednak nie znalaz\u0142em w nim nic, co zas\u0142ugiwa\u0142oby na \u015bmier\u0107. Niemniej jednak, poniewa\u017c odwo\u0142a\u0142 si\u0119 do trybuna\u0142u cesarskiego, musz\u0119 go wys\u0142a\u0107 do Rzymu. Ale poniewa\u017c nie mam nic pewnego do napisania naszemu w\u0142adcy, uzna\u0142em za stosowne przedstawi\u0107 go przed wami, a zw\u0142aszcza przed tob\u0105, o kr\u00f3lu Agryppo, aby\u015bcie, po przes\u0142uchaniu go, powiedzieli mi, co mam napisa\u0107, poniewa\u017c nie wydaje mi si\u0119 stosowne wysy\u0142a\u0107 wi\u0119\u017ania, nie okre\u015blaj\u0105c oskar\u017ce\u0144 przeciwko niemu\u201d.
            Agryppa, zwracaj\u0105c si\u0119 do Paw\u0142a, powiedzia\u0142: \u201eWolno ci m\u00f3wi\u0107 w swojej obronie\u201d. Pawe\u0142 zacz\u0105\u0142 m\u00f3wi\u0107 w ten spos\u00f3b: \u201eUwa\u017cam to za szcz\u0119\u015bcie, \u017ce mog\u0119 dzisiaj broni\u0107 si\u0119 przeciwko wszystkim zarzutom, jakie stawiaj\u0105 \u017bydzi, przed tob\u0105, kr\u00f3lu Agryppo, <\/a>kt\u00f3ry najlepiej znasz wszystkie zwyczaje i spory \u017byd\u00f3w. Dlatego prosz\u0119, wys\u0142uchaj mnie cierpliwie! <\/a>Wszyscy \u017bydzi znaj\u0105 moje \u017cycie. Od pocz\u0105tku up\u0142ywa\u0142o ono w\u015br\u00f3d mego narodu w Jerozolimie. <\/a>Wiedz\u0105 o mnie od dawna – gdyby\u017c chcieli za\u015bwiadczy\u0107! – \u017ce \u017cy\u0142em wed\u0142ug [zasad] najsurowszego stronnictwa naszej religii jako faryzeusz. <\/a>A teraz stoj\u0119 przed s\u0105dem, gdy\u017c spodziewam si\u0119 obietnicy, danej przez Boga ojcom naszym, <\/a>kt\u00f3rej spe\u0142nienia ma nadziej\u0119 doczeka\u0107 si\u0119 dwana\u015bcie naszych pokole\u0144, s\u0142u\u017c\u0105cych Bogu wytrwale we dnie i w nocy. Z powodu tej nadziei, kr\u00f3lu, oskar\u017cyli mnie \u017bydzi. <\/a>Dlaczego uwa\u017cacie za nieprawdopodobne, \u017ce B\u00f3g wskrzesza umar\u0142ych? <\/a>Przecie\u017c mnie samemu zdawa\u0142o si\u0119, \u017ce powinienem gwa\u0142townie wyst\u0119powa\u0107 przeciw imieniu Jezusa Nazarejczyka. <\/a>Uczyni\u0142em to te\u017c w Jerozolimie i wzi\u0105wszy upowa\u017cnienie od arcykap\u0142an\u00f3w, wtr\u0105ci\u0142em do wi\u0119zienia wielu \u015bwi\u0119tych, g\u0142osowa\u0142em przeciwko nim, gdy ich skazywano na \u015bmier\u0107, <\/a>i cz\u0119sto przymusza\u0142em ich karami do blu\u017anierstwa we wszystkich synagogach. Prze\u015bladowa\u0142em ich bez miary i \u015bciga\u0142em nawet po innych miastach. <\/a>Tak jecha\u0142em do Damaszku z upowa\u017cnienia i z polecenia najwy\u017cszych kap\u0142an\u00f3w. <\/a>W po\u0142udnie podczas drogi ujrza\u0142em, o kr\u00f3lu, \u015bwiat\u0142o z nieba, ja\u015bniejsze od s\u0142o\u0144ca, kt\u00f3re ogarn\u0119\u0142o mnie i moich towarzyszy podr\u00f3\u017cy. <\/a>Kiedy\u015bmy wszyscy upadli na ziemi\u0119, us\u0142ysza\u0142em g\u0142os, kt\u00f3ry m\u00f3wi\u0142 do mnie po hebrajsku: „Szawle, Szawle, dlaczego Mnie prze\u015bladujesz? Trudno ci wierzga\u0107 przeciwko o\u015bcieniowi”.<\/a>„Kto jeste\u015b, Panie?” – zapyta\u0142em. A Pan odpowiedzia\u0142: „Ja jestem Jezus, kt\u00f3rego ty prze\u015bladujesz. <\/a>Ale podnie\u015b si\u0119 i sta\u0144 na nogi, bo ukaza\u0142em si\u0119 tobie po to, aby ustanowi\u0107 ci\u0119 s\u0142ug\u0105 i \u015bwiadkiem tego, co zobaczy\u0142e\u015b, i tego, co ci objawi\u0119. <\/a>Obroni\u0119 ci\u0119 przed ludem i przed poganami, do kt\u00f3rych ci\u0119 posy\u0142am, <\/a>aby\u015b otworzy\u0142 im oczy i odwr\u00f3ci\u0142 od ciemno\u015bci do \u015bwiat\u0142a, od w\u0142adzy szatana do Boga. Aby przez wiar\u0119 we Mnie otrzymali odpuszczenie grzech\u00f3w i dziedzictwo ze \u015bwi\u0119tymi”. <\/a>Temu widzeniu z nieba nie mog\u0142em si\u0119 sprzeciwi\u0107, kr\u00f3lu Agryppo! <\/a>Lecz nawo\u0142ywa\u0142em najprz\u00f3d mieszka\u0144c\u00f3w Damaszku i Jerozolimy, a potem ca\u0142ej ziemi judzkiej, i pogan, aby pokutowali i nawr\u00f3cili si\u0119 do Boga, i pe\u0142nili uczynki godne pokuty.<\/a>Z tego powodu pochwycili mnie \u017bydzi w \u015bwi\u0105tyni i usi\u0142owali zabi\u0107. <\/a>Ale z pomoc\u0105 Bo\u017c\u0105 \u017cyj\u0119 do dzisiaj i daj\u0119 \u015bwiadectwo ma\u0142ym i wielkim, nie g\u0142osz\u0105c nic ponad to, co przepowiedzieli Prorocy i Moj\u017cesz <\/a>\u017ce Mesjasz ma cierpie\u0107, \u017ce pierwszy zmartwychwstanie, \u017ce g\u0142osi\u0107 b\u0119dzie \u015bwiat\u0142o zar\u00f3wno ludowi, jak i poganom\u201d.
            Festus przerwa\u0142 przem\u00f3wienie Aposto\u0142a i g\u0142o\u015bno zawo\u0142a\u0142: \u201eTracisz rozum, Pawle, wielka nauka doprowadza ci\u0119 do utraty rozs\u0105dku\u201d. Na co Pawe\u0142 odpowiedzia\u0142: \u201eNie trac\u0119 rozumu, dostojny Festusie, lecz s\u0142owa, kt\u00f3re m\u00f3wi\u0119, s\u0105 prawdziwe i przemy\u015blane. Zna te sprawy kr\u00f3l, do kt\u00f3rego \u015bmia\u0142o m\u00f3wi\u0119. Jestem przekonany, \u017ce nic z nich nie jest mu obce. Nie dzia\u0142o si\u0119 to bowiem w jakim\u015b zapad\u0142ym k\u0105cie. Czy wierzysz, kr\u00f3lu Agryppo, Prorokom? Wiem, \u017ce wierzysz\u201d. Agryppa powiedzia\u0142 do Paw\u0142a: \u201eNiewiele brakuje, a przekona\u0142by\u015b mnie i zrobi\u0142 ze mnie chrze\u015bcijanina\u201d. A Pawe\u0142 odpowiedzia\u0142: \u201eDa\u0142by B\u00f3g, aby pr\u0119dzej lub p\u00f3\u017aniejnie tylko ty, ale te\u017c wszyscy, kt\u00f3rzy mnie dzisiaj s\u0142uchaj\u0105, stali si\u0119 takimi, jakim ja jestem, z wyj\u0105tkiem tych wi\u0119z\u00f3w\u201d.
            Wtedy kr\u00f3l, gubernator, Berenika i inni wstali i, udaj\u0105c si\u0119 na bok, m\u00f3wili sobie nawzajem: \u201eTen cz\u0142owiek nie uczyni\u0142 nic, co zas\u0142ugiwa\u0142oby na \u015bmier\u0107 lub wi\u0119zienie\u201d. A Agryppa powiedzia\u0142 do Festusa: \u201eMo\u017cnaby zwolni\u0107 tego cz\u0142owieka, gdyby si\u0119 nie odwo\u0142a\u0142 do Cezara\u201d.
            Tak wi\u0119c przem\u00f3wienie Paw\u0142a, kt\u00f3re mia\u0142o przekona\u0107 wszystkich tych s\u0119dzi\u00f3w, nie przynios\u0142o \u017cadnego skutku, poniewa\u017c zamkn\u0119li swoje serca na \u0142aski, kt\u00f3re B\u00f3g chcia\u0142 im udzieli\u0107. To jest obraz tych chrze\u015bcijan, kt\u00f3rzy s\u0142uchaj\u0105 s\u0142owa Bo\u017cego, ale nie decyduj\u0105 si\u0119 wprowadzi\u0107 w \u017cycie dobre natchnienia, kt\u00f3re czasami czuj\u0105 rodzi\u0107 si\u0119 w sercu.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXII. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 wyrusza do Rzymu \u2014 Cierpi z powodu straszliwej burzy, z kt\u00f3rej zostaje uratowany wraz z towarzyszami \u2014 Rok Pa\u0144ski 60<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Kiedy Festus postanowi\u0142, \u017ce Pawe\u0142 zostanie przewieziony do Rzymu drog\u0105 morsk\u0105, on, razem z wieloma innymi wi\u0119\u017aniami, zosta\u0142 powierzony centurionowi imieniem Juliusz. Z nim byli jego dwaj wierni uczniowie Arystarch i \u0141ukasz. Weszli na statek pochodz\u0105cy z Adramyttion, nadmorskiego miasta Afryki. P\u0142yn\u0105c wzd\u0142u\u017c Palestyny, dotarli do Sydonu nast\u0119pnego dnia. Centurion, kt\u00f3ry ich towarzyszy\u0142, szybko zauwa\u017cy\u0142, \u017ce Pawe\u0142 nie jest zwyk\u0142ym cz\u0142owiekiem i, podziwiaj\u0105c jego cnoty, zacz\u0105\u0142 traktowa\u0107 go z szacunkiem. Po wysadzeniu w Sydonie da\u0142 mu pe\u0142n\u0105 wolno\u015b\u0107 odwiedzenia przyjaci\u00f3\u0142, sp\u0119dzenia z nimi czasu i otrzymania jakiego\u015b pocz\u0119stunku.
            Z Sydonu p\u0142yn\u0119li wzd\u0142u\u017c wybrze\u017cy wyspy Cypr, a poniewa\u017c wiatr by\u0142 do\u015b\u0107 przeciwny, przep\u0142yn\u0119li przez morze Cylicji i Pamfilii, kt\u00f3re jest cz\u0119\u015bci\u0105 Morza \u015ar\u00f3dziemnego, i dotarli do Miry, miasta Licji. Tutaj centurion, znajduj\u0105c statek, kt\u00f3ry z Aleksandrii p\u0142yn\u0105\u0142 do W\u0142och z \u0142adunkiem zbo\u017ca, przeni\u00f3s\u0142 na niego swoich pasa\u017cer\u00f3w. Jednak p\u0142yn\u0105c bardzo wolno, mieli wiele trudno\u015bci, aby dotrze\u0107 do wyspy Krety, dzi\u015b zwanej Kand\u0105. Zatrzymali si\u0119 w miejscu zwanym Dobry Port, blisko Salmone, miasta tej wyspy.
            Poniewa\u017c pora roku by\u0142a ju\u017c bardzo zaawansowana, Pawe\u0142, z pewno\u015bci\u0105 natchniony przez Boga, namawia\u0142 marynarzy, aby nie ryzykowali kontynuowania \u017ceglugi w tak niebezpiecznym czasie. Ale kapitan i w\u0142a\u015bciciel statku, nie zwracaj\u0105c uwagi na s\u0142owa Paw\u0142a, twierdzili, \u017ce nie ma si\u0119 czego obawia\u0107. Wyruszyli wi\u0119c z zamiarem dotarcia do innego portu tej wyspy, zwanego Feniksem, maj\u0105c nadziej\u0119, \u017ce tam b\u0119d\u0105 mogli bezpieczniej sp\u0119dzi\u0107 zim\u0119. Ale po kr\u00f3tkim czasie statek zosta\u0142 wstrz\u0105\u015bni\u0119ty przez silny wiatr, kt\u00f3remu nie mog\u0105c si\u0119 oprze\u0107, \u017ceglarze zostali zmuszeni do porzucenia siebie i statku na \u0142ask\u0119 fal. Dotarli do Kauda, ma\u0142ej wysepki niedaleko Krety, i zauwa\u017cyli, \u017ce s\u0105 blisko mielizny, a obawiaj\u0105c si\u0119, \u017ce statek si\u0119 na niej rozbije, starali si\u0119 obra\u0107 inny kierunek. Ale burza wci\u0105\u017c si\u0119 zaostrza\u0142a, a statek coraz bardziej si\u0119 ko\u0142ysa\u0142, wszyscy znale\u017ali si\u0119 w wielkim niebezpiecze\u0144stwie. Rzucili do morza \u0142adunki, a potem wyposa\u017cenie i uzbrojenie statku, aby go odci\u0105\u017cy\u0107. Jednak po kilku dniach, gdy nie pojawi\u0142o si\u0119 ju\u017c ani s\u0142o\u0144ce, ani gwiazdy, a burza szala\u0142a coraz bardziej, wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce wszelka nadzieja na ratunek zagin\u0119\u0142a. Do tych nieszcz\u0119\u015b\u0107 do\u0142\u0105czy\u0142o to, \u017ce, czy z powodu md\u0142o\u015bci spowodowanych burz\u0105, czy z l\u0119ku przed \u015bmierci\u0105, nikt nie my\u015bla\u0142 o jedzeniu, co by\u0142o szkodliwe, poniewa\u017c marynarzom brakowa\u0142o si\u0142 do kierowania statkiem. \u017ba\u0142owali wtedy, \u017ce nie pos\u0142uchali rady Paw\u0142a, ale by\u0142o ju\u017c za p\u00f3\u017ano.
