{"id":28540,"date":"2024-05-26T14:38:13","date_gmt":"2024-05-26T14:38:13","guid":{"rendered":"https:\/\/exciting-knuth.178-32-140-152.plesk.page\/?p=28540"},"modified":"2024-05-26T14:39:25","modified_gmt":"2024-05-26T14:39:25","slug":"franciszek-salezy-student-uniwersytetu-w-padwie-2-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/nasi-swieci\/franciszek-salezy-student-uniwersytetu-w-padwie-2-2\/","title":{"rendered":"Franciszek Salezy, student uniwersytetu w Padwie (2\/2)"},"content":{"rendered":"\n

(ci\u0105g dalszy z poprzedniego artyku\u0142u)<\/a><\/em><\/p>\n\n\n\n

Medycyna
<\/strong><\/strong>            Obok wydzia\u0142\u00f3w prawa i teologii, studia medyczne i botaniczne cieszy\u0142y si\u0119 w Padwie niezwyk\u0142ym presti\u017cem, zw\u0142aszcza po tym, jak flamandzki lekarz Andrea Vesalius, ojciec nowoczesnej anatomii, zada\u0142 \u015bmiertelny cios starym teoriom Hipokratesa i Galienusa, praktykuj\u0105c sekcj\u0119 ludzkiego cia\u0142a, co wywo\u0142a\u0142o skandal w\u015br\u00f3d uznanych autorytet\u00f3w. Vesalius opublikowa\u0142 swoje dzie\u0142o De humani corporis fabrica<\/em> w 1543 roku, kt\u00f3re zrewolucjonizowa\u0142o wiedz\u0119 na temat anatomii cz\u0142owieka. Aby zdoby\u0107 zw\u0142oki, \u017c\u0105dano cia\u0142 straconych lub wykopywano zmar\u0142ych, co nie odbywa\u0142o si\u0119 bez prowokowania krwawych spor\u00f3w grabarzy.
            Niemniej jednak mo\u017cna poczyni\u0107 kilka ustale\u0144. Po pierwsze, wiadomo, \u017ce podczas powa\u017cnej choroby, kt\u00f3ra powali\u0142a go w Padwie pod koniec 1590 roku, zdecydowa\u0142 si\u0119 odda\u0107 swoje cia\u0142o nauce, je\u015bli umrze, a to mia\u0142o na celu unikni\u0119cie k\u0142\u00f3tni w\u015br\u00f3d student\u00f3w medycyny zamierzaj\u0105cych szuka\u0107 zw\u0142ok. Czy zatem popiera\u0142 now\u0105 metod\u0119 sekcji ludzkiego cia\u0142a? W ka\u017cdym razie zdawa\u0142 si\u0119 zach\u0119ca\u0107 do tego tym gor\u0105co dyskutowanym gestem. Co wi\u0119cej, mo\u017cna w nim dostrzec nies\u0142abn\u0105ce zainteresowanie problemami zdrowotnymi, lekarzami i chirurgami. Pisa\u0142 na przyk\u0142ad, \u017ce istnieje du\u017ca r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy bandyt\u0105 a chirurgiem: „Bandyta i chirurg przecinaj\u0105 ko\u0144czyny i sprawiaj\u0105, \u017ce krew p\u0142ynie, jeden zabija, drugi leczy”.
            R\u00f3wnie\u017c w Padwie na pocz\u0105tku XVII wieku angielski lekarz William Harvey odkry\u0142 zasady kr\u0105\u017cenia krwi. Serce naprawd\u0119 sta\u0142o si\u0119 autorem \u017cycia, centrum wszystkiego, s\u0142o\u0144cem, jak ksi\u0105\u017c\u0119 w swoim pa\u0144stwie. Chocia\u017c angielski lekarz opublikowa\u0142 swoje odkrycia dopiero w 1628 roku, mo\u017cna za\u0142o\u017cy\u0107, \u017ce w czasie, gdy Franciszek by\u0142 studentem, takie badania by\u0142y ju\u017c w toku. Sam pisa\u0142 na przyk\u0142ad, \u017ce „cor habet motum in se proprium et alia movere facit<\/em>„, czyli \u017ce „serce ma w sobie ruch, kt\u00f3ry jest mu w\u0142a\u015bciwy i kt\u00f3ry wprawia w ruch wszystko inne”. Cytuj\u0105c Arystotelesa, stwierdzi, \u017ce „serce jest pierwszym cz\u0142onkiem, kt\u00f3ry \u017cyje w nas i ostatnim, kt\u00f3ry umiera”.