            Pawe\u0142, widz\u0105c zniech\u0119cenie w\u015br\u00f3d marynarzy i pasa\u017cer\u00f3w, natchniony zaufaniem do Boga, pocieszy\u0142 ich, m\u00f3wi\u0105c: \u201eBracia, powinni\u015bcie byli mi uwierzy\u0107 i nie wyp\u0142ywa\u0107 z Krety; w ten spos\u00f3b unikn\u0119liby\u015bmy tych strat i nieszcz\u0119\u015b\u0107. Niemniej jednak, b\u0105d\u017acie odwa\u017cni; uwierzcie mi, w imieniu Boga zapewniam was, \u017ce nikt z nas nie zginie; tylko statek si\u0119 rozpadnie. W t\u0119 noc ukaza\u0142 mi si\u0119 anio\u0142 Pana i powiedzia\u0142: \u2018Nie b\u00f3j si\u0119, Pawle, musisz stan\u0105\u0107 przed Cezarem; a oto, B\u00f3g daje ci \u017cycie wszystkich, kt\u00f3rzy z tob\u0105 \u017cegluj\u0105\u2019. Dlatego b\u0105d\u017acie odwa\u017cni, bracia, wszystko wydarzy si\u0119 tak, jak mi powiedziano\u201d.
            Tymczasem min\u0119\u0142o ju\u017c czterna\u015bcie dni, odk\u0105d cierpieli z powodu tej burzy, a ka\u017cdy my\u015bla\u0142, \u017ce zostanie poch\u0142oni\u0119ty przez fale w ka\u017cdej chwili. By\u0142a p\u00f3\u0142noc, kiedy w ciemno\u015bci nocy marynarze poczuli, \u017ce zbli\u017caj\u0105 si\u0119 do l\u0105du. Aby to sprawdzi\u0107, rzucili sond\u0119 i znale\u017ali wod\u0119 g\u0142\u0119bok\u0105 na dwadzie\u015bcia \u0142okci, potem pi\u0119tna\u015bcie. Obawiaj\u0105c si\u0119, \u017ce sko\u0144cz\u0105 na jakiej\u015b ska\u0142ce, rzucili cztery kotwice, aby zatrzyma\u0107 statek, czekaj\u0105c na \u015bwiat\u0142o dnia, kt\u00f3re pozwoli\u0142oby im zobaczy\u0107, gdzie si\u0119 znajduj\u0105.
            W tym momencie marynarze wpadli na pomys\u0142, aby uciec ze statku i spr\u00f3bowa\u0107 uratowa\u0107 si\u0119 na l\u0105dzie, kt\u00f3ry wydawa\u0142 si\u0119 bliski. Pawe\u0142, zawsze prowadz\u0105c si\u0119 \u015bwiat\u0142em boskim, zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do centuriona i \u017co\u0142nierzy, m\u00f3wi\u0105c: \u201eJe\u015bli ci nie pozostan\u0105 na pok\u0142adzie, nie b\u0119dziecie mogli by\u0107 uratowani, poniewa\u017c B\u00f3g nie chce by\u0107 kuszony do czynienia cud\u00f3w\u201d. Na te s\u0142owa wszyscy zamilkli i pos\u0142uchali rady Paw\u0142a. O \u015bwicie \u015bwi\u0119ty Aposto\u0142 rzuci\u0142 okiem na tych, kt\u00f3rzy byli na statku i, widz\u0105c ich wszystkich wyczerpanych trudami i os\u0142abionych g\u0142od\u00f3wk\u0105, powiedzia\u0142 im: \u201eBracia, to ju\u017c czternasty dzie\u0144, odk\u0105d czekaj\u0105c na popraw\u0119, nie jedli\u015bcie nic. Teraz prosz\u0119 was, aby\u015bcie nie umierali z g\u0142odu. Ju\u017c wam zapewni\u0142em, i zapewniam was ponownie, \u017ce ani jeden z waszych w\u0142os\u00f3w nie zginie. B\u0105d\u017acie wi\u0119c odwa\u017cni\u201d. Po tych s\u0142owach Pawe\u0142 wzi\u0105\u0142 chleb, podzi\u0119kowa\u0142 Bogu, po\u0142ama\u0142 go i, w obecno\u015bci wszystkich, zacz\u0105\u0142 je\u015b\u0107. Wtedy wszyscy si\u0119 o\u017cywili i jedli razem z nim; by\u0142o ich 276 os\u00f3b.
            Jednak, poniewa\u017c trwa\u0142 sza\u0142 wiatr\u00f3w i fal, byli zmuszeni wyrzuci\u0107 do morza tak\u017ce zbo\u017ce, kt\u00f3re mieli na w\u0142asny u\u017cytek. Gdy nasta\u0142 dzie\u0144, wydawa\u0142o im si\u0119, \u017ce widz\u0105 zatok\u0119 i starali si\u0119 skierowa\u0107 statek tam, aby szuka\u0107 ratunku. Ale, pchany si\u0142\u0105 wiatr\u00f3w, statek osiad\u0142 na mieli\u017anie, zaczynaj\u0105c si\u0119 \u0142ama\u0107 i rozpada\u0107. Widz\u0105c wod\u0119 wdzieraj\u0105c\u0105 si\u0119 przez r\u00f3\u017cne szczeliny, \u017co\u0142nierze chcieli podj\u0105\u0107 okrutn\u0105 decyzj\u0119, aby zabi\u0107 wszystkich wi\u0119\u017ani\u00f3w, zar\u00f3wno aby odci\u0105\u017cy\u0107 statek, jak i aby nie uciekli po uratowaniu si\u0119 na p\u0142ywaniu.
            Ale centurion, kt\u00f3ry mi\u0142owa\u0142 Paw\u0142a i chcia\u0142 go uratowa\u0107, nie zatwierdzi\u0142 tej rady, wr\u0119cz przeciwnie, rozkaza\u0142, aby ci, kt\u00f3rzy umieli p\u0142ywa\u0107, skoczyli do morza, aby dotrze\u0107 do l\u0105du; innym powiedziano, aby trzymali si\u0119 desek lub wrak\u00f3w statku; i tak wszyscy dotarli zdrowi i cali na brzeg.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXIII. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 na wyspie Malta \u2014 Uwolniony od uk\u0105szenia \u017cmii \u2014 Przyj\u0119ty w domu Publjusza, kt\u00f3rego ojca uzdrawia \u2014 Rok Pa\u0144ski 60<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Ani Pawe\u0142, ani jego towarzysze nie znali ziemi, na kt\u00f3r\u0105 przybyli po wyj\u015bciu z fal. Zasi\u0119gaj\u0105c informacji od pierwszych napotkanych mieszka\u0144c\u00f3w, dowiedzieli si\u0119, \u017ce to miejsce nazywa si\u0119 Melita, dzisiaj Malta, wyspa na Morzu \u015ar\u00f3dziemnym po\u0142o\u017cona mi\u0119dzy Afryk\u0105 a Sycyli\u0105. Na wie\u015b\u0107 o tak licznej grupie rozbitk\u00f3w, kt\u00f3rzy wyszli z fal jak mn\u00f3stwo ryb, mieszka\u0144cy wyspy przybiegli, a chocia\u017c byli barbarzy\u0144cami, wzruszyli si\u0119, widz\u0105c ich tak zm\u0119czonych, wyczerpanych i dr\u017c\u0105cych z zimna. Aby ich ogrza\u0107, rozpalili wielki ogie\u0144.
            Pawe\u0142, zawsze gotowy do czynienia dobrych uczynk\u00f3w, poszed\u0142 zebra\u0107 wi\u0105zk\u0119 suchych ga\u0142\u0119zi. Gdy je k\u0142ad\u0142 na ogie\u0144, \u017cmija, kt\u00f3ra by\u0142a w\u015br\u00f3d nich, ot\u0119pia\u0142a od zimna, obudzona przez ciep\u0142o, wyskoczy\u0142a i przyczepi\u0142a si\u0119 do r\u0119ki Paw\u0142a. Ci barbarzy\u0144cy, widz\u0105c w\u0119\u017ca wisz\u0105cego na jego r\u0119ce, \u017ale o nim my\u015bleli i m\u00f3wili jeden do drugiego: \u201eTen cz\u0142owiek musi by\u0107 morderc\u0105 lub jakim\u015b wielkim zbrodniarzem; uszed\u0142 z morza, ale boska zemsta uderza go na ziemi\u201d. Ale jak bardzo musimy si\u0119 strzec przed pochopnym os\u0105dzaniem naszego bli\u017aniego!
Pawe\u0142, \u017cywi\u0105c wiar\u0119 w Jezusa Chrystusa, kt\u00f3ry zapewni\u0142 swoich Aposto\u0142\u00f3w, \u017ce ani w\u0119\u017ce, ani trucizny nie wyrz\u0105dz\u0105 im szkody, strz\u0105sn\u0105\u0142 r\u0119k\u0119, rzuci\u0142 \u017cmij\u0119 w ogie\u0144 i nie dozna\u0142 \u017cadnej szkody. Ci dobrzy ludzie czekali, a\u017c, gdy trucizna dostanie si\u0119 do krwi Paw\u0142a, powinien on spuchn\u0105\u0107 i pa\u015b\u0107 martwy po kilku chwilach, jak to si\u0119 dzia\u0142o z ka\u017cdym, kto mia\u0142 nieszcz\u0119\u015bcie zosta\u0107 uk\u0105szonym przez te zwierz\u0119ta. Czekali d\u0142ugo i, widz\u0105c, \u017ce nic mu si\u0119 nie dzieje, zmienili zdanie i m\u00f3wili, \u017ce Pawe\u0142 jest wielkim bogiem, kt\u00f3ry zst\u0105pi\u0142 z nieba. Mo\u017ce my\u015bleli, \u017ce jest Herkulesem, uwa\u017canym za boga i opiekuna Malty. Wed\u0142ug legend, Herkules, b\u0119d\u0105c jeszcze dzieckiem, mia\u0142 zabi\u0107 w\u0119\u017ca, dlatego nazywano go ofiotokos<\/em>, czyli zab\u00f3jca w\u0119\u017cy.
            B\u00f3g potwierdzi\u0142 ten pierwszy cud innym, jeszcze bardziej zdumiewaj\u0105cym i trwa\u0142ym: w rzeczy samej, wszelka si\u0142a jadowita zosta\u0142a odebrana w\u0119\u017com tej wyspy, tak \u017ce od tego czasu nie trzeba by\u0142o ju\u017c obawia\u0107 si\u0119 uk\u0105szenia \u017cmij. Co wi\u0119cej! M\u00f3wi si\u0119, \u017ce sama ziemia wyspy Malta, przeniesiona gdzie indziej, jest pewnym lekarstwem przeciwko uk\u0105szeniom \u017cmij i w\u0119\u017cy.
            Namiestnik wyspy, ksi\u0105\u017c\u0119 o imieniu Publiusz, bardzo bogaty cz\u0142owiek, gdy dowiedzia\u0142 si\u0119 o cudownym sposobie, w jaki ci rozbitkowie zostali uratowani z w\u00f3d, oraz o cudzie \u017cmii, wys\u0142a\u0142 zaproszenie do Paw\u0142a i jego towarzyszy, kt\u00f3rzy przybyli w liczbie 276. Przyj\u0105\u0142 ich w swoim domu i przez trzy dni go\u015bci\u0142 ich, oferuj\u0105c im nocleg i wy\u017cywienie na sw\u00f3j koszt. B\u00f3g nie pozostawi\u0142 bez nagrody hojno\u015bci i uprzejmo\u015bci Publiusza. Mia\u0142 on swojego ojca w \u0142\u00f3\u017cku, cierpi\u0105cego na gor\u0105czk\u0119 i ci\u0119\u017ck\u0105 biegunk\u0119, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y go na skraj \u015bmierci. Pawe\u0142 poszed\u0142 zobaczy\u0107 chorego i, po skierowaniu do niego s\u0142\u00f3w mi\u0142o\u015bci i pocieszenia, zacz\u0105\u0142 si\u0119 modli\u0107. Nast\u0119pnie wsta\u0142, podszed\u0142 do \u0142\u00f3\u017cka, po\u0142o\u017cy\u0142 r\u0119ce na chorym, kt\u00f3ry natychmiast zosta\u0142 uzdrowiony. Tak wi\u0119c dobry starzec, uwolniony od wszelkiego z\u0142a i ca\u0142kowicie przywr\u00f3cony do zdrowia, pobieg\u0142 obj\u0105\u0107 swojego syna, b\u0142ogos\u0142awi\u0105c Paw\u0142a i Boga, kt\u00f3rego on g\u0142osi\u0142. Publiusz, jego ojciec i jego rodzina (tak zapewnia \u015bw. Jan Chryzostom), pe\u0142ni wdzi\u0119czno\u015bci wobec wielkiego Aposto\u0142a, zostali pouczeni w wierze i przyj\u0119li chrzest z r\u0105k Paw\u0142a.
            Rozpowszechniona wie\u015b\u0107 o cudownym uzdrowieniu ojca Publiusza sprawi\u0142a, \u017ce wszyscy, kt\u00f3rzy byli chorzy lub mieli chorych na jak\u0105kolwiek dolegliwo\u015b\u0107, przychodzili lub byli przynoszeni do st\u00f3p Paw\u0142a, a on, b\u0142ogos\u0142awi\u0105c ich w imi\u0119 Jezusa Chrystusa, odsy\u0142a\u0142 ich wszystkich uzdrowionych, wielbi\u0105c Boga i wierz\u0105c w Ewangeli\u0119. W kr\u00f3tkim czasie ca\u0142a ta wyspa przyj\u0119\u0142a chrzest, a po zburzeniu \u015bwi\u0105ty\u0144 bo\u017ck\u00f3w wzniesiono inne, po\u015bwi\u0119cone kultowi prawdziwego Boga.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXIV. Podr\u00f3\u017c \u015bw. Paw\u0142a z Malty do Syrakuz \u2014 G\u0142osi w Reggio \u2014 Jego przybycie do Rzymu \u2014 Rok Pa\u0144ski 60<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Malta\u0144czycy byli pe\u0142ni entuzjazmu dla Paw\u0142a i dla nauki, kt\u00f3r\u0105 g\u0142osi\u0142, tak \u017ce, opr\u00f3cz masowego przyj\u0119cia wiary, rywalizowali w dostarczaniu mu i jego towarzyszom wszystkiego, co by\u0142o potrzebne na czas, kt\u00f3ry sp\u0119dzili na Malcie i na podr\u00f3\u017c do Rzymu. Pawe\u0142 pozosta\u0142 na Malcie przez trzy miesi\u0105ce z powodu zimy, podczas kt\u00f3rej morze nie jest \u017ceglowne. Powszechnie uwa\u017ca si\u0119, \u017ce w tym czasie prowadzi\u0142 Publiusza do doskona\u0142o\u015bci chrze\u015bcija\u0144skiej i \u017ce przed wyjazdem wy\u015bwi\u0119ci\u0142 go na biskupa tej wyspy, co z pewno\u015bci\u0105 by\u0142o wielk\u0105 pociech\u0105 dla tych wiernych.
            Gdy nadesz\u0142a wiosna i postanowiono wyjazd do Rzymu, setnik Juliusz um\u00f3wi\u0142 si\u0119 z statkiem, kt\u00f3ry z Aleksandrii p\u0142yn\u0105\u0142 do W\u0142och i kt\u00f3ry mia\u0142 na znaku dw\u00f3ch bog\u00f3w zwanych Kastorem i Polluksem, kt\u00f3rych czciciele uwa\u017cali za opiekun\u00f3w \u017ceglugi. Z wielkim \u017calem Malta\u0144czyk\u00f3w, wyruszyli w kierunku Sycylii, bardzo bliskiej W\u0142ochom, i korzystaj\u0105c z wiatru, szybko dotarli do Syrakuz, g\u0142\u00f3wnego miasta tej wyspy. Tutaj Ewangelia by\u0142a ju\u017c g\u0142oszona przez \u015bw. Piotra, kt\u00f3ry wy\u015bwi\u0119ci\u0142 na biskupa \u015bw. Marcjana. Ten godny pasterz chcia\u0142 go\u015bci\u0107 w swoim domu \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a i sprawi\u0142, \u017ce odprawi\u0142 \u015bwi\u0119te misteria w grocie, z wielk\u0105 rado\u015bci\u0105 swoj\u0105 i tych wiernych. Najstarszy ko\u015bci\u00f3\u0142, kt\u00f3ry istnieje do dzi\u015b w tym mie\u015bcie, jest po\u015bwi\u0119cony naszemu \u015bwi\u0119temu Aposto\u0142owi i uwa\u017ca si\u0119, \u017ce zosta\u0142 zbudowany nad sam\u0105 grot\u0105, w kt\u00f3rej \u015bw. Pawe\u0142 g\u0142osi\u0142 S\u0142owo Bo\u017ce i odprawia\u0142 boskie misteria.
            Odwiedzaj\u0105c Syrakuzy, op\u0142ywali wysp\u0119 Sycyli\u0119, przeszli przez port Messyny i dotarli z towarzyszami do Reggio, miasta i portu Kalabrii, bardzo bliskiego Sycylii. Tutaj zatrzymali si\u0119 na jeden dzie\u0144.
            Uznawani historycy tego kraju opowiadaj\u0105 wiele cudownych rzeczy dokonanych przez \u015bw. Paw\u0142a w tym kr\u00f3tkim pobycie; z tych wybieramy nast\u0119puj\u0105cy fakt. Reggini, kt\u00f3rzy byli poganami, us\u0142yszawszy, \u017ce w ich porcie przyby\u0142 statek z znakiem Kastora i Polluksa, przez nich bardzo czczonych, masowo przybiegli, aby go zobaczy\u0107. Pawe\u0142 chcia\u0142 skorzysta\u0107 z tej okazji, aby g\u0142osi\u0107 Jezusa Chrystusa, ale oni nie chcieli go s\u0142ucha\u0107. Wtedy on, poruszony wiar\u0105 w tego Jezusa, kt\u00f3ry przez jego r\u0119k\u0119 dokona\u0142 tylu cud\u00f3w, wyj\u0105\u0142 kawa\u0142ek \u015bwiecy i powiedzia\u0142: \u201eProsz\u0119, pozw\u00f3lcie mi m\u00f3wi\u0107 przynajmniej przez czas, kt\u00f3ry ten kawa\u0142ek \u015bwiecy spali si\u0119\u201d. Przyj\u0119li warunek ze \u015bmiechem i uspokoili si\u0119.
            Pawe\u0142 po\u0142o\u017cy\u0142 t\u0119 \u015bwieczk\u0119 na kolumnie kamiennej stoj\u0105cej na brzegu. Natychmiast ca\u0142a kolumna zapali\u0142a si\u0119 i pojawi\u0142 si\u0119 wielki p\u0142omie\u0144, kt\u00f3ry s\u0142u\u017cy\u0142 mu jako p\u0142on\u0105ca pochodnia. Mia\u0142 wystarczaj\u0105co du\u017co czasu, aby ich naucza\u0107, poniewa\u017c ci barbarzy\u0144cy, oszo\u0142omieni takim cudem, s\u0142uchali Paw\u0142a z \u0142agodno\u015bci\u0105, ile tylko chcia\u0142 m\u00f3wi\u0107; i nikt nie o\u015bmieli\u0142 si\u0119 go zak\u0142\u00f3ca\u0107. Wiara zosta\u0142a przyj\u0119ta, a w miejscu cudu wzniesiono wspania\u0142y ko\u015bci\u00f3\u0142 prawdziwemu Bogu. Na o\u0142tarzu g\u0142\u00f3wnym umieszczono t\u0119 kolumn\u0119, a dla zachowania pami\u0119ci o tym cudzie ustanowiono uroczysto\u015b\u0107 z w\u0142asnym nabo\u017ce\u0144stwem. Podczas Mszy czyta si\u0119 modlitw\u0119, kt\u00f3ra t\u0142umaczy si\u0119 tak: \u201eO Bo\u017ce, kt\u00f3ry na kazaniu Aposto\u0142a Paw\u0142a, sprawiaj\u0105c cudownie, \u017ce kolumna kamienna ja\u015bnieje, zechcia\u0142e\u015b pouczy\u0107 lud Reggio \u015bwiat\u0142em wiary, daj nam, prosimy, zas\u0142u\u017cy\u0107 na to, aby mie\u0107 w niebie jako or\u0119downika tego, kt\u00f3rego mieli\u015bmy jako kaznodziej\u0119 Ewangelii na ziemi\u201d (Cezariusz, Dzieje Apostolskie<\/em>, tom 2).
            Po tym dniu, zaproszeni przez sprzyjaj\u0105c\u0105 pogod\u0119, Pawe\u0142 i jego towarzysze wyruszyli w drog\u0119 do Puetoli, miasta w Kampanii, oddalonego o dziewi\u0119\u0107 mil od Neapolu. Tutaj by\u0142 bardzo pocieszony spotkaniem z wieloma, kt\u00f3rzy ju\u017c przyj\u0119li wiar\u0119, g\u0142oszon\u0105 im przez \u015bw. Piotra kilka lat wcze\u015bniej.
            Ci dobrzy chrze\u015bcijanie r\u00f3wnie\u017c do\u015bwiadczyli wielkiej pociechy i prosili Paw\u0142a, aby pozosta\u0142 z nimi przez siedem dni. Pawe\u0142, uzyskawszy pozwolenie od setnika, zatrzyma\u0142 si\u0119 ten czas i w dzie\u0144 \u015bwi\u0105teczny m\u00f3wi\u0142 do licznej zgromadzenia tych wiernych.
            Wiadomo\u015bci o przybyciu wielkiego Aposto\u0142a do W\u0142och ju\u017c dotar\u0142y do Rzymu, a wierni tego miasta, pragn\u0105c osobi\u015bcie pozna\u0107 autora s\u0142ynnego listu z Koryntu, przyszli spotka\u0107 go na Forum Appiusza, dzisiaj zwanym Fossa Nuova, kt\u00f3re jest miastem oddalonym o oko\u0142o 50 mil od Rzymu. Kontynuuj\u0105c drog\u0119, dotarli do Trzech Gosp\u00f3d, miejsca oddalonego o oko\u0142o 30 mil od Rzymu, gdzie znalaz\u0142 wielu innych, kt\u00f3rzy przybyli tam, aby przyj\u0105\u0107 go z radosnym powitaniem.
            W towarzystwie tak wielkiej liczby wiernych, kt\u00f3rzy nie mogli si\u0119 nasyci\u0107 podziwianiem tego wielkiego s\u0142ugi Jezusa Chrystusa, dotar\u0142 do Rzymu jakby prowadzony w triumfie. Tutaj wiara chrze\u015bcija\u0144ska, jak ju\u017c wspomniano, by\u0142a ju\u017c g\u0142oszona przez \u015bw. Piotra, kt\u00f3ry od osiemnastu lat mia\u0142 tu swoj\u0105 siedzib\u0119 papiesk\u0105.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXV. Pawe\u0142 przemawia do \u017byd\u00f3w i g\u0142osi im Jezusa Chrystusa \u2014 Post\u0119p Ewangelii w Rzymie \u2014 Rok Pa\u0144ski 61<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Przybywszy do Rzymu, Pawe\u0142 zosta\u0142 przekazany prefektowi pretorian, czyli genera\u0142owi stra\u017cy pretorian, tak zwanych, poniewa\u017c mieli szczeg\u00f3ln\u0105 opiek\u0119 nad osob\u0105 cesarza. Imi\u0119 tego znakomitego Rzymianina brzmia\u0142o Afraniusz Burro, o kt\u00f3rym historia wspomina w bardzo honorowy spos\u00f3b.
            Setnik Juliusz zadba\u0142 o to, aby poleci\u0107 Paw\u0142a temu prefektowi, kt\u00f3ry traktowa\u0142 go z niezwyk\u0142\u0105 \u017cyczliwo\u015bci\u0105. Listy namiestnik\u00f3w Feliksa i Festusa, kt\u00f3re z pewno\u015bci\u0105 musia\u0142y ujawni\u0107 niewinno\u015b\u0107 Paw\u0142a, oraz dobra opinia wyra\u017cona przez setnika Juliusza, postawi\u0142y go w dobrym \u015bwietle i szacunku w oczach Burro, kt\u00f3ry da\u0142 mu pe\u0142n\u0105 swobod\u0119 \u017cycia samodzielnie, gdzie tylko mu si\u0119 podoba\u0142o, pod warunkiem, \u017ce b\u0119dzie pilnowany przez \u017co\u0142nierza, gdy wychodzi\u0142 z domu. Pawe\u0142 jednak zawsze mia\u0142 na ramieniu \u0142a\u0144cuch, gdy by\u0142 w domu; gdy wychodzi\u0142, \u0142a\u0144cuch, kt\u00f3ry \u0142\u0105czy\u0142 jego rami\u0119, przechodzi\u0142 z ty\u0142u, aby po\u0142\u0105czy\u0107 go z \u017co\u0142nierzem, kt\u00f3ry go towarzyszy\u0142, tak \u017ce ten \u017co\u0142nierz by\u0142 zawsze przywi\u0105zany do Paw\u0142a przez ten sam \u0142a\u0144cuch. \u015awi\u0119ty Aposto\u0142 wynaj\u0105\u0142 dom, w kt\u00f3rym zamieszka\u0142 ze swoimi towarzyszami, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych szczeg\u00f3lnie wymieniani s\u0105 \u0141ukasz, Arystarch i Tymoteusz, ten wierny jego ucze\u0144 z Listry.
            Trzy dni po swoim przybyciu, wys\u0142a\u0142 zaproszenie do g\u0142\u00f3wnych \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy mieszkali w Rzymie, prosz\u0105c ich, aby przyszli do niego do jego mieszkania. Zgromadziwszy si\u0119 w du\u017cej liczbie, powiedzia\u0142 im tak: \u201eNie chcia\u0142bym, aby stan, w jakim mnie widzicie, i \u0142a\u0144cuchy, w kt\u00f3re jestem zwi\u0105zany, wprowadzi\u0142y was w z\u0142\u0105 opini\u0119 o mnie. B\u00f3g wie, \u017ce nie uczyni\u0142em nic przeciwko mojemu narodowi, ani przeciwko zwyczajom i prawom mojej ojczyzny. Zosta\u0142em uwi\u0119ziony w Jerozolimie, a nast\u0119pnie przekazany Rzymianom. Ci zbadali mnie i, nie znajduj\u0105c we mnie nic, co zas\u0142ugiwa\u0142oby na kar\u0119, chcieli mnie uwolni\u0107; ale \u017bydzi stanowczo si\u0119 sprzeciwili, wi\u0119c by\u0142em zmuszony odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do Cezara.
            To jest jedyny pow\u00f3d, dla kt\u00f3rego zosta\u0142em przyprowadzony do Rzymu. Nie chc\u0119 tutaj oskar\u017ca\u0107 moich braci, ale pragn\u0119, aby\u015bcie wiedzieli pow\u00f3d mojego przybycia i jednocze\u015bnie m\u00f3wi\u0107 wam o Mesjaszu i zmartwychwstaniu, kt\u00f3re jest w\u0142a\u015bnie powodem tych \u0142a\u0144cuch\u00f3w. W tej sprawie pragn\u0119 bardzo otworzy\u0107 wam moje serce\u201d.
            Na te s\u0142owa \u017bydzi odpowiedzieli: \u201eNaprawd\u0119, do nas nie dotar\u0142y listy z Judei, ani nikt nie przyszed\u0142, aby donie\u015b\u0107 nam co\u015b przeciwko tobie. My r\u00f3wnie\u017c jeste\u015bmy w \u017cywym pragnieniu poznania twoich pogl\u0105d\u00f3w, poniewa\u017c wiemy, \u017ce sekta chrze\u015bcijan jest prze\u015bladowana na ca\u0142ym \u015bwiecie\u201d.