Botanika
<\/strong>            Prawdopodobnie podczas pobytu w Padwie Franciszek zainteresowa\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c naukami przyrodniczymi. Musia\u0142 wiedzie\u0107, \u017ce w mie\u015bcie znajdowa\u0142 si\u0119 pierwszy ogr\u00f3d botaniczny, stworzony w celu uprawy, obserwacji i eksperymentowania z rodzimymi i egzotycznymi ro\u015blinami. Ro\u015bliny by\u0142y sk\u0142adnikami wi\u0119kszo\u015bci lek\u00f3w, a ich wykorzystanie do cel\u00f3w terapeutycznych opiera\u0142o si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na tekstach staro\u017cytnych autor\u00f3w, kt\u00f3re nie zawsze by\u0142y wiarygodne. Posiadamy osiem zbior\u00f3w Similitudes<\/em> autorstwa Franciszka, prawdopodobnie zredagowanych mi\u0119dzy 1594 a 1614 rokiem, ale ich pochodzenie mo\u017cna prze\u015bledzi\u0107 wstecz do Padwy. Tytu\u0142 tych ma\u0142ych zbior\u00f3w obraz\u00f3w i por\u00f3wna\u0144 zaczerpni\u0119tych z natury z pewno\u015bci\u0105 wskazuje na ich utylitarny charakter; z drugiej strony ich tre\u015b\u0107 \u015bwiadczy o niemal encyklopedycznym zainteresowaniu, nie tylko \u015bwiatem ro\u015blin, ale tak\u017ce \u015bwiatem minera\u0142\u00f3w i zwierz\u0105t.
            Franciszek Salezy konsultowa\u0142 si\u0119 ze staro\u017cytnymi autorami, kt\u00f3rzy w jego czasach cieszyli si\u0119 niekwestionowanym autorytetem w tej dziedzinie: Pliniusz Starszy, autor obszernej Historii Naturalnej<\/em>, prawdziwej encyklopedii tamtych czas\u00f3w, ale tak\u017ce Arystoteles (autor Historii zwierz\u0105t<\/em> i Pokolenia zwierz\u0105t<\/em>), Plutarch, Teofrast (autor Historii ro\u015blin<\/em>), a nawet \u015bw. Augustym i \u015bw. Albert Wielki. Zna\u0142 r\u00f3wnie\u017c wsp\u00f3\u0142czesnych mu autor\u00f3w, w szczeg\u00f3lno\u015bci Commentari a Dioscoride<\/em> w\u0142oskiego przyrodnika Pietro Andrea Mattioli.
            Franciszka Salezego fascynowa\u0142 tajemniczy zwi\u0105zek mi\u0119dzy histori\u0105 naturaln\u0105 a \u017cyciem duchowym cz\u0142owieka. Dla niego, pisze A. Ravier, „ka\u017cde odkrycie jest no\u015bnikiem tajemnicy stworzenia”. Szczeg\u00f3lne zalety niekt\u00f3rych ro\u015blin s\u0105 cudowne: „Pliniusz i Mattioli opisuj\u0105 zio\u0142o, kt\u00f3re jest zbawienne przeciwko d\u017cumie, kolce, kamieniom nerkowym, zach\u0119caj\u0105c nas do kultywowania go w naszych ogrodach”. Wzd\u0142u\u017c wielu \u015bcie\u017cek, kt\u00f3rymi podr\u00f3\u017cowa\u0142 w ci\u0105gu swojego \u017cycia, widzimy, jak zwraca uwag\u0119 na przyrod\u0119, otaczaj\u0105cy go \u015bwiat, nast\u0119pstwo p\u00f3r roku i ich tajemnicze znaczenie. Ksi\u0119ga natury jawi\u0142a mu si\u0119 jako ogromna Biblia, kt\u00f3r\u0105 musia\u0142 nauczy\u0107 si\u0119 interpretowa\u0107, dlatego nazywa\u0142 Ojc\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a „duchowymi zielarzami”. Kiedy sprawowa\u0142 kierownictwo duchowe nad bardzo r\u00f3\u017cnymi lud\u017ami, pami\u0119ta\u0142, \u017ce „w ogrodzie ka\u017cde zio\u0142o i ka\u017cdy kwiat wymaga szczeg\u00f3lnej troski”.

Program \u017cycia osobistego
<\/strong>            Podczas pobytu w Padwie, mie\u015bcie, w kt\u00f3rym znajdowa\u0142o si\u0119 ponad czterdzie\u015bci klasztor\u00f3w i zakon\u00f3w, Franciszek ponownie zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do jezuit\u00f3w o kierownictwo duchowe. Podkre\u015blaj\u0105c, co jest w\u0142a\u015bciwe, wiod\u0105c\u0105 rol\u0119 jezuit\u00f3w w formacji m\u0142odego Franciszka Salezego, nale\u017cy jednak powiedzie\u0107, \u017ce nie byli oni jedynymi. Wielki podziw i przyja\u017a\u0144 \u0142\u0105czy\u0142y go z ojcem Filippo Gesualdim, franciszka\u0144skim kaznodziej\u0105 ze s\u0142ynnego klasztoru \u015bw. Antoniego z Padwy. Cz\u0119sto odwiedza\u0142 klasztor teatyn\u00f3w, gdzie od czasu do czasu kazania g\u0142osi\u0142 ojciec Wawrzyniec Scupoli. Tam odkry\u0142 ksi\u0105\u017ck\u0119 zatytu\u0142owan\u0105 Walka duchowa<\/em>, kt\u00f3ra nauczy\u0142a go, jak opanowa\u0107 sk\u0142onno\u015bci ni\u017cszej cz\u0119\u015bci duszy. Franciszek Salezy „napisa\u0142 wiele rzeczy”, zapewnia\u0142 Camus, „kt\u00f3rych ziarno i zarodek od razu odkry\u0142em w niekt\u00f3rych fragmentach wspomnianej Walki<\/em>„. Wydaje si\u0119, \u017ce podczas pobytu w Padwie po\u015bwi\u0119ci\u0142 si\u0119 tak\u017ce dzia\u0142alno\u015bci edukacyjnej w sieroci\u0144cu.
            Niew\u0105tpliwie dzi\u0119ki dobroczynnemu wp\u0142ywowi tych nauczycieli, w szczeg\u00f3lno\u015bci ojca Possevino, Franciszek napisa\u0142 r\u00f3\u017cne regu\u0142y \u017cycia, z kt\u00f3rych zachowa\u0142y si\u0119 znacz\u0105ce fragmenty. Pierwsza z nich, zatytu\u0142owana \u0106wiczenie przygotowawcze<\/em>, by\u0142a \u0107wiczeniem umys\u0142owym, kt\u00f3re nale\u017ca\u0142o wykonywa\u0107 rano: „Postaram si\u0119 za jego po\u015brednictwem – pisa\u0142 – przygotowa\u0107 si\u0119 do traktowania i wykonywania moich obowi\u0105zk\u00f3w w spos\u00f3b najbardziej godny pochwa\u0142y”. Polega\u0142o to na wyobra\u017caniu sobie wszystkiego, co mo\u017ce mu si\u0119 przydarzy\u0107 w ci\u0105gu dnia: „B\u0119d\u0119 wi\u0119c powa\u017cnie my\u015bla\u0142 o