            Pawe\u0142 ch\u0119tnie przyj\u0105\u0142 zaproszenie i, wyznaczaj\u0105c im dzie\u0144, zgromadzi\u0142 w swoim domu du\u017c\u0105 liczb\u0119 \u017byd\u00f3w. Wtedy zacz\u0105\u0142 przedstawia\u0107 nauk\u0119 Jezusa Chrystusa, bosko\u015b\u0107 jego osoby, konieczno\u015b\u0107 wiary w Niego, potwierdzaj\u0105c wszystko s\u0142owami Prorok\u00f3w i Moj\u017cesza. Tak wielka by\u0142a ch\u0119\u0107 s\u0142uchania i tak wielka pragnienie g\u0142oszenia, \u017ce mowa Paw\u0142a trwa\u0142a od rana do wieczora. W\u015br\u00f3d \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy go s\u0142uchali, wielu uwierzy\u0142o i przyj\u0119\u0142o wiar\u0119, ale niekt\u00f3rzy stanowczo mu si\u0119 sprzeciwili.
            \u015awi\u0119ty Aposto\u0142, widz\u0105c tak\u0105 uparto\u015b\u0107 ze strony tych, kt\u00f3rzy powinni by\u0107 pierwszymi, kt\u00f3rzy uwierz\u0105, powiedzia\u0142 im te surowe s\u0142owa: \u201eZ tej nieugi\u0119tej uparto\u015bci, kt\u00f3r\u0105 dostrzegam tutaj w\u015br\u00f3d was w Rzymie, jak r\u00f3wnie\u017c znalaz\u0142em w r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bciach \u015bwiata, wina jest wasza. Trafnie rzek\u0142 Duch \u015awi\u0119ty do ojc\u00f3w waszych przez proroka Izajasza: Id\u017a do tego ludu i powiedz: Us\u0142yszycie dobrze, ale nie zrozumiecie, i dobrze b\u0119dziecie widzie\u0107, a nie zobaczycie. Bo ot\u0119pia\u0142o serce tego ludu. Us\u0142yszeli niech\u0119tnie i zamkn\u0119li oczy, aby przypadkiem nie zobaczyli oczami i uszami nie us\u0142yszeli, i nie zrozumieli sercem, i nie nawr\u00f3cili si\u0119, i abym ich nie uleczy\u0142. Wiedzcie wi\u0119c, \u017ce to zbawienie Bo\u017ce pos\u0142ane jest do pogan, a oni b\u0119d\u0105 s\u0142ucha\u0107\u00bb\u201d.
            S\u0142owa Paw\u0142a by\u0142y prawie bezskuteczne dla \u017byd\u00f3w. Odeszli od niego, kontynuuj\u0105c spory i puste dyskusje na temat tego, co us\u0142yszeli, nie otwieraj\u0105c serca na \u0142ask\u0119, kt\u00f3ra by\u0142a im oferowana. Dlatego, g\u0142\u0119boko zmartwiony, Pawe\u0142 zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do pogan, kt\u00f3rzy z pokor\u0105 serca przychodzili go s\u0142ucha\u0107 i w du\u017cej liczbie przyjmowali wiar\u0119.
            \u015awi\u0119ty Aposto\u0142 sam wyra\u017ca wielk\u0105 pociech\u0119 z post\u0119pu, jaki czyni\u0142a Ewangelia podczas jego uwi\u0119zienia, pisz\u0105c do wiernych w Filipach: \u201eKiedy wy, bracia, dowiedzieli\u015bcie si\u0119, \u017ce by\u0142em uwi\u0119ziony w Rzymie, odczuli\u015bcie smutek, nie tyle z powodu mojej osoby, ile z powodu g\u0142oszenia Ewangelii. Wiedzcie wi\u0119c, \u017ce jest zupe\u0142nie inaczej. Moje \u0142a\u0144cuchy przynios\u0142y chwa\u0142\u0119 Jezusowi Chrystusowi i pos\u0142u\u017cy\u0142y do lepszego poznania go nie tylko tym, kt\u00f3rzy z miasta przychodzili do mnie, aby by\u0107 pouczonymi w wierze, ale tak\u017ce na dworze i w pa\u0142acu samego cesarza. Z tego powodu powinni\u015bcie si\u0119 cieszy\u0107 ze mn\u0105 i dzi\u0119kowa\u0107 Bogu\u201d.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXVI. \u015awi\u0119ty \u0141ukasz \u2014 Filippianie wysy\u0142aj\u0105 pomoc do \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a \u2014 Choroba i uzdrowienie Epafrodyta \u2014 List do Filipian \u2014 Nawr\u00f3cenie Onezyma \u2014 Rok Pa\u0144ski 61<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>To, co dotychczas powiedzieli\u015bmy o czynach \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a, zosta\u0142o niemal dos\u0142ownie zaczerpni\u0119te z Ksi\u0119gi Dziej\u00f3w Apostolskich, napisanej przez \u015bwi\u0119tego \u0141ukasza. Ten g\u0142osiciel Ewangelii pozosta\u0142 wiernym towarzyszem \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a; g\u0142osi\u0142 Ewangeli\u0119 w Italii, Dalmacji, Macedonii i zako\u0144czy\u0142 \u017cycie m\u0119cze\u0144stwem w Patras, mie\u015bcie Achai. By\u0142 lekarzem, malarzem i rze\u017abiarzem. Istnieje wiele pos\u0105g\u00f3w i obraz\u00f3w B\u0142ogos\u0142awionej Dziewicy czczonych w r\u00f3\u017cnych krajach, kt\u00f3re przypisuje si\u0119 \u015bwi\u0119temu \u0141ukaszowi. Wracamy jednak do \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a.
            Dwa fakty s\u0105 szczeg\u00f3lnie pami\u0119tne w \u017cyciu tego \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a, gdy by\u0142 uwi\u0119ziony w Rzymie: jeden dotyczy wiernych z Filippi, a drugi nawr\u00f3cenia Onezyma.
            Spo\u015br\u00f3d wielu narod\u00f3w, kt\u00f3rym \u015bwi\u0119ty Aposto\u0142 g\u0142osi\u0142 Ewangeli\u0119, nikt nie okaza\u0142 mu wi\u0119kszej mi\u0142o\u015bci ni\u017c Filippianie. Ju\u017c wcze\u015bniej udzielili mu obfitych datk\u00f3w, gdy g\u0142osi\u0142 w ich mie\u015bcie, w Tesalonice i w Koryncie.
            Gdy dowiedzieli si\u0119, \u017ce Pawe\u0142 jest uwi\u0119ziony w Rzymie, wyobrazili sobie, \u017ce jest w potrzebie; dlatego zorganizowali znaczn\u0105 zbi\u00f3rk\u0119 i, aby by\u0142a bardziej hojna i honorowa, wys\u0142ali j\u0105 przez r\u0119ce \u015bwi\u0119tego Epafrodyta, ich biskupa.
            Ten \u015bwi\u0119ty biskup, przybywszy do Rzymu, znalaz\u0142 Paw\u0142a, kt\u00f3ry nie tylko potrzebowa\u0142 pomocy finansowej, ale tak\u017ce osobistej, poniewa\u017c cierpia\u0142 z powodu powa\u017cnej choroby spowodowanej uwi\u0119zieniem. Epafrodyt odda\u0142 si\u0119 mu z tak\u0105 trosk\u0105, mi\u0142o\u015bci\u0105 i zapa\u0142em, \u017ce sam zachorowa\u0142 i znajdowa\u0142 si\u0119 w stanie bliskim \u015bmierci. Ale B\u00f3g chcia\u0142 wynagrodzi\u0107 mi\u0142o\u015b\u0107 \u015bwi\u0119tego i sprawi\u0107, aby nie dodano Paw\u0142owi smutku do smutku, i przywr\u00f3ci\u0142 mu zdrowie.
            Filippianie, gdy dowiedzieli si\u0119, \u017ce Epafrodyt jest \u015bmiertelnie chory, pogr\u0105\u017cyli si\u0119 w g\u0142\u0119bokim smutku. Dlatego Pawe\u0142 uzna\u0142 za stosowne odes\u0142a\u0107 go do Filippi z listem, w kt\u00f3rym wyja\u015bnia pow\u00f3d, dla kt\u00f3rego postanowi\u0142 odes\u0142a\u0107 im Epafrodyta, kt\u00f3rego nazywa swoim bratem, wsp\u00f3\u0142pracownikiem, towarzyszem i ich Aposto\u0142em. Zach\u0119ca ich, aby przyj\u0119li go z rado\u015bci\u0105 i uhonorowali ka\u017cd\u0105 osob\u0119 o podobnych zas\u0142ugach, kt\u00f3ra, na\u015bladuj\u0105c go, jest gotowa odda\u0107 swoje \u017cycie w s\u0142u\u017cbie Chrystusa. M\u00f3wi tak\u017ce Filippianom, \u017ce wkr\u00f3tce wy\u015ble Tymoteusza, aby przyni\u00f3s\u0142 mu dok\u0142adne wie\u015bci o tej wsp\u00f3lnocie; dodaje r\u00f3wnie\u017c, \u017ce ma nadziej\u0119, i\u017c zostanie uwolniony i b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 ich jeszcze raz zobaczy\u0107.
            Epafrodyt zosta\u0142 przyj\u0119ty przez Filippian jak anio\u0142 pos\u0142any od Pana, a list Paw\u0142a nape\u0142ni\u0142 serca tych wiernych najwi\u0119ksz\u0105 pociech\u0105.
            Drugim faktem, kt\u00f3ry czyni uwi\u0119zienie \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a s\u0142awnym, by\u0142o nawr\u00f3cenie Onezyma, s\u0142ugi Filemona, bogatego obywatela Kolos\u00f3w, miasta we Frygii. Ten Filemon zosta\u0142 nawr\u00f3cony na wiar\u0119 przez \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a i tak dobrze odpowiedzia\u0142 na \u0142ask\u0119 Pana, \u017ce by\u0142 uwa\u017cany za wz\u00f3r chrze\u015bcijan, a jego dom nazywano ko\u015bcio\u0142em, poniewa\u017c zawsze by\u0142 otwarty na praktyki pobo\u017cno\u015bci i na \u0107wiczenie mi\u0142o\u015bci wobec ubogich. Mia\u0142 wielu niewolnik\u00f3w, kt\u00f3rzy mu s\u0142u\u017cyli, a w\u015br\u00f3d nich jednego o imieniu Onezym. Ten, nieszcz\u0119\u015bliwie oddaj\u0105c si\u0119 wyst\u0119pkom, czeka\u0142 na okazj\u0119 do ucieczki, a kradn\u0105c du\u017c\u0105 sum\u0119 pieni\u0119dzy od pana, uciek\u0142 do Rzymu. Tam, oddaj\u0105c si\u0119 pija\u0144stwu i innym wyst\u0119pkom, szybko wyda\u0142 skradzione pieni\u0105dze i wkr\u00f3tce znalaz\u0142 si\u0119 w najwi\u0119kszej n\u0119dzy. Przypadkiem us\u0142ysza\u0142 o \u015bwi\u0119tym Pawle, kt\u00f3rego by\u0107 mo\u017ce widzia\u0142 i s\u0142u\u017cy\u0142 w domu swojego pana. Mi\u0142o\u015b\u0107 i dobro\u0107 \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a natchn\u0119\u0142y go zaufaniem, i postanowi\u0142 si\u0119 do niego zg\u0142osi\u0107. Poszed\u0142 i rzuci\u0142 si\u0119 na kolana u jego st\u00f3p, wyzna\u0142 mu sw\u00f3j b\u0142\u0105d i nieszcz\u0119\u015bliwy stan swojej duszy, i ca\u0142kowicie mu si\u0119 powierzy\u0142. Pawe\u0142 rozpozna\u0142 w tym niewolniku prawdziwego syna marnotrawnego. Przyj\u0105\u0142 go z dobroci\u0105, jak czyni\u0142 ze wszystkimi, a po tym, jak u\u015bwiadomi\u0142 mu powag\u0119 jego winy i nieszcz\u0119\u015bliwy stan jego duszy, po\u015bwi\u0119ci\u0142 si\u0119, aby go nauczy\u0107 wiary. Gdy zobaczy\u0142 w nim niezb\u0119dne predyspozycje, aby sta\u0107 si\u0119 dobrym chrze\u015bcijaninem, ochrzci\u0142 go w tym samym wi\u0119zieniu. Dobry Onezym, po przyj\u0119ciu \u0142aski chrztu, pozosta\u0142 pe\u0142en wdzi\u0119czno\u015bci i mi\u0142o\u015bci wobec swojego ojca i mistrza, i zacz\u0105\u0142 to okazywa\u0107, s\u0142u\u017c\u0105c mu wiernie w potrzebach jego uwi\u0119zienia. Pawe\u0142 pragn\u0105\u0142 zatrzyma\u0107 go przy sobie, ale nie chcia\u0142 tego czyni\u0107 bez zgody Filemona. Postanowi\u0142 zatem wys\u0142a\u0107 samego Onezyma do jego pana. A poniewa\u017c nie o\u015bmieli\u0142 si\u0119 do niego zg\u0142osi\u0107, Pawe\u0142 postanowi\u0142 towarzyszy\u0107 mu listem, m\u00f3wi\u0105c: \u201eWe\u017a ten list i id\u017a do swojego pana, a b\u0105d\u017a pewny, \u017ce otrzymasz wi\u0119cej, ni\u017c pragniesz\u201d.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXVII. List \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a do Filemona \u2014 Rok Pa\u0144ski 62<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>List \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a do Filemona jest naj\u0142atwiejszym i najkr\u00f3tszym z jego list\u00f3w, a poniewa\u017c ze wzgl\u0119du na pi\u0119kno my\u015bli mo\u017ce s\u0142u\u017cy\u0107 jako wz\u00f3r dla ka\u017cdego chrze\u015bcijanina, oferujemy go w ca\u0142o\u015bci \u017cyczliwemu czytelnikowi. Ma on nast\u0119puj\u0105ce brzmienie:
            \u201ePawe\u0142, wi\u0119zie\u0144Chrystusa Jezusa, i Tymoteuszbrat, do Filemona umi\u0142owanego, naszego wsp\u00f3\u0142pracownika, <\/a>do Apfii, siostry, do naszego towarzysza broni Archipa i do Ko\u015bcio\u0142a [gromadz\u0105cego] si\u0119 w tym domu. \u0141aska wam i pok\u00f3j od Boga, Ojca naszego, i Pana Jezusa Chrystusa.