nieprzewidzianych wydarzeniach, kt\u00f3re mog\u0105 mi si\u0119 przydarzy\u0107, o towarzystwie, w kt\u00f3rym b\u0119d\u0119 zmuszony zabra\u0107 g\u0142os, o wydarzeniach, kt\u00f3re mog\u0105 mi si\u0119 przydarzy\u0107, o miejscach, do kt\u00f3rych p\u00f3j\u015bcia ludzie b\u0119d\u0105 pr\u00f3bowali mnie nam\u00f3wi\u0107”. A oto cel tego \u0107wiczenia:

B\u0119d\u0119 pilnie studiowa\u0142 i szuka\u0142 najlepszych sposob\u00f3w na unikni\u0119cie b\u0142\u0119d\u00f3w. W ten spos\u00f3b b\u0119d\u0119 rozporz\u0105dza\u0142 i okre\u015bla\u0142 w sobie, co b\u0119dzie dla mnie celowe, jaki porz\u0105dek i zachowanie b\u0119d\u0119 musia\u0142 zachowa\u0107 w tej lub innej okoliczno\u015bci, co b\u0119dzie stosowne powiedzie\u0107 w towarzystwie, jak\u0105 postaw\u0119 b\u0119d\u0119 musia\u0142 zachowa\u0107 i czego b\u0119d\u0119 musia\u0142 unika\u0107 i pragn\u0105\u0107.
<\/em>
            W Szczeg\u00f3lnym post\u0119powaniu, aby dobrze sp\u0119dzi\u0107 dzie\u0144,<\/em> student identyfikowa\u0142 g\u0142\u00f3wne praktyki pobo\u017cno\u015bci, kt\u00f3re zamierza\u0142 wykona\u0107: poranne modlitwy, codzienn\u0105 Msz\u0119 \u015awi\u0119t\u0105, czas „duchowego odpoczynku”, modlitwy i wezwania w nocy. W \u0106wiczeniu snu lub duchowego odpoczynku<\/em> okre\u015bla\u0142 tematy, na kt\u00f3rych mia\u0142 skupi\u0107 swoje medytacje. Obok klasycznych temat\u00f3w, takich jak pr\u00f3\u017cno\u015b\u0107 tego \u015bwiata, wstr\u0119t do grzechu, boska sprawiedliwo\u015b\u0107, wydzieli\u0142 miejsce na rozwa\u017cania o humanistycznym posmaku, dotycz\u0105ce „doskona\u0142o\u015bci cnoty”, kt\u00f3ra „czyni cz\u0142owieka pi\u0119knym wewn\u0119trznie i zewn\u0119trznie”, pi\u0119kna ludzkiego rozumu, tej „boskiej pochodni”, kt\u00f3ra roztacza „cudowny blask”, a tak\u017ce „niesko\u0144czonej m\u0105dro\u015bci, wszechmocy i niepoj\u0119tej dobroci” Boga. Inna praktyka pobo\u017cno\u015bci by\u0142a po\u015bwi\u0119cona cz\u0119stej Komunii, jej przygotowaniu i dzi\u0119kczynieniu. Widoczny jest post\u0119p w cz\u0119stotliwo\u015bci Komunii w por\u00f3wnaniu z okresem paryskim.
            Je\u015bli chodzi o Regu\u0142y dotycz\u0105ce rozm\u00f3w i spotka\u0144,<\/em> s\u0105 one szczeg\u00f3lnie interesuj\u0105ce z punktu widzenia edukacji spo\u0142ecznej. Zawieraj\u0105 one sze\u015b\u0107 punkt\u00f3w, kt\u00f3re student postanowi\u0142 zaobserwowa\u0107. Po pierwsze, nale\u017cy dokona\u0107 wyra\u017anego rozr\u00f3\u017cnienia mi\u0119dzy zwyk\u0142ymi spotkaniami, w kt\u00f3rych „towarzystwo jest chwilowe”, a „rozmow\u0105”, w kt\u00f3rej w gr\u0119 wchodzi afektywno\u015b\u0107. Je\u015bli chodzi o spotkania, czytamy t\u0119 og\u00f3ln\u0105 zasad\u0119:

Nigdy nie b\u0119d\u0119 gardzi\u0142 ani sprawia\u0142 wra\u017cenia, \u017ce ca\u0142kowicie uchylam si\u0119 od spotkania z jak\u0105kolwiek osob\u0105; mog\u0142oby to da\u0107 pow\u00f3d, by wyda\u0107 si\u0119 wynios\u0142ym, surowym, aroganckim, cenzuruj\u0105cym, ambitnym i kontroluj\u0105cym. […] Nie b\u0119d\u0119 pozwala\u0142 sobie na m\u00f3wienie lub robienie czegokolwiek, co nie pasuje do miary, aby nie wydawa\u0107 si\u0119 bezczelnym, daj\u0105c si\u0119 ponie\u015b\u0107 zbyt \u0142atwej znajomo\u015bci. Przede wszystkim b\u0119d\u0119 uwa\u017ca\u0142, aby nikogo nie ugry\u017a\u0107, nie u\u017c\u0105dli\u0107 ani nie wy\u015bmia\u0107 […]. B\u0119d\u0119 szanowa\u0142 ka\u017cdego w szczeg\u00f3lno\u015bci, b\u0119d\u0119 przestrzega\u0142 skromno\u015bci, b\u0119d\u0119 m\u00f3wi\u0142 ma\u0142o i dobrze, aby towarzysze powr\u00f3cili do nowego spotkania z przyjemno\u015bci\u0105, a nie z nud\u0105.
<\/em>
            Je\u015bli chodzi o rozmowy, kt\u00f3re w tamtych czasach mia\u0142y szerokie znaczenie zwyk\u0142ej znajomo\u015bci lub towarzystwa, Franciszek by\u0142 bardziej ostro\u017cny. Chcia\u0142 by\u0107 „przyjacielem dla wszystkich i bliskim dla niewielu” i zawsze wierny jednej zasadzie, kt\u00f3ra nie dopuszcza\u0142a wyj\u0105tk\u00f3w: „Nic przeciwko Bogu”.
            Co do reszty, pisa\u0142: „B\u0119d\u0119 skromny bez bezczelno\u015bci, wolny bez surowo\u015bci, \u0142agodny bez uczuciowo\u015bci, uleg\u0142y bez sprzeczno\u015bci, chyba \u017ce rozum podpowiada inaczej, serdeczny bez dysymulacji”. Inaczej zachowywa\u0142 si\u0119 wobec prze\u0142o\u017conych, r\u00f3wnych sobie i podw\u0142adnych. Jego og\u00f3ln\u0105 zasad\u0105 by\u0142o „dostosowanie si\u0119 do r\u00f3\u017cnorodno\u015bci towarzystwa, ale bez uszczerbku dla cnoty w jakikolwiek spos\u00f3b”. Dzieli\u0142 ludzi na trzy kategorie: zuchwa\u0142ych, wolnych i zamkni\u0119tych. Pozostanie niewzruszony wobec ludzi bezczelnych, b\u0119dzie otwarty wobec ludzi wolnych (tj. prostych, go\u015bcinnych) i b\u0119dzie bardzo ostro\u017cny wobec os\u00f3b melancholijnych, cz\u0119sto pe\u0142nych ciekawo\u015bci i podejrzliwo\u015bci. Z doros\u0142ymi wreszcie narzuci sobie, by mie\u0107 si\u0119 na baczno\u015bci, obchodzi\u0107 si\u0119 z nimi „jak z ogniem” i nie zbli\u017ca\u0107 si\u0119 zbytnio. Oczywi\u015bcie mo\u017cna \u015bwiadczy\u0107 im o mi\u0142o\u015bci, poniewa\u017c mi\u0142o\u015b\u0107 „rodzi wolno\u015b\u0107”, ale to, co musi dominowa\u0107, to szacunek, kt\u00f3ry „rodzi skromno\u015b\u0107”.