Dzi\u0119kuj\u0119 Bogu mojemu zawsze, ilekro\u0107 wspominam ci\u0119 w moich modlitwach, s\u0142ysz\u0105c o twojej mi\u0142o\u015bci i wierze, jak\u0105 \u017cywisz wzgl\u0119dem Pana Jezusa i dla wszystkich \u015bwi\u0119tych. Oby tw\u00f3j udzia\u0142 w wierze okaza\u0142 si\u0119 tw\u00f3rczym w g\u0142\u0119bszym poznaniu wszelkiego dobrego czynu, jaki jest do spe\u0142nienia w\u015br\u00f3d was dla Chrystusa. Bracie, dozna\u0142em wielkiej rado\u015bci i pociechy z powodu twojej mi\u0142o\u015bci, \u017ce mianowicie serca \u015bwi\u0119tych otrzyma\u0142y od ciebie pokrzepienie.
A przeto, cho\u0107 z ca\u0142\u0105 swobod\u0105 mog\u0119 w Chrystusie nak\u0142ada\u0107 na ciebie obowi\u0105zek,to jednak raczej prosz\u0119 w imi\u0119 mi\u0142o\u015bci, skoro ju\u017c jestem taki. Jako staryPawe\u0142, a teraz jeszcze wi\u0119zie\u0144 Chrystusa Jezusa – prosz\u0119 ci\u0119 za moim dzieckiem – za tym, kt\u00f3rego zrodzi\u0142em w kajdanach, za Onezymem. Niegdy\u015b dla ciebie nieu\u017cyteczny, teraz w\u0142a\u015bnie i dla ciebie, i dla mnie sta\u0142 si\u0119 on bardzo u\u017cyteczny.Jego ci odsy\u0142am; ty za\u015b jego, to jest serce moje, przyjmij do domu! Zamierza\u0142em go trzyma\u0107 przy sobie, aby zamiast ciebie oddawa\u0142 mi us\u0142ugi w kajdanach noszonych dla Ewangelii. Jednak\u017ce postanowi\u0142em nie uczyni\u0107 niczego bez twojej zgody, aby dobry tw\u00f3j czyn by\u0142 nie jakby z musu, ale z dobrej woli. Mo\u017ce bowiem po to oddali\u0142 si\u0119 od ciebie na kr\u00f3tki czas, aby\u015b go odebra\u0142 na zawsze, ju\u017c nie jako niewolnika, lecz wi\u0119cej ni\u017c niewolnika, jako brata umi\u0142owanego. Takim jest on zw\u0142aszcza dla mnie, ile\u017c wi\u0119cej dla ciebie zar\u00f3wno w doczesno\u015bci, jak w Panu. Je\u015bli wi\u0119c si\u0119 poczuwasz do \u0142\u0105czno\u015bci ze mn\u0105, przyjmij go jak mnie! Je\u015bli za\u015b wyrz\u0105dzi\u0142 ci jak\u0105 szkod\u0119 lub winien cokolwiek, policz to na m\u00f3j rachunek! Ja, Pawe\u0142, pisz\u0119 to moj\u0105 r\u0119k\u0105, ja uiszcz\u0119 odszkodowanie – by ju\u017c nie m\u00f3wi\u0107 o tym, \u017ce ty w wi\u0119kszym stopniu winien mi jeste\u015b samego siebie. Tak, bracie, niech ja przez ciebie doznam rado\u015bci w Panu: pokrzep moje serce w Chrystusie!
Pisz\u0119 do ciebie ufny w twoje pos\u0142usze\u0144stwo, \u015bwiadom, \u017ce nawet wi\u0119cej zrobisz, ni\u017c m\u00f3wi\u0119. A zarazem przygotuj mi go\u015bcin\u0119: ufam bowiem, \u017ce b\u0119d\u0119 wam zwr\u00f3cony dzi\u0119ki waszym modlitwom. Pozdrawia ci\u0119 Epafras, m\u00f3j wsp\u00f3\u0142wi\u0119zie\u0144 w Chrystusie, oraz Marek, Arystarch, Demas, \u0141ukasz – moi wsp\u00f3\u0142pracownicy. <\/sup>\u0141aska Pana naszego Jezusa Chrystusa niech b\u0119dzie z duchem waszym! Amen.\u201d.
            Epafras, o kt\u00f3rym m\u00f3wi tutaj \u015bwi\u0119ty Pawe\u0142, zosta\u0142 przez niego nawr\u00f3cony na wiar\u0119, gdy naucza\u0142 w Frygii. Nast\u0119pnie, staj\u0105c si\u0119 aposto\u0142em swojej ojczyzny, zosta\u0142 biskupem Kolos\u00f3w. Pojecha\u0142 do Rzymu, aby odwiedzi\u0107 \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a i zosta\u0142 uwi\u0119ziony z nim. Po uwolnieniu wr\u00f3ci\u0142 do zarz\u0105dzania swoj\u0105 wsp\u00f3lnot\u0105 w Kolosach, gdzie zako\u0144czy\u0142 \u017cycie z koron\u0105 m\u0119cze\u0144stwa.
            Marek, o kt\u00f3rym tutaj mowa, to Jan Marek, kt\u00f3ry po wielu trudach z \u015bwi\u0119tym Barnab\u0105 w g\u0142oszeniu Ewangelii, do\u0142\u0105czy\u0142 p\u00f3\u017aniej do \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a, w ten spos\u00f3b naprawiaj\u0105c d\u0142ugoletni\u0105 s\u0142abo\u015b\u0107, jak\u0105 okaza\u0142, gdy opu\u015bci\u0142 \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a i \u015bwi\u0119tego Barnab\u0119, aby wr\u00f3ci\u0107 do domu.
            Gdy Onezym przyby\u0142 do Kolos\u00f3w, zg\u0142osi\u0142 si\u0119 z listem do swojego pana, kt\u00f3ry przyj\u0105\u0142 go z najwi\u0119ksz\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105, ciesz\u0105c si\u0119, \u017ce odzyska\u0142 nie niewolnika, ale chrze\u015bcijanina. Udzieli\u0142 mu pe\u0142nego przebaczenia i, poniewa\u017c z listu \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a zrozumia\u0142, \u017ce Onezym m\u00f3g\u0142by mu w czym\u015b pom\u00f3c, odes\u0142a\u0142 go do niego z tysi\u0105cem pozdrowie\u0144 i b\u0142ogos\u0142awie\u0144stw.
            Ten s\u0142uga okaza\u0142 si\u0119 naprawd\u0119 wierny powo\u0142aniu chrze\u015bcijanina. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142, widz\u0105c go obdarzonego cnotami i wiedz\u0105 niezb\u0119dn\u0105 do bycia g\u0142osicielem Ewangelii, wy\u015bwi\u0119ci\u0142 go na kap\u0142ana, a p\u00f3\u017aniej konsekrowa\u0142 na biskupa Efezu. Otrzyma\u0142 koron\u0119 m\u0119cze\u0144stwa, a Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki wspomina go 16 lutego.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXVIII. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 pisze do Kolosan, Efezjan i Hebrajczyk\u00f3w \u2014 Rok Pa\u0144ski 62<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Zapa\u0142 naszego Aposto\u0142a by\u0142 nieustanny, a poniewa\u017c jego \u0142a\u0144cuchy trzyma\u0142y go w Rzymie, stara\u0142 si\u0119 wysy\u0142a\u0107 swoich uczni\u00f3w lub pisa\u0107 listy wsz\u0119dzie tam, gdzie dostrzega\u0142 potrzeb\u0119. Mi\u0119dzy innymi doniesiono mu, \u017ce w Kolosach, gdzie mieszka\u0142 Filemon, pojawi\u0142y si\u0119 kontrowersje z powodu kilku fa\u0142szywych kaznodziej\u00f3w, kt\u00f3rzy chcieli zmusi\u0107 wszystkich pogan przychodz\u0105cych do wiary do obrzezania i przestrzegania ceremonii prawnych. Ponadto wprowadzili wierzenia w duchy. Pawe\u0142, jako Aposto\u0142 pogan, poinformowany o tych niebezpiecznych nowinkach, napisa\u0142 list, kt\u00f3ry warto przeczyta\u0107 w ca\u0142o\u015bci, aby doceni\u0107 jego pi\u0119kno i wznios\u0142o\u015b\u0107 my\u015bli. Warto jednak zauwa\u017cy\u0107 s\u0142owa dotycz\u0105ce tradycji: \u201eSprawy\u201d, m\u00f3wi, \u201ekt\u00f3re s\u0105 mi najdro\u017csze, zostan\u0105 wam przekazane ustnie przez Tychika i Onezyma, kt\u00f3rzy w tym celu s\u0105 do was wys\u0142ani\u201d. Te s\u0142owa pokazuj\u0105, jak Aposto\u0142 mia\u0142 sprawy o wielkim znaczeniu, kt\u00f3re nie by\u0142y spisane, ale kt\u00f3re wysy\u0142a\u0142 do przekazania ustnie w formie tradycji.
            Jedn\u0105 ze spraw, kt\u00f3re spowodowa\u0142y niema\u0142e zaniepokojenie naszego Aposto\u0142a, by\u0142y wie\u015bci z Efezu. Kiedy przebywa\u0142 w Milecie i wezwa\u0142 pasterzy, powiedzia\u0142 im, \u017ce z powodu z\u0142a, kt\u00f3re musi znosi\u0107, wierzy, \u017ce ju\u017c wi\u0119cej nie zobacz\u0105 jego twarzy. To pozostawi\u0142o tych oddanych wiernych w wielkim zmartwieniu. \u015awi\u0119ty Aposto\u0142, u\u015bwiadomiony o smutku, kt\u00f3ry dr\u0119czy\u0142 Efezjan, napisa\u0142 list, aby ich pocieszy\u0107.
            Mi\u0119dzy innymi zaleca, aby uznawali Jezusa Chrystusa za g\u0142ow\u0119 Ko\u015bcio\u0142a i trzymali si\u0119 z nim w osobach jego Aposto\u0142\u00f3w. Gor\u0105co zaleca, aby trzymali si\u0119 z dala od pewnych grzech\u00f3w, kt\u00f3re nie powinny by\u0107 nawet wymieniane w\u015br\u00f3d chrze\u015bcijan: \u201eNiech nie b\u0119d\u0105 nawet wymieniane w\u015br\u00f3d was\u201d, m\u00f3wi, \u201enieczysto\u015b\u0107 i chciwo\u015b\u0107\u201d (rozdzia\u0142 5, werset 5).
            Zwracaj\u0105c si\u0119 nast\u0119pnie do m\u0142odych, m\u00f3wi te pe\u0142ne mi\u0142o\u015bci s\u0142owa: \u201eDzieci, polecam wam w Panu, b\u0105d\u017acie pos\u0142uszni swoim rodzicom, bo to jest s\u0142uszne. Czcij swojego ojca i matk\u0119, m\u00f3wi Pan. Je\u015bli b\u0119dziesz przestrzega\u0142 tego przykazania, b\u0119dziesz szcz\u0119\u015bliwy i d\u0142ugo b\u0119dziesz \u017cy\u0142 na ziemi\u201d.
            Nast\u0119pnie m\u00f3wi tak do rodzic\u00f3w: \u201eA wy, ojcowie, nie dra\u017cnijcie swoich dzieci, ale wychowujcie je w karno\u015bci i nauce Pana. Wy, s\u0142udzy, b\u0105d\u017acie pos\u0142uszni swoim panom jak Chrystusowi, nie dla oka, ale jako s\u0142udzy Chrystusa, wykonuj\u0105c wol\u0119 Bo\u017c\u0105 z serca. Wy, panowie, r\u00f3bcie to samo wobec nich, odk\u0142adaj\u0105c na bok gro\u017aby, wiedz\u0105c, \u017ce Pan ich i wasz jest w niebie, i \u017ce u niego nie ma wzgl\u0119du na osoby\u201d.
            Ten list zosta\u0142 przyniesiony do Efezu przez Tychika, tego wiernego ucznia, kt\u00f3ry wraz z Onezym przyni\u00f3s\u0142 list napisany do Kolosan.
            Z Rzymu napisa\u0142 r\u00f3wnie\u017c sw\u00f3j list do Hebrajczyk\u00f3w, czyli do \u017byd\u00f3w z Palestyny, kt\u00f3rzy przeszli na wiar\u0119. Jego celem by\u0142o pocieszenie ich i ostrze\u017cenie przed pokusami niekt\u00f3rych innych \u017byd\u00f3w. Pokazuje, jak ofiary, proroctwa i stara ustawa zrealizowa\u0142y si\u0119 w Jezusie Chrystusie i \u017ce tylko jemu nale\u017cy oddawa\u0107 cze\u015b\u0107 i chwa\u0142\u0119 na wieki. Nalega, aby pozostawali nieustannie zjednoczeni z Zbawicielem przez wiar\u0119, bez kt\u00f3rej nikt nie mo\u017ce podoba\u0107 si\u0119 Bogu; ale podkre\u015bla, \u017ce ta wiara nie usprawiedliwia bez uczynk\u00f3w.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXIX. Uwolnienie \u015awi\u0119tego Paw\u0142a \u2014 M\u0119cze\u0144stwo \u015awi\u0119tego Jakuba Mniejszego \u2014 Rok Pa\u0144ski 63<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Min\u0119\u0142y ju\u017c cztery lata, odk\u0105d \u015bwi\u0119ty Aposto\u0142 by\u0142 przetrzymywany w wi\u0119zieniu: dwa sp\u0119dzi\u0142 w Cezarei, a dwa w Rzymie. Neron kaza\u0142 go stawi\u0107 przed swoim trybuna\u0142em i uzna\u0142 jego niewinno\u015b\u0107; jednak z powodu nienawi\u015bci do religii chrze\u015bcija\u0144skiej lub z powodu oboj\u0119tno\u015bci tego okrutnego cesarza, wci\u0105\u017c odsy\u0142a\u0142 Paw\u0142a do wi\u0119zienia. W ko\u0144cu postanowi\u0142 przyzna\u0107 mu pe\u0142n\u0105 wolno\u015b\u0107. Powszechnie przypisuje si\u0119 t\u0119 decyzj\u0119 wielkim wyrzutom sumienia, kt\u00f3re ten tyran odczuwa\u0142 z powodu pope\u0142nionych zbrodni. Doprowadzi\u0142 nawet do tego, \u017ce kaza\u0142 zabi\u0107 swoj\u0105 matk\u0119. Po takich zbrodniach odczuwa\u0142 najostrzejsze wyrzuty sumienia, poniewa\u017c ludzie, jakkolwiek nikczemni, nie mog\u0105 si\u0119 uwolni\u0107 od m\u0119czarni sumienia.
            Neron, aby w jaki\u015b spos\u00f3b uspokoi\u0107 swoj\u0105 dusz\u0119, postanowi\u0142 uczyni\u0107 kilka dobrych uczynk\u00f3w, a w\u015br\u00f3d nich ofiarowa\u0107 wolno\u015b\u0107 Paw\u0142owi. Uwolniony, wielki Aposto\u0142 wykorzysta\u0142 t\u0119 wolno\u015b\u0107, aby z wi\u0119kszym zapa\u0142em przynie\u015b\u0107 \u015bwiat\u0142o Ewangelii innym, bardziej odleg\u0142ym narodom.
            Mo\u017ce kto\u015b zapyta, co zrobili \u017bydzi z Jerozolimy, gdy zobaczyli, \u017ce Pawe\u0142 zosta\u0142 im odebrany. Powiem to kr\u00f3tko. Ca\u0142\u0105 swoj\u0105 w\u015bciek\u0142o\u015b\u0107 skierowali przeciwko \u015awi\u0119temu Jakubowi, zwanemu Mniejszym, biskupowi tego miasta. Zmar\u0142 namiestnik Festus; jego nast\u0119pca jeszcze nie obj\u0105\u0142 urz\u0119dowania. \u017bydzi skorzystali z tej okazji, aby masowo zg\u0142osi\u0107 si\u0119 do arcykap\u0142ana, zwanego Ananiaszem, synem Annasza i szwagrem Kajfasza, kt\u00f3rzy doprowadzili do skazania Zbawiciela.
            Zdecydowani na jego skazanie, bardzo obawiali si\u0119 ludu, kt\u00f3ry kocha\u0142 go jak delikatnego ojca i odbija\u0142 si\u0119 w jego cnotach; by\u0142 przez wszystkich nazywany Sprawiedliwym. Historia m\u00f3wi, \u017ce modli\u0142 si\u0119 z tak\u0105 gorliwo\u015bci\u0105, \u017ce sk\u00f3ra jego kolan sta\u0142a si\u0119 jak u wielb\u0142\u0105da. Nie pi\u0142 ani wina, ani innych napoj\u00f3w alkoholowych; by\u0142 bardzo surowy w po\u015bcie, oszcz\u0119dny w jedzeniu, piciu i ubieraniu si\u0119. Wszystko, co zb\u0119dne, oddawa\u0142 ubogim.
            Pomimo tych pi\u0119knych cech, ci przeciwnicy znale\u017ali spos\u00f3b, aby nada\u0107 wyrokowi przynajmniej pozory sprawiedliwo\u015bci, stosuj\u0105c podst\u0119p godny siebie. W porozumieniu z arcykap\u0142anem, saduceusze, faryzeusze i uczeni w Pi\u015bmie zorganizowali zamieszki i pobiegli do Jakuba, krzycz\u0105c w\u015br\u00f3d tysi\u0119cy wrzask\u00f3w: \u201eMusisz natychmiast wyprowadzi\u0107 z b\u0142\u0119du ten niezliczony lud, kt\u00f3ry wierzy, \u017ce Jezus jest obiecanym Mesjaszem. Poniewa\u017c jeste\u015b nazywany Sprawiedliwym, wszyscy w ciebie wierz\u0105; dlatego wejd\u017a na szczyt tej \u015bwi\u0105tyni, aby ka\u017cdy m\u00f3g\u0142 ci\u0119 zobaczy\u0107 i us\u0142ysze\u0107, i daj \u015bwiadectwo prawdzie\u201d.
            Zabrali go wi\u0119c na wysok\u0105 galeri\u0119 na zewn\u0105trz \u015bwi\u0105tyni, a gdy go tam zobaczyli, zawo\u0142ali udaj\u0105c: \u201eO sprawiedliwy cz\u0142owieku, powiedz nam, co nale\u017cy wierzy\u0107 w Jezusa ukrzy\u017cowanego\u201d. Miejsce nie mog\u0142o by\u0107 bardziej uroczyste. Albo zaprzeczy\u0107 wierze, albo, wypowiadaj\u0105c s\u0142owo na rzecz Jezusa Chrystusa, natychmiast zosta\u0107 skazanym na \u015bmier\u0107. Ale zapa\u0142 \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a potrafi\u0142 wykorzysta\u0107 t\u0119 okazj\u0119.
            \u201eA dlaczego\u201d, zawo\u0142a\u0142 g\u0142o\u015bno, \u201edlaczego pytacie mnie o Jezusa, Syna Cz\u0142owieczego i jednocze\u015bnie Syna Bo\u017cego? Na pr\u00f3\u017cno udajecie, \u017ce w\u0105tpicie w moj\u0105 wiar\u0119 w tego prawdziwego Odkupiciela. O\u015bwiadczam przed wami, \u017ce on jest w niebie, siedz\u0105c po prawicy Boga Wszechmog\u0105cego, sk\u0105d przyjdzie, aby os\u0105dzi\u0107 ca\u0142y \u015bwiat\u201d. Wielu uwierzy\u0142o w Jezusa Chrystusa i w prostocie swojego serca zacz\u0119li wo\u0142a\u0107: \u201eChwa\u0142a Synowi Dawida\u201d.
            \u017bydzi, zawiedzeni swoimi oczekiwaniami, zacz\u0119li w furii krzycze\u0107: \u201eZblu\u017ani\u0142! Niech b\u0119dzie natychmiast str\u0105cony i pozbawiony \u017cycia\u201d. Natychmiast pobiegli i zepchn\u0119li go na p\u0142yt\u0119 placu.
            Nie umar\u0142 od razu i, podnosz\u0105c si\u0119, ukl\u0105k\u0142 i, na wz\u00f3r Zbawiciela, wzywa\u0142 Boskiego mi\u0142osierdzia dla swoich wrog\u00f3w, m\u00f3wi\u0105c: \u201ePrzebacz im, Panie, bo nie wiedz\u0105, co czyni\u0105\u201d.
            Wtedy w\u015bciekli wrogowie, pod\u017cegani przez arcykap\u0142ana, rzucili w niego deszcz kamieni, a\u017c jeden, uderzaj\u0105c go w g\u0142ow\u0119, powali\u0142 go martwego. Wraz z tym Aposto\u0142em wielu wiernych zosta\u0142o zamordowanych, zawsze z tego samego powodu, to znaczy z nienawi\u015bci do chrze\u015bcija\u0144stwa (por. Euzebiusz, Historia Ko\u015bcielna<\/em>).

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXX. Inne podr\u00f3\u017ce \u015awi\u0119tego Paw\u0142a \u2014 Pisze do Tymoteusza i Tytusa \u2014 Jego powr\u00f3t do Rzymu \u2014 Rok Pa\u0144ski 68<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Uwolniony z \u0142a\u0144cuch\u00f3w wi\u0119ziennych, \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 uda\u0142 si\u0119 w te miejsca, gdzie zamierza\u0142 i\u015b\u0107. Uda\u0142 si\u0119 wi\u0119c do Judei, aby odwiedzi\u0107 \u017byd\u00f3w, ale zatrzyma\u0142 si\u0119 tam na kr\u00f3tko, poniewa\u017c ci przeciwnicy ju\u017c na nowo wzniecali pierwotne prze\u015bladowania. Pojecha\u0142 do Kolos, zgodnie z obietnic\u0105 dan\u0105 Filemonowi. Uda\u0142 si\u0119 na Kret\u0119, gdzie g\u0142osi\u0142 Ewangeli\u0119 i gdzie ustanowi\u0142 Tytusa biskupem tej wyspy. Wr\u00f3ci\u0142 do Azji, aby odwiedzi\u0107 Ko\u015bcio\u0142y w Troadzie, Ikonium, Listrze, Milecie, Koryncie, Nikopolis i Filippi. Z tego miasta napisa\u0142 list do swojego Tymoteusza, kt\u00f3rego ustanowi\u0142 biskupem w Efezie.
            W tym li\u015bcie Aposto\u0142 daje mu r\u00f3\u017cne zasady dotycz\u0105ce konsekracji biskup\u00f3w i kap\u0142an\u00f3w oraz dotycz\u0105ce wielu spraw zwi\u0105zanych z dyscyplin\u0105 ko\u015bcieln\u0105. Niemal w tym samym czasie napisa\u0142 list do Tytusa, biskupa Krety, daj\u0105c mu niemal te same rady, kt\u00f3re da\u0142 Tymoteuszowi, i zapraszaj\u0105c go, aby szybko przyszed\u0142 go zobaczy\u0107.
            Powszechnie uwa\u017ca si\u0119, \u017ce uda\u0142 si\u0119 g\u0142osi\u0107 w Hiszpanii i w wielu innych miejscach. Sp\u0119dzi\u0142 pi\u0119\u0107 lat na misjach i apostolskich trudach. Jednak szczeg\u00f3\u0142y tych podr\u00f3\u017cy, nawr\u00f3cenia dokonane przez niego w r\u00f3\u017cnych krajach, nie s\u0105 nam znane. Powiedzmy tylko z \u015bwi\u0119tym Anzelmem, \u017ce \u201e\u015bwi\u0119ty Aposto\u0142 bieg\u0142 od Morza Czerwonego a\u017c do Oceanu, nios\u0105c wsz\u0119dzie \u015bwiat\u0142o prawdy. By\u0142 jak s\u0142o\u0144ce, kt\u00f3re o\u015bwietla ca\u0142y \u015bwiat od Wschodu do Zachodu, tak \u017ce to raczej \u015bwiat i narody brakowa\u0142y Paw\u0142owi, ni\u017c Pawe\u0142 brakowa\u0142 komu\u015b z ludzi. To jest miara jego zapa\u0142u i mi\u0142o\u015bci\u201d.
            Podczas gdy Pawe\u0142 by\u0142 zaj\u0119ty trudami apostolatu, dowiedzia\u0142 si\u0119, \u017ce w Rzymie wybuch\u0142o okrutne prze\u015bladowanie pod rz\u0105dami Nerona. Pawe\u0142 natychmiast wyobrazi\u0142 sobie powa\u017cn\u0105 potrzeb\u0119 wsparcia wiary w takich okoliczno\u015bciach i natychmiast wyruszy\u0142 w drog\u0119 do Rzymu.
            Po przybyciu do W\u0142och, wsz\u0119dzie znalaz\u0142 og\u0142oszenia Nerona przeciwko wiernym. S\u0142ysza\u0142 o przest\u0119pstwach i oszczerstwach, kt\u00f3re im przypisywano; wsz\u0119dzie widzia\u0142 krzy\u017ce, stosy i inne rodzaje tortur przygotowane dla wyznawc\u00f3w wiary, co podwaja\u0142o w Pawle pragnienie, aby jak najszybciej znale\u017a\u0107 si\u0119 w\u015br\u00f3d tych wiernych. Gdy tylko przyby\u0142, jak ten, kt\u00f3ry ofiarowuje Bogu samego siebie, zacz\u0105\u0142 g\u0142osi\u0107 w publicznych placach, w synagogach, zar\u00f3wno do pogan, jak i do \u017byd\u00f3w. Tym ostatnim, kt\u00f3rzy prawie zawsze okazywali si\u0119 upartymi, g\u0142osi\u0142 nadchodz\u0105ce wype\u0142nienie proroctw Zbawiciela, kt\u00f3re zapowiada\u0142y zniszczenie miasta i \u015bwi\u0105tyni jerozolimskiej z rozproszeniem ca\u0142ego tego narodu. Sugerowa\u0142 jednak spos\u00f3b, aby unikn\u0105\u0107 boskich plag: nawr\u00f3ci\u0107 si\u0119 z serca i uzna\u0107 swojego Zbawiciela w tym Jezusie, kt\u00f3rego ukrzy\u017cowali.
            Poganom g\u0142osi\u0142 dobro\u0107 i mi\u0142osierdzie Boga, kt\u00f3ry zaprasza\u0142 ich do pokuty; dlatego zach\u0119ca\u0142 do porzucenia grzechu, umartwienia nami\u0119tno\u015bci i przyj\u0119cia Ewangelii. Na t\u0119 nauk\u0119, potwierdzon\u0105 ci\u0105g\u0142ymi cudami, s\u0142uchacze t\u0142umnie przychodzili, aby prosi\u0107 o chrzest. Tak Ko\u015bci\u00f3\u0142, prze\u015bladowany \u017celazem, ogniem i tysi\u0105cem terror\u00f3w, wydawa\u0142 si\u0119 pi\u0119kniejszy i bardziej kwitn\u0105cy, a liczba jego wybranych ros\u0142a z dnia na dzie\u0144.