            \u0141atwo zauwa\u017cy\u0107, jaki stopie\u0144 ludzkiej i duchowej dojrza\u0142o\u015bci osi\u0105gn\u0105\u0142 student prawa. Roztropno\u015b\u0107, m\u0105dro\u015b\u0107, skromno\u015b\u0107, roztropno\u015b\u0107 i mi\u0142osierdzie to cechy, kt\u00f3re rzucaj\u0105 si\u0119 w oczy w jego programie \u017cyciowym, ale jest te\u017c „uczciwa wolno\u015b\u0107”, \u017cyczliwa postawa wobec wszystkich i niezwyk\u0142a duchowa \u017carliwo\u015b\u0107. Nie przeszkodzi\u0142o mu to przej\u015b\u0107 przez trudne czasy w Padwie, czego reminiscencje mo\u017cna znale\u017a\u0107 we fragmencie Filotei<\/em>, w kt\u00f3rym stwierdza, \u017ce „m\u0142ody m\u0119\u017cczyzna lub m\u0142oda dama, kt\u00f3rzy nie id\u0105 w parze w mowie, w zabawie, w ta\u0144cu, w piciu lub w ubieraniu si\u0119 z rozpustnym towarzystwem, b\u0119d\u0105 wy\u015bmiewani i wyszydzani przez innych, a ich skromno\u015b\u0107 b\u0119dzie nazywana bigoteri\u0105 lub afektacj\u0105”.

Powr\u00f3t do Sabaudii
<\/strong>            W dniu 5 wrze\u015bnia 1591 r. Franciszek Salezy ukoronowa\u0142 wszystkie swoje studia b\u0142yskotliwym doktoratem in utroque jure<\/em>. Opuszczaj\u0105c Uniwersytet w Padwie, odszed\u0142, jak powiedzia\u0142, z „tego wzg\u00f3rza, na kt\u00f3rego szczycie mieszkaj\u0105, bez w\u0105tpienia, Muzy jak w innym Parnasie”.
            Przed opuszczeniem W\u0142och nale\u017ca\u0142o odwiedzi\u0107 ten kraj tak bogaty w histori\u0119, kultur\u0119 i religi\u0119. Wraz z ks. D\u00e9age, ks. Gallois i kilkoma sabaudzkimi przyjaci\u00f3\u0142mi wyruszyli pod koniec pa\u017adziernika do Wenecji, a nast\u0119pnie do Ankony i sanktuarium w Loreto. Ich ostatecznym celem by\u0142o dotarcie do Rzymu. Niestety, obecno\u015b\u0107 bandyt\u00f3w, o\u015bmielonych \u015bmierci\u0105 papie\u017ca Grzegorza XIV, a tak\u017ce brak pieni\u0119dzy nie pozwoli\u0142y im na to.
            Po powrocie do Padwy przez jaki\u015b czas wznowi\u0142 studia nad Kodeksem<\/em>, w tym nad relacj\u0105 z podr\u00f3\u017cy. Jednak pod koniec 1591 roku zrezygnowa\u0142 z powodu zm\u0119czenia. Nadszed\u0142 czas, aby pomy\u015ble\u0107 o powrocie do ojczyzny. Rzeczywi\u015bcie, powr\u00f3t do Sabaudii nast\u0105pi\u0142 pod koniec lutego 1592 roku.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

(ci\u0105g dalszy z poprzedniego artyku\u0142u) Medycyna            Obok wydzia\u0142\u00f3w prawa i teologii, studia medyczne i botaniczne…<\/p>\n","protected":false},"author":17,"featured_media":28532,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"iawp_total_views":8,"footnotes":""},"categories":[153],"tags":[2556,2196,2000,2048,2624,1748,2618,1970],"class_list":["post-28540","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nasi-swieci","tag-bog","tag-edukacja","tag-historie-mlodziezy","tag-mlodziez","tag-powolania","tag-rady","tag-swiadkowie","tag-swieci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28540","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28540"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28540\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/28532"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28540"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28540"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.donbosco.press\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28540"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}