            Co wi\u0119cej powiedzie\u0107? \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 posun\u0105\u0142 si\u0119 tak daleko w swoim zapa\u0142u i mi\u0142o\u015bci, \u017ce uda\u0142o mu si\u0119 nawr\u00f3ci\u0107 pewnego Prokula, zarz\u0105dc\u0119 pa\u0142acu cesarskiego, oraz sam\u0105 \u017con\u0119 cesarza. Oni z zapa\u0142em przyj\u0119li wiar\u0119 i zgin\u0119li jako m\u0119czennicy.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXXI. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 znowu uwi\u0119ziony \u2014 Pisze drugi list do Tymoteusza \u2014 Jego m\u0119cze\u0144stwo \u2014 Rok Pa\u0144ski 69-70<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Z \u015awi\u0119tym Paw\u0142em przyby\u0142 do Rzymu tak\u017ce \u015awi\u0119ty Piotr, kt\u00f3ry przez 25 lat sprawowa\u0142 tam rz\u0105dy nad chrze\u015bcija\u0144stwem. On r\u00f3wnie\u017c uda\u0142 si\u0119 w inne miejsca, aby g\u0142osi\u0107 wiar\u0119, a gdy dowiedzia\u0142 si\u0119 o prze\u015bladowaniach wywo\u0142anych przeciwko chrze\u015bcijanom, natychmiast wr\u00f3ci\u0142 do Rzymu. Obaj Ksi\u0105\u017c\u0119ta Aposto\u0142\u00f3w pracowali wsp\u00f3lnie, a\u017c Neron, zirytowany nawr\u00f3ceniami, kt\u00f3re mia\u0142y miejsce na jego dworze, a jeszcze bardziej na haniebn\u0105 \u015bmier\u0107 czarownika Szymona (jak opowiedziano w \u017cyciu \u015awi\u0119tego Piotra), nakaza\u0142, aby \u015awi\u0119ty Piotr i \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 zostali stanowczo znalezieni i doprowadzeni do wi\u0119zienia mamerty\u0144skiego, u st\u00f3p wzg\u00f3rza Kapitoli\u0144skiego. Neron mia\u0142 zamiar natychmiast doprowadzi\u0107 obu Aposto\u0142\u00f3w do m\u0119cze\u0144stwa, ale powstrzyma\u0142y go sprawy polityczne i spisek przeciwko niemu. Ponadto postanowi\u0142 uczyni\u0107 swoje imi\u0119 chwalebnym, przekopuj\u0105c kana\u0142 koryncki, pas ziemi szeroki na oko\u0142o dziewi\u0119\u0107 mil. Ta przedsi\u0119wzi\u0119cie nie mog\u0142o zosta\u0107 zrealizowane, ale da\u0142o Paw\u0142owi rok czasu na zdobycie jeszcze wielu dusz dla Jezusa Chrystusa.
            Uda\u0142o mu si\u0119 nawr\u00f3ci\u0107 wielu wi\u0119\u017ani\u00f3w, kilku stra\u017cnik\u00f3w i innych znacz\u0105cych osobisto\u015bci, kt\u00f3rzy z pragnienia nauki lub z ciekawo\u015bci przychodzili go s\u0142ucha\u0107, poniewa\u017c \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 podczas swojej niewoli m\u00f3g\u0142 by\u0107 swobodnie odwiedzany i pisa\u0142 listy, gdzie tylko uzna\u0142 to za potrzebne. To z rzymskiego wi\u0119zienia napisa\u0142 drugi list do Tymoteusza.
            W tym li\u015bcie Aposto\u0142 og\u0142asza blisko\u015b\u0107 swojej \u015bmierci, wyra\u017ca \u017cywe pragnienie, aby sam Tymoteusz przyszed\u0142 do niego, aby mu towarzyszy\u0107, b\u0119d\u0105c prawie przez wszystkich porzuconym. Ten list mo\u017cna nazwa\u0107 testamentem \u015awi\u0119tego Paw\u0142a; a w\u015br\u00f3d wielu rzeczy dostarcza tak\u017ce jednego z najwi\u0119kszych dowod\u00f3w na rzecz tradycji. \u201eTo, co us\u0142ysza\u0142e\u015b ode mnie\u201d, m\u00f3wi do niego, \u201estaraj si\u0119 przekaza\u0107 wiernym, zdolnym nauczy\u0107 tego innych po tobie\u201d. Z tych s\u0142\u00f3w dowiadujemy si\u0119, \u017ce opr\u00f3cz pisanej doktryny istniej\u0105 inne prawdy nie mniej u\u017cyteczne i pewne, kt\u00f3re musz\u0105 by\u0107 przekazywane ustnie, w formie tradycji, z nieprzerwan\u0105 sukcesj\u0105 przez wszystkie przysz\u0142e czasy.
            Daje nast\u0119pnie wiele u\u017cytecznych rad Tymoteuszowi dotycz\u0105cych dyscypliny Ko\u015bcio\u0142a, aby rozpozna\u0107 r\u00f3\u017cne herezje, kt\u00f3re zacz\u0119\u0142y si\u0119 szerzy\u0107 w\u015br\u00f3d chrze\u015bcijan. Aby z\u0142agodzi\u0107 ran\u0119, jak\u0105 wie\u015b\u0107 o jego nadchodz\u0105cej \u015bmierci mog\u0142aby mu zada\u0107, pociesza go w ten spos\u00f3b: \u201eNie smu\u0107 si\u0119 z powodu mnie, wr\u0119cz przeciwnie, je\u015bli mnie mi\u0142ujesz, raduj si\u0119 w Panu. Stoczy\u0142em dobr\u0105 walk\u0119, zako\u0144czy\u0142em bieg, zachowa\u0142em wiar\u0119. Teraz nie pozostaje mi nic innego, jak tylko otrzyma\u0107 koron\u0119 sprawiedliwo\u015bci, kt\u00f3r\u0105 Pan, sprawiedliwy s\u0119dzia, przeka\u017ce mi w owym dniu, kiedy, sk\u0142adaj\u0105c w ofierze moje \u017cycie, stan\u0119 przed nim. T\u0119 koron\u0119 nie tylko mi przeka\u017ce, ale wszystkim tym, kt\u00f3rzy, czyni\u0105c dobre uczynki, przygotowuj\u0105 si\u0119 do jej otrzymania w jego przyj\u015bciu\u201d.
            Pawe\u0142 mia\u0142 w swoim wi\u0119zieniu pocieszenie od pewnego Onezyfora. Ten, przybywszy do Rzymu i dowiedziawszy si\u0119, \u017ce Pawe\u0142, jego dawny nauczyciel i ojciec w Jezusie Chrystusie, jest w wi\u0119zieniu, poszed\u0142 go odwiedzi\u0107 i zaoferowa\u0142 mu swoj\u0105 pomoc. Aposto\u0142 odczu\u0142 wielk\u0105 pociech\u0119 z powodu takiej czu\u0142ej mi\u0142o\u015bci i, pisz\u0105c do Tymoteusza, chwali go i modli si\u0119 do Boga za niego.
            \u201eNiech B\u00f3g\u201d, pisze do niego, \u201ema mi\u0142osierdzie dla rodziny Onezyfora, kt\u00f3ry cz\u0119sto mnie pociesza\u0142 i nie wstydzi\u0142 si\u0119 moich \u0142a\u0144cuch\u00f3w; przeciwnie, przybywszy do Rzymu, szuka\u0142 mnie z trosk\u0105 i znalaz\u0142. Niech Pan mu pozwoli znale\u017a\u0107 mi\u0142osierdzie u siebie w owym dniu. A ty dobrze wiesz, ile mi us\u0142ug odda\u0142 w Efezie\u201d.
            Tymczasem Neron wr\u00f3ci\u0142 z Koryntu ca\u0142y zirytowany, poniewa\u017c przedsi\u0119wzi\u0119cie kana\u0142u nie powiod\u0142o si\u0119. Z wi\u0119ksz\u0105 w\u015bciek\u0142o\u015bci\u0105 zacz\u0105\u0142 prze\u015bladowa\u0107 chrze\u015bcijan; a jego pierwszym aktem by\u0142o wykonanie wyroku \u015bmierci na \u015awi\u0119tym Pawle. Najpierw zosta\u0142 bity r\u00f3zgami, a w Rzymie wci\u0105\u017c pokazuje si\u0119 kolumna, do kt\u00f3rej by\u0142 przywi\u0105zany, gdy poddano go temu biczowaniu. Prawda, \u017ce przez to traci\u0142 przywilej obywatelstwa rzymskiego, ale zyskiwa\u0142 prawo obywatela nieba; dlatego odczuwa\u0142 najwi\u0119ksz\u0105 rado\u015b\u0107, widz\u0105c si\u0119 podobnym do swojego boskiego Mistrza. To biczowanie by\u0142o preludium do p\u00f3\u017aniejszej dekapitacji.
            Pawe\u0142 zosta\u0142 skazany na \u015bmier\u0107, poniewa\u017c obrazi\u0142 bog\u00f3w; tylko z tego powodu dozwolono mu \u015bci\u0105\u0107 g\u0142ow\u0119 obywatelowi rzymskiemu. Pi\u0119kna wina! By\u0107 uwa\u017canym za bezbo\u017cnego, poniewa\u017c zamiast czci\u0107 kamienie i demony, pragnie czci\u0107 jedynego prawdziwego Boga i jego Syna Jezusa Chrystusa. B\u00f3g ju\u017c mu objawi\u0142 dzie\u0144 i godzin\u0119 jego \u015bmierci; dlatego odczuwa\u0142 rado\u015b\u0107 ju\u017c ca\u0142kowicie niebia\u0144sk\u0105. \u201ePragn\u0119\u201d, wo\u0142a\u0142, \u201eby\u0107 uwolnionym z tego cia\u0142a, aby by\u0107 z Chrystusem\u201d. W ko\u0144cu, przez band\u0119 zbir\u00f3w, zosta\u0142 wyci\u0105gni\u0119ty z wi\u0119zienia i doprowadzony poza Rzym przez bram\u0119, kt\u00f3ra nazywa si\u0119 Ostia\u0144ska, prowadz\u0105c go w kierunku bagna wzd\u0142u\u017c Tybru, dotarli do miejsca zwanego Acque Salvie, oko\u0142o trzech mil od Rzymu.
            Opowiadaj\u0105, \u017ce pewna matrona, zwana Plautilla, \u017cona rzymskiego senatora, widz\u0105c \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a w z\u0142ym stanie i prowadzonym na \u015bmier\u0107, zacz\u0119\u0142a gorzko p\u0142aka\u0107. \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 pocieszy\u0142 j\u0105, m\u00f3wi\u0105c: \u201eNie p\u0142acz, zostawi\u0119 ci po sobie pami\u0119\u0107, kt\u00f3ra b\u0119dzie ci bardzo droga. Daj mi sw\u00f3j welon\u201d. Ona mu go da\u0142a. Z tym welonem \u015bwi\u0119temu zas\u0142oni\u0119to oczy przed dekapitacj\u0105. A na polecenie \u015bwi\u0119tego, zosta\u0142 on przez pobo\u017cn\u0105 osob\u0119 oddany we krwi Plautilli, kt\u00f3ra zachowa\u0142a go jako relikwi\u0119.
            Gdy Pawe\u0142 dotar\u0142 do miejsca m\u0119cze\u0144stwa, ukl\u0105k\u0142 i, z twarz\u0105 zwr\u00f3con\u0105 ku niebu, poleci\u0142 Bogu swoj\u0105 dusz\u0119 i Ko\u015bci\u00f3\u0142; potem pochyli\u0142 g\u0142ow\u0119 i otrzyma\u0142 cios miecza, kt\u00f3ry odci\u0105\u0142 mu g\u0142ow\u0119 od cia\u0142a. Jego dusza wzlecia\u0142a, aby spotka\u0107 tego Jezusa, kt\u00f3rego od tak dawna pragn\u0105\u0142 zobaczy\u0107.
            Anio\u0142owie go przyj\u0119li i wprowadzili w ogromnej rado\u015bci, aby uczestniczy\u0142 w szcz\u0119\u015bciu nieba. Pewne jest, \u017ce pierwszym, kt\u00f3remu musia\u0142 podzi\u0119kowa\u0107, by\u0142 \u015awi\u0119ty Szczepan, kt\u00f3remu, po Jezusie, by\u0142 winien swoj\u0105 konwersj\u0119 i zbawienie.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXXII. Pogrzeb \u015bw. Paw\u0142a \u2014 Cuda dokonane przy jego grobie \u2014 Bazylika mu po\u015bwi\u0119cona<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Dzie\u0144, w kt\u00f3rym \u015bw. Pawe\u0142 zosta\u0142 stracony poza Rzymem, w Acque Salvie, by\u0142 tym samym dniem, w kt\u00f3rym \u015bw. Piotr otrzyma\u0142 palm\u0119 m\u0119cze\u0144stwa u st\u00f3p wzg\u00f3rza Watykanu, 29 czerwca, maj\u0105c 65 lat. Baroniusz, nazywany ojcem historii ko\u015bcielnej, opowiada, jak g\u0142owa \u015bw. Paw\u0142a, zaraz po odci\u0119ciu od cia\u0142a, pocz\u0119\u0142a tryska\u0107 mlekiem zamiast krwi. Dwaj \u017co\u0142nierze, widz\u0105c ten cud, nawr\u00f3cili si\u0119 do Jezusa Chrystusa. Jego g\u0142owa, spadaj\u0105c na ziemi\u0119, wykona\u0142a trzy skoki, a tam, gdzie dotkn\u0119\u0142a ziemi, wytrysn\u0119\u0142y trzy \u017ar\u00f3d\u0142a wody \u017cywej. Aby zachowa\u0107 pami\u0119\u0107 o tym chwalebnym wydarzeniu, wzniesiono ko\u015bci\u00f3\u0142, kt\u00f3rego mury otaczaj\u0105 te fontanny, kt\u00f3re do dzi\u015b nazywane s\u0105 Fontannami \u015bw. Paw\u0142a (por. F. Baroniusz, rok 69-70).
            Wielu podr\u00f3\u017cnik\u00f3w (por. Cezar i Tillemont) uda\u0142o si\u0119 na to miejsce, aby by\u0107 \u015bwiadkami tego faktu i zapewniaj\u0105, \u017ce te trzy \u017ar\u00f3d\u0142a, kt\u00f3re widzieli i kosztowali, maj\u0105 smak jak mleko. W tych pierwszych czasach wielka by\u0142a troska chrze\u015bcijan o zbieranie i poch\u00f3wek cia\u0142 tych, kt\u00f3rzy oddawali \u017cycie za wiar\u0119. Dwie kobiety, jedna nazywana Basiliss\u0105, a druga Anastazj\u0105, opracowa\u0142y spos\u00f3b i czas na odzyskanie cia\u0142a \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a i w nocy pochowa\u0142y je dwie mile od miejsca, gdzie poni\u00f3s\u0142 m\u0119cze\u0144stwo, w odleg\u0142o\u015bci jednej mili od Rzymu. Neron, za po\u015brednictwem swoich szpieg\u00f3w, dowiedzia\u0142 si\u0119 o dzia\u0142aniu tych pobo\u017cnych kobiet i to wystarczy\u0142o, aby je zabi\u0142, odcinaj\u0105c im r\u0119ce, nogi, a potem g\u0142owy.
            Chocia\u017c poganie wiedzieli, \u017ce cia\u0142o Paw\u0142a zosta\u0142o pochowane przez wiernych, nigdy nie mogli pozna\u0107 dok\u0142adnego miejsca. To by\u0142o znane tylko chrze\u015bcijanom, kt\u00f3rzy trzymali to w tajemnicy jak najcenniejszy skarb i oddawali mu najwi\u0119ksze mo\u017cliwe honory. Ale szacunek, jaki wierni mieli do tych relikwii, doszed\u0142 do tego stopnia, \u017ce niekt\u00f3rzy kupcy z Orientu, przybywszy do Rzymu, pr\u00f3bowali je ukra\u015b\u0107 i zabra\u0107 do swojego kraju. Potajemnie wykopali je w katakumbach, dwie mile od Rzymu, czekaj\u0105c na dogodny moment do transportu. Ale w momencie, gdy zamierzali zrealizowa\u0107 sw\u00f3j plan, zerwa\u0142a si\u0119 straszna burza z b\u0142yskawicami i piorunami, tak \u017ce byli zmuszeni porzuci\u0107 przedsi\u0119wzi\u0119cie. Gdy to si\u0119 rozesz\u0142o, chrze\u015bcijanie z Rzymu poszli po cia\u0142o Paw\u0142a i przywie\u017ali je z powrotem do jego pierwotnego miejsca wzd\u0142u\u017c drogi Ostia.
            Za czas\u00f3w Konstantyna Wielkiego wzniesiono wspania\u0142\u0105 bazylik\u0119 na cze\u015b\u0107 i nad grobem naszego Aposto\u0142a. W ka\u017cdym czasie kr\u00f3lowie i cesarze, zapominaj\u0105c o swojej wielko\u015bci, pe\u0142ni boja\u017ani i czci, udawali si\u0119 do tego grobu, aby uca\u0142owa\u0107 trumn\u0119, kt\u00f3ra przechowuje ko\u015bci \u015bwi\u0119tego Aposto\u0142a.
            Ci sami rzymscy papie\u017ce nie zbli\u017cali si\u0119, ani nie zbli\u017caj\u0105 si\u0119, do miejsca jego poch\u00f3wku, je\u015bli nie s\u0105 pe\u0142ni czci, i nigdy nie pozwolili, aby ktokolwiek zabra\u0142 cho\u0107by cz\u0105stk\u0119 tych czcigodnych ko\u015bci. R\u00f3\u017cni ksi\u0105\u017c\u0119ta i kr\u00f3lowie sk\u0142adali \u017cywe pro\u015bby, ale \u017caden papie\u017c nie uzna\u0142, \u017ce mo\u017ce ich zaspokoi\u0107. Ta wielka cze\u015b\u0107 by\u0142a bardzo zwi\u0119kszona przez ci\u0105g\u0142e cuda, kt\u00f3re dzia\u0142y si\u0119 przy tym grobie. \u015aw. Grzegorz Wielki relacjonuje wiele z nich i zapewnia, \u017ce nikt nie wchodzi\u0142 do tej \u015bwi\u0105tyni, aby si\u0119 modli\u0107, nie dr\u017c\u0105c. Ci, kt\u00f3rzy o\u015bmielili si\u0119 j\u0105 profanowa\u0107 lub pr\u00f3bowali zabra\u0107 cho\u0107by ma\u0142\u0105 cz\u0105stk\u0119, byli przez Boga karani widoczn\u0105 zemst\u0105.
            Grzegorz XI by\u0142 pierwszym, kt\u00f3ry w czasie publicznej kl\u0119ski, niemal zmuszony przez modlitwy i pro\u015bby ludu rzymskiego, wzi\u0105\u0142 g\u0142ow\u0119 \u015awi\u0119tego, uni\u00f3s\u0142 j\u0105 wysoko, pokaza\u0142 t\u0142umowi, kt\u00f3ry p\u0142aka\u0142 z czu\u0142o\u015bci i pobo\u017cno\u015bci, a natychmiast od\u0142o\u017cy\u0142 j\u0105 z powrotem tam, sk\u0105d j\u0105 wzi\u0105\u0142.
            Teraz g\u0142owa tego wielkiego Aposto\u0142a znajduje si\u0119 w ko\u015bciele \u015bw. Jana na Lateranie; reszta cia\u0142a by\u0142a zawsze przechowywana w bazylice \u015bw. Paw\u0142a za murami, wzd\u0142u\u017c drogi Ostia, w odleg\u0142o\u015bci jednej mili od Rzymu.
            Nawet jego \u0142a\u0144cuchy by\u0142y przedmiotem pobo\u017cno\u015bci w\u015br\u00f3d wiernych chrze\u015bcijan. Dzi\u0119ki kontaktowi z tymi chwalebnymi \u017celazami dokonywa\u0142o si\u0119 wiele cud\u00f3w, a najwi\u0119ksi ludzie \u015bwiata zawsze uwa\u017cali za cenn\u0105 relikwi\u0119 posiadanie cho\u0107by odrobiny ich py\u0142u.

<\/p>\n\n\n\n

<\/i><\/span>ROZDZIA\u0141 XXXIII. Portret \u015bw. Paw\u0142a \u2014 Obraz jego ducha \u2014 Zako\u0144czenie<\/a> <\/h3>\n\n\n\n

            <\/strong>Aby lepiej utrwali\u0107 pobo\u017cno\u015b\u0107 wobec tego ksi\u0119cia Aposto\u0142\u00f3w, warto da\u0107 wyobra\u017cenie o jego wygl\u0105dzie fizycznym i jego duchu.
            Pawe\u0142 nie mia\u0142 zbyt atrakcyjnego wygl\u0105du, jak sam twierdzi. By\u0142 niskiego wzrostu, o silnej i mocnej budowie, co udowodni\u0142 d\u0142ugimi i ci\u0119\u017ckimi trudami, kt\u00f3re znosi\u0142 w swojej karierze, nigdy nie b\u0119d\u0105c chorym, z wyj\u0105tkiem dolegliwo\u015bci spowodowanych \u0142a\u0144cuchami i wi\u0119zieniem. Tylko pod koniec swoich dni chodzi\u0142 nieco pochylony. Mia\u0142 jasn\u0105 twarz, ma\u0142\u0105 g\u0142ow\u0119 i prawie ca\u0142kowicie \u0142ys\u0105, co \u015bwiadczy\u0142o o krwistej i ognistej naturze. Mia\u0142 szerokie czo\u0142o, czarne i niskie brwi, orli nos, d\u0142ug\u0105 i g\u0119st\u0105 brod\u0119. Ale jego oczy by\u0142y niezwykle \u017cywe i b\u0142yszcz\u0105ce, z \u0142agodnym wyrazem, kt\u00f3ry \u0142agodzi\u0142 impet jego spojrze\u0144. To jest portret jego wygl\u0105du fizycznego.
            Ale co powiedzie\u0107 o jego duchu? Znamy go z jego w\u0142asnych pism. Mia\u0142 bystry i wznios\u0142y umys\u0142, szlachetn\u0105 dusz\u0119, hojne serce. Taki by\u0142 jego odwaga i determinacja, \u017ce czerpa\u0142 si\u0142\u0119 i wigor z samych trudno\u015bci i niebezpiecze\u0144stw. By\u0142 bardzo bieg\u0142y w nauce religii \u017cydowskiej. By\u0142 g\u0142\u0119boko wykszta\u0142cony w Pismach \u015awi\u0119tych, a ta wiedza, wspierana przez \u015bwiat\u0142o Ducha \u015awi\u0119tego i mi\u0142o\u015b\u0107 Jezusa Chrystusa, uczyni\u0142a go tym wielkim Aposto\u0142em, kt\u00f3ry zosta\u0142 nazwany Doktorem Pogan. \u015aw. Jan Chryzostom, wielki czciciel naszego \u015bwi\u0119tego, pragn\u0105\u0142 bardzo zobaczy\u0107 \u015bw. Paw\u0142a z ambony, poniewa\u017c, jak m\u00f3wi\u0142, najwi\u0119ksi m\u00f3wcy staro\u017cytno\u015bci wydawaliby si\u0119 bladzi i zimni w jego por\u00f3wnaniu. Nie trzeba m\u00f3wi\u0107 wi\u0119cej o jego cnotach, poniewa\u017c to, co dotychczas przedstawili\u015bmy, jest tylko tkanin\u0105 heroicznych cn\u00f3t, kt\u00f3re on promieniowa\u0142 wsz\u0119dzie, w ka\u017cdym czasie i z ka\u017cdym rodzajem ludzi.
            Aby zako\u0144czy\u0107 to, co powiedziano o tym wielkim \u015bwi\u0119tym, warto zauwa\u017cy\u0107 jedn\u0105 cnot\u0119, kt\u00f3r\u0105 on promieniowa\u0142 ponad wszystkie inne: mi\u0142o\u015b\u0107 do bli\u017aniego i mi\u0142o\u015b\u0107 do Boga. Wyzwa\u0142 wszystkie stworzenia, aby oddzieli\u0142y go od mi\u0142o\u015bci jego boskiego Mistrza. \u201eKt\u00f3\u017c mnie od\u0142\u0105czy\u201d, wo\u0142a\u0142, \u201eod mi\u0142o\u015bci Jezusa Chrystusa? Utrapienie ucisk, g\u0142\u00f3d czy nago\u015b\u0107 lub niebezpiecze\u0144stwa albo prze\u015bladowania? Nie, z pewno\u015bci\u0105. Jestem przekonany, \u017ce ani \u015bmier\u0107, ani \u017cycie, ani anio\u0142y, ani w\u0142adze, ani moce, ani rzeczy obecne, ani przysz\u0142e, ani \u017cadne stworzenie nie mog\u0105 nas oddzieli\u0107 od mi\u0142o\u015bci Boga, kt\u00f3ra jest w Chrystusie Jezusie, naszym Panu\u201d. To jest charakter prawdziwego chrze\u015bcijanina: by\u0107 gotowym straci\u0107 wszystko, cierpie\u0107 wszystko, raczej ni\u017c powiedzie\u0107 lub zrobi\u0107 cokolwiek, co by\u0142oby sprzeczne z mi\u0142o\u015bci\u0105 Boga.
            \u015aw. Pawe\u0142 sp\u0119dzi\u0142 ponad trzydzie\u015bci lat swojego \u017cycia jako wr\u00f3g Jezusa Chrystusa; ale gdy tylko zosta\u0142 o\u015bwiecony przez jego niebia\u0144sk\u0105 \u0142ask\u0119, odda\u0142 si\u0119 ca\u0142kowicie jemu, ani nigdy wi\u0119cej od niego si\u0119 nie oddzieli\u0142. Nast\u0119pnie sp\u0119dzi\u0142 ponad trzydzie\u015bci sze\u015b\u0107 lat w najostrzejszych pokutach, w najci\u0119\u017cszych trudach, aby uwielbi\u0107 tego Jezusa, kt\u00f3rego prze\u015bladowa\u0142.
            Chrze\u015bcija\u0144ski czytelniku, by\u0107 mo\u017ce ty, kt\u00f3ry czytasz, i ja, kt\u00f3ry pisz\u0119, sp\u0119dzili\u015bmy cz\u0119\u015b\u0107 \u017cycia w obrazie Pana! Ale nie tra\u0107my ducha: wci\u0105\u017c mamy czas; mi\u0142osierdzie Bo\u017ce na nas czeka.
            Ale nie odk\u0142adajmy na p\u00f3\u017aniej nawr\u00f3cenia, poniewa\u017c je\u015bli b\u0119dziemy czeka\u0107 do jutra, aby uporz\u0105dkowa\u0107 sprawy duszy, nara\u017camy si\u0119 na powa\u017cne ryzyko, \u017ce nie b\u0119dziemy mieli wi\u0119cej czasu. \u015aw. Pawe\u0142 pracowa\u0142 trzydzie\u015bci sze\u015b\u0107 lat w s\u0142u\u017cbie Pana; teraz od 1800 lat cieszy si\u0119 ogromn\u0105 chwa\u0142\u0105 nieba i b\u0119dzie si\u0119 ni\u0105 cieszy\u0142 przez wszystkie wieki. Ta sama szcz\u0119\u015bliwo\u015b\u0107 jest przygotowana tak\u017ce dla nas, pod warunkiem, \u017ce oddamy si\u0119 Bogu, gdy mamy czas i wytrwamy w \u015bwi\u0119tej s\u0142u\u017cbie a\u017c do ko\u0144ca. To, co si\u0119 cierpi w tym \u015bwiecie, jest niczym, ale to, co b\u0119dziemy cieszy\u0107 si\u0119 w innym, jest wieczne. Tak zapewnia nas sam \u015bw. Pawe\u0142.


Wydanie trzecie
Ksi\u0119garnia Salezja\u0144ska
1899
W\u0142asno\u015b\u0107 wydawcy
S. Pier d\u2019Arena, Salezja\u0144ska Szko\u0142a Typograficzna
Przytu\u0142ek \u015bw. Wincentego a Paulo
(N. 1267 \u2014 M)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kulminacyjnym momentem Roku Jubileuszowego dla ka\u017cdego wierz\u0105cego jest przej\u015bcie przez Drzwi \u015awi\u0119te, gest o wysokim…<\/p>\n","protected":false},"author":18,"featured_media":34692,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"iawp_total_views":88,"footnotes":""},"categories":[147],"tags":[1664,2556,2188,1742,2576,1724,1832,1970,1964],"class_list":["post-34704","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dobra-prasa","tag-biblia","tag-bog","tag-jezus","tag-kosciol","tag-ksiadz-bosko","tag-milosc-blizniego","tag-odpusty","tag-swieci","tag-zbawienie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34704","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/18"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=34704"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34704\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/34692"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=34704"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=34704"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=34704"